Bio Bekijk alles van Harry van Bommel Word fan

Harry van Bommel

Harry van Bommel Tweedekamerlid SP

06 oktober 2010 Reageer (11) 572 x bekeken Politiek RSS

Yudhoyono kom toch!

Het wegblijven van de president is een gemiste kans voor Nederland én de RMS

Deze week zou de Indonesische president Yudhoyono voor een staatsbezoek naar Nederland zijn gekomen. De Nederlandse relatie met Indonesië is lang en pijnlijk en dat bleek nog maar eens. Het aanspannen van een kort geding door de John Wattilete, president van de van de RMS in ballingschap, leidde tot het afzeggen van het bezoek.

Hoewel het natuurlijk het goed recht is van de RMS om de Yudhoyono aan te klagen wegens schending van de mensenrechten is het wegblijven van de president een gemiste kans voor Nederland én de RMS. Daarom zou ik aan het adres van president Yudhoyono willen zeggen: Kom toch! 

Met het staatsbezoek van president Yudhoyono zou de indruk kunnen ontstaan dat Indonesië als groeiende economische macht belangrijker wordt geacht dan als staat met grote democratische gebreken. Anders dan Nederland is Indonesië wél lid van de G-20 en heeft het hoe dan ook een formidabele economische motor. Er zijn meer dan 700 bedrijven uit de EU werkzaam in Indonesië. De belangen zijn groot, maar de concurrentie met andere grootmachten is enorm. Behalve de nieuwe partnerschapovereenkomst van Nederland en Indonesië heeft ook de EU een Kaderovereenkomst gesloten. Beide overeenkomsten hebben hun basis op het gebied van handel, economie en ontwikkeling.

Massamoord

Anders dan de EU heeft Nederland een relatie van kolonisatie en sinds 1945 een zeer moeizame dekolonisatie doorgemaakt. Nederland heeft nog veel goed te maken, vooral tegenover de bevolking van Indonesië. Een open houding tegenover de ongunstige gevolgen van die geschiedenis is noodzakelijk. Op dit moment is de massamoord door Nederlandse militaire in het Javaanse plaatsje Rawagedeh, in december 1947, het schrijnende brandpunt van deze geschiedenis en onderwerp van een rechtszaak. De Nederlandse staat erkent geen volledige verantwoordelijkheid voor deze zaak en acht de zaak verjaard.

De houding die thans tegen de nog enkele nabestaanden van Rawagedeh wordt aangenomen is afkeurenswaardig. Bovendien zwijgt de regering het liefst over alle andere misdaden die eind jaren veertig zijn begaan tijdens de gewelddadige poging het koloniale tijdperk te herstellen. Over al die misdaden moet openheid komen. Een verandering van beleid tegenover de slachtoffers is noodzakelijk en volledige openheid en bescheidenheid daarin een plicht.

De ontwikkeling van Indonesië kent sinds het aftreden van Soeharto in 1998 een heel trage democratische vooruitgang. De Nederlandse regering is zich daarvan wel bewust, zoals blijkt uit haar Mensenrechtenrapportage over 2009. Over Indonesië schrijft de regering daar geheel terecht dat er redenen zijn tot zorg. De mensenrechten in Papua en de Molukken staan ernstig onder druk. Incidenten waarbij sprake is van geweld, marteling en politieke gevangenschap zijn aan de orde van de dag.

Neem bijvoorbeeld de situatie in Papua. Eind juli werd daar in een rivier in het lichaam van de journalist Adriansyah gevonden. Zijn werkgever, het blad Foker LSM, gaat er van uit dat hij met geweld om het leven is gebracht. Hij werd al een half jaar bedreigd. Terecht eisen zij een onafhankelijk onderzoek naar zijn dood. Adriansyah was een kritische journalist over de corruptie door de Indonesische autoriteiten in Papua en over de schaamteloze exploitatie van de natuurlijke hulpbronnen. Zeker zes andere journalisten in Papua zijn het laatste jaar onder verdachte omstandigheden om het leven gekomen.

Half augustus werd president Yuhhoyono verzocht met het oog op de nationale feestdag de tientallen politieke gevangenen uit Papua vrij te laten. Dat gebeurde niet. In Papua bestaat een toenemende vraag om via een dialoog tussen Jakarta en Papua de langdurige sociale, economische en politieke ongelijkheden op te lossen. 

De Molukken

Een ander voorbeeld vormen de Molukken. Half augustus overleed de Molukse activist Yusuf Sapakoly in de gevangenis in Ambon waar hij sinds 2007 zat omdat hij assistentie had verleend aan een Molukse dansgroep. Deze dansgroep had de euvele moed om op een cultureel festival, in aanwezigheid van president Yudhoyono, tijdens een traditionele dans de RMS-vlag te tonen. Niet alleen was de ontzetting bij de veiligheidsmensen groot, de straffen voor de vreedzame dansers en hun helpers waren ronduit draconisch te noemen. Zij vielen in handen van Densus 88, een antiterrorisme-eenheid die niet zachtzinnig met hen omsprong. Ook andere leden van de groep, zoals aanvoerder Johan Teterissa, lijden aan gezondheidsproblemen in de gevangenis. Dit is symptomatisch voor de politieke cultuur in Indonesië. 

Al deze zaken moeten bij een hopelijk alsnog spoedig staatsbezoek van president Yudhoyono aan de orde worden gesteld. Het zou ongepast zijn als Nederland Indonesië beloont met een partnerschapovereenkomst zonder dat indringend wordt gesproken over het opsluiten, martelen en doden van  politieke tegenstanders van de regering in Jakarta