za 26 mei 2012
Bio Bekijk alles van Frank Hemmes Word fan Abonnement
06 februari 2012 Reageer (10) 648 x bekeken Leven
Generaties, generalisaties en ander gezeur
Blijkbaar is er behoefte om de maatschappij te verdelen in overzichtelijke groepen, en 'generaties' voelen vast prettiger dan zoiets naars en ouderwets als een klassenmaatschappij.
Soms is iets opeens mode. U weet wel: leggings, flippo’s, bontkraagjes en Justin Bieber, allemaal waren ze opeens machtig interessant. Ook opinieland kent zulke modeverschijnselen. Zo verschenen er in de Volkskrant de afgelopen week opeens vijf stukken over 'generaties'. Het één nog meer verwijtend dan het ander.
Zelf kan ik niet zoveel met generatiebegrip. Het is te ongedefinieerd en generiek om een zinvolle analyse aan vast te knopen. Dat er een demografisch iets als de babyboomers bestaat wil ik nog wel geloven. Maar voor de rest zie ik weinig heil in het definiëren van een willekeurig leeftijdscohort om daar vervolgens een leuk etiket op te plakken. In mijn geval is dat schijnbaar de iGeneratie of Generatie Einstein. Maar wat mijn generatie te maken heeft met iemand die in 1879 is geboren is me een volslagen raadsel, en zelf heb ik nog nooit een i-apparaat gehad. Nouja, vroeger hadden we een IBM thuis, maar dat telt waarschijnlijk niet.
Blijkbaar is er behoefte om de maatschappij te verdelen in overzichtelijke groepen, en 'generaties' voelen vast prettiger dan zoiets naars en ouderwets als een klassenmaatschappij.
Enfin, deze twijfels over het generatiebegrip worden duidelijk niet gedeeld door het bataljon van briefschrijvers. Inmiddels is er een hele strijd losgebarsten of 'mijn' generatie te narcistisch is om revolutionair te zijn, of dat het eigenlijk allemaal toch de schuld is van 'de babyboomers'. En dan zijn er ook nog mensen die tussen die twee generaties inzitten, en zich nu een beetje voelen als het laffe slablaadje in een goedkope hamburger. De gemene deler is dat er iets mis is met het land, maar dat niemand zin heeft daar iets aan te doen, en dat dat heel erg is. En omdat het aanwijzen van een schuldige veel makkelijker is dan een oplossing bedenken, regent het dus verwijten over en weer. Jongeren zijn te narcistisch, hun ouders waren te hedonistisch, de rest van de familie is inmiddels fatalistisch en de babyboomers waren fascistisch. De score: Verwijten 5 – Oplossing 0. Tot zover het constructieve debat.
Dus doe ik zelf ook een duit in het zakje: Er komt geen revolutie. Dat heeft niets te maken met generatiekloven. We zijn in dit land gewoon zo welvarend, dat revolutie meer kapot maakt dan je lief is. Bovendien heb je voor een revolutie een grote groep mensen en een Idee nodig. Maar in deze postmoderne tijd van individualisme vinden we groepen stom en Grote Ideeën hopeloos ouderwets. We hebben immers de markt, die ervoor zorgt dat als we allemaal braaf onze iPods, kiloknallers en geraniums kopen, alles vanzelf in orde komt. Waar heb je nog idealisme voor nodig als je de wereld kan helpen door lekker uit winkelen te gaan?
En zelfs de idealist uithangen lijkt weinig zin te hebben. Je kan stoppen met vlees eten, maar daarmee verdwijnt de bioïndustrie niet zomaar. En door zelf op de fiets te stappen haal je de CO2-uitstoot van Nederland nou ook niet direct met tonnen naar beneden. Allemaal hebben we last van het Calimero-effect: de problemen zijn groot, en wij zijn klein. In een tijd van mondiale problemen geldt dat voor iedereen, of je nou puber of pensionado bent.
Laten we dus ophouden met zeveren over welke generatie wat heeft misdaan, en gewoon de problemen aan te pakken. Kies een probleem wat je belangrijk vindt, bedenk hoe je iets kan bijdragen en ga dat doen. Verwacht niet dat je gelijk de wereld kan redden, maar lever naar vermogen een bijdrage. Dat gaat als Nederlander nog altijd een stuk makkelijker dan als, pak hem beet, Somaliër. Toegegeven, daarvoor moeten we misschien wel wat 'ouderwetse' begrippen uit de kast trekken, zoals 'solidariteit' of, hemeltjelief 'samenleven'. En misschien moeten we zelfs wel toegeven dat de markt niet zaligmakend is en onze problemen dus niet op magische wijze zichzelf zullen oplossen. En wie weet, als we dan beginnen met met elkaar te praten in plaats van over elkaar, kunnen we nog iets van de ander leren. En kunnen we samen werken aan een beter Nederland voor, jawel, volgende generaties.
Laatste Reacties (10) Reageer Reacties in wachtrij: 0
-
Frits Guevara, vr 10 februari 2012 18:44 Reageer op Frits
Nou wordt in het artikel een bepaald koopgedrag bekritiseerd, dat van niet-groene producten. Waarom zijn groene producten eigenlijk zo duur, als er juist minder dingen mee worden uitgespookt? Verdwijnt dat allemaal in zakken van deze of gene omdat die "redelijke salarissen" willen hebben? Aan kosten voor toegevoegde middeltjes of liters landbouwgif zal het immers niet liggen. Dus hoe zit dat eigenlijk, linksmenschen?
-
Zeno boy, do 09 februari 2012 18:11 Reageer op Zeno
Niet alles wat zich laat onderscheiden laat zich scheiden, zei een docent van mij eens. Ik vond dat een ware opsteker. Woorden moet je ook nooit verketteren vind ik. Hoe rijker het vocabulaire hoe beter en genuanceerder men zich kan uitdrukken. En dat is nodig, want de werkelijkheid waarin we leven is gewoon complex. En dat heeft ook alles met taal te maken. Taal moet tegelijkertijd duidelijk en flexibel zijn om een Babylonische spraakverwarring te voorkomen. Om problemen te herkennen c.q. onderkennen moeten we eerst duidelijk kunnen communiceren en weten wat onze gedeelde waarden zijn.
En dan hebben we nog een lange weg te gaan. Maar goed geschreven en ben het grotendeels eens... -
vanessa s., wo 08 februari 2012 12:26 Reageer op vanessa
We leven in reactionaire tijden en reactionairen delen de wereld niet op in individuen maar in groepen. In de vorige verlichte golf is de verzuiling gesneuveld en het mottig gepeupel zoekt iets nieuws, hevig gesteund door de PVV en SP die dit platreactionaire denken via hun oprichters in hun aderen hebben, en daarom zo fijn op elkaar lijken. Jammer alleen dat GL onder dame Sap ook die kant opgaat en graag op pad gaat om individuen met een andere godsbeleving in Afghanistan de hersens in te slaan. Ohh pardon, een politiemissie.
-
Thomas Wagenaar, di 07 februari 2012 20:04 Reageer op Thomas
Wat volgens mij de grootste oorzaak is van de huidige papieren-wereld-geld problematiek is de instandhouding van het begrip 'schaarste' in de economische theorie. Tegenwoordig kunnen we met zonne-energie op logische plekken, biomassa-boerderijen die tegelijkertijd ook voldoende (niet veel teveel!) voedsel produceren, en waterzuivering en recycling vele malen efficienter en economischer onze basisvoorzieningen inrichten. Ergo, schaarste is niet meer nodig, noch voor ons, noch voor Afrika, en al helemaal niet voor China. Alle bankiers, grootkapitalisten, goldman Sachs, papandreou's, PVVD'ers enzovoort komen voort uit het in stand houden van schaarste ten voordele van een kleine groep mensen.
Wat krijg je dan als je schaarste afschaft? 3 decennia, minimaal, van mensen die ineens geen zingeving meer hebben omdat geld enkel en alleen nog dient als universeel ruilmiddel. Da's jammer, maar vooral voor de bureau-types die 24 uur per dag zich 'kapot-werkten' met bellen, papier schuiven, cognac drinken en sigaren roken. Kan me niet schelen dat je een succesvolle onderneming hebt opgezet, dat is niet meer van deze tijd. Ik zeg daarentegen niet dat je je huis uit moet om communisme stijl van al je bezittingen te moeten worden beroofd; dat heeft geen zin omdat het toch geen waarde meer heeft boven emotionele waarde en dan is iedereen weer even rijk.
Maarrr, echte liberalen zullen blij zijn met deze ontwikkelingen; aangezien prijzen niet meer uitmaken zul je dus echt je eigen broek moeten ophouden en jezelf intellectueel moeten verbeteren. Daar geld en winstmaximalisatie ook niet meer kunnen bestaan, kan er ook weer eens ongebonden creatief worden nagedacht en kunnen we een volgende periode in.
Wat betreft ben ik het dan met een dogma van GL eens: Progressie ten koste van alles! Maar dan wel op een manier die de problemen van de mens enigzins weet te beteugelen, en niet het beperken van het ontslagrecht en ander bankiers-gezever die weer die schaarste in stand probeert te houden. -
Frank Lenssen, di 07 februari 2012 11:52 Reageer op Frank
Het verhaal van Hemmes is een heel adequate beschrijving van wat er gaande is. Zelf wijs ik al die belachelijke verzinsels als 'Generatie Einstein' af - die benaming is alleen maar bespottelijk. Alsof kinderen die een en ander uitvoeren met PC, zaktelefoon, of iPad, op grond daarvan intelligenter zijn dan hun voorgangertjes. Einstein zelf had overigens een goed ontwikkeld gevoel voor humor, en zou over zulke labels hebben kunnen schuddebuiken (en zulks niet uit ijdelheid).
Het is erg dom om te denken dat diegenen, die nu gemeenlijk met 'babyboomers' aangeduid worden, hun hele leven met snode plannen aan de slag geweest zijn, dus: niet door henzelf gegenereerd kapitaal opteerden, immer de gebraden haan uithingen, en nog nét op tijd van riante pensioenmogelijkheden gebruik maakten.
Mensen leven zó niet. Ze banen zich een weg, vallen en staan op, stommelen naar een onbekende toekomst, zwalken regelmatig, en ondervinden op die route regelmatig groot verdriet. Dat is altijd zo geweest en zal altijd zo blijven.
De obessie met het denken in generaties, die heeft álles te maken met de tijdgeest, die haar vorm kreeg ergens halverwege de jaren tachtig van de vorige eeuw, en thans haar maximale impact bereikt heeft (en hopelijk snel een roemloze dood zal beleven): die tijdgeest kan men 'het late kapitalisme', of ook 'het neoliberalisme' noemen. De validiteit van dat laatste begrip wordt wel eens betwist, maar het is inmiddels zodanig gemeengoed geworden, dat men het rustig kan toepassen, naar mijn mening.
In alle 'generatie-dit'- en 'generatie-dat'-discussies is er één constante: hebzucht. Het is daarom logisch dat jaloezie, en gebrek aan respect en fatsoen, en ook: koortsachtig gefantaseer over de levens van andere mensen schering en inslag zijn in deze debatten.
De generatiedenkers slagen er nauwelijks in te verhullen dat het hen om hun eigen welvaart en materiële voorspoed gaat, en dat andermans welzijn hen aan hun r**t kan roesten.
'Ik Wil Alles, En Wel Nu, En Ook Voor Altijd! - dáár gaat het om. Want die nieuwe laptop, de nieuwe auto, de volgende wereldreis, die Vuitton-tas, en als het even kan die nieuwe Breitling, die móeten er komen. Het kan toch niet zo zijn dat die smerige generatie van vóór jouw eigen, dat die het jou toekomende geld alreeds opgesoupeerd heeft? De schoften! Schrijf een column (zoals bijvoorbeeld ene Rosanne Hertzberger, die in NRC-Next hijgend de vermeende babyboomer-generatie fileerde, weken achtereen) om al dat onrecht aan de kaak te stellen!
Mijn ouders hebben als kinderen de Tweede Wereldoorlog mee moeten maken, inclusief de hongerwinter, en inclusief afgedwongen verhuizing naar Groningen, vanuit Limburg. En daarna moesten ze alles weer opnieuw mee opbouwen. Keuzes waren er niet.
Als ik aan hen denk (ze zijn Goddank nog in leven), en het egoïstische en narcistische gejammer van iemand als Hertzberger dan lees, dan vallen me de schoenen uit - van boosheid. -
Klaas Slager, wo 08 februari 2012 09:28 in reactie op Frank Lenssen Reageer op Klaas
De obessie met het denken in generaties, die heeft álles te maken met de tijdgeest, die haar vorm kreeg ergens halverwege de jaren tachtig van de vorige eeuw, en thans haar maximale impact bereikt heeft
Het generatie waanidee lijkt me er uitsluitend uit voort te komen dat nu eenmaal leidinggevende posities pas op oudere leeftijd worden ingenomen.
Dit suggereert dat een bepaalde leeftijdsgroep aan de macht is.
Maar dat was altijd al zo. -
Evert van Vliet, di 07 februari 2012 09:53 Reageer op Evert
Maar hoe kom je dan aan groeperingen om politiek op los te laten Frank?
-
marietje jansen, di 07 februari 2012 09:45 Reageer op marietje
Het viel mij inderdaad ook al op, die generatieepistels. De conclusie van Frank Hemmes vind ik opvallend helder en to the point. Maar ja, 'samenleven', ga er maar eens aan staan...
-
jonh jakar, ma 06 februari 2012 22:09 Reageer op jonh
"Bovendien heb je voor een revolutie een grote groep mensen en een Idee nodig. Maar in deze postmoderne tijd van individualisme vinden we groepen stom en Grote Ideeën hopeloos ouderwets. We hebben immers de markt, die ervoor zorgt dat als we allemaal braaf onze iPods, kiloknallers en geraniums kopen, alles vanzelf in orde komt. Waar heb je nog idealisme voor nodig als je de wereld kan helpen door lekker uit winkelen te gaan? "
Ik hoop dat dit sarcastisch is. Zo niet, dan heb je meteen de reden te pakken waarom de politiek op dit moment erg wordt gewantrouwd...
On Topic: Je beweert dat we de schuldigen moeten negeren en moeten focussen op het aanpakken van problemen. Alleen, als je niemand hiervoor straft zullen de problemen zich aanhouden, men kan immers straffeloos doorgaan. (met graaien bijvoorbeeld) Het probleem is dan ook dat de politici te ver van de realiteit staan. Ze zijn de wetgevende macht, negeren de controlerende macht en chanteren de uitvoerende macht. Idealen worden zo opzij gezet in ruil voor een belachelijk hoog loon en pluche. Na ff wat aankloten krijg je wachtgeld. Dit stuk hierboven is een mooi voorbeeld.
Dat is dan ook het grote probleem van nu, er is juist te weinig idealisme, teveel individualisme en teveel incompetenten in ons bestuur. -
de heer Meijerink, ma 06 februari 2012 20:48 Reageer op de heer
Ik wet niet war je heen wilt, maar aantoonbaar zoeken mensen -al dan niet 'gedwongen' door hun directe omgeving- zielsverwanten op, ook in ons land. Was het vroeger via de pastoor, rabbi of dominee de joodse god, nu kan het een substituut ervoor zijn, bijv. charismatische roepers dat ZIJ het beter gaan doen als Fortuijn en Wilders. En in het verleden Lau de Palingboer, Hitler, Mussolini en Franco. Uiteindelijk heeft geen van hen het beloofde Utopia gebracht, maar jarenlang konden hun aanhangers zich onder hun jaspanden verschuilen voor de realiteit.
Daar is dus allemaal niets nieuws aan. En ik vrees dat, als er later weer een nieuwe roeptoeteraar opstaat, weer kuddes Henk&Ingrids kritiekloos hem/haar zal volgen.
opiniemakers
-
Mei Li Vos Directeur Orangegas en publicist
Bio -
Ivan Wolffers Hoogleraar Gezondheidszorg en Cultuur VU
Bio -
Ewout Klei Politiek historicus
Bio -
Boris van der Ham Tweede Kamerlid D66
Bio -
Brecht van Hulten presentatrice Kassa
Bio
Populair
-
Spanje vraagt Eurovisie-kandidate 'alsjeblieft niet te winnen'
Slechte economische toestand van het land reden voor oproep ... Kosten organisatie Eurovisie te hoog
858 x bekeken Korte Scan
Reageer (21) Wereld Twitter -
Belgen mogen van Nederland geen windmolenpark in zee
Minister Schultz tekent beroep aan bij Raad van State tegen bouw van windmolenpark in Noordzee
845 x bekeken Korte Scan
Reageer (19) Groen Twitter -
Ter Apel
Benjamin Kikkert Cartoon
827 x bekeken Korte Scan
Reageer (4) Kijknou Twitter -
Foutparkeerders opgepast
Naming and shaming via nieuwe app
800 x bekeken Korte Scan
Reageer (14) Kijknou Twitter -
Rechter oordeelt: ontruiming kamp Ter Apel disproportioneel
Toch mag het kamp niet opnieuw opgezet worden
781 x bekeken Korte Scan
Reageer (54) Leven Twitter -
De beste strategie van PvdA en SP
Thomas Cool Wanneer PvdA en SP zich verlossen van de spoken van het verleden dan zou Nederland op 12 september de historische stap naar een sterke democratie kunnen zetten
771 x bekeken Korte Scan
Reageer (27) Politiek Twitter -
Bezuinigingen cultuur moordend voor talenten
Raad van Cultuur uit flinke kritiek op Zijlstra's bezuinigingen op cultuur
763 x bekeken Korte Scan
Reageer (50) Leven Twitter -
'Onveilig gevoel' binnen GroenLinks-fractie
Jolande Sap en Tofik Dibi tegenover elkaar in een dubbelinterview
762 x bekeken Korte Scan
Reageer (14) Politiek Twitter -
Zijn Eurobonds ook voor Nederland de goedkoopste oplossing?
Han van der Horst Bezuinigingen zijn een middel en geen doel. Geld verdienen is de beste manier om uit de schulden te komen
755 x bekeken Korte Scan
Reageer (85) Economie Twitter -
Ontruiming tentenkamp asielzoekers Ter Apel van start
Politie verwijdert zo'n tweehonderd asielzoekers
732 x bekeken Korte Scan
Reageer (26) Leven Twitter

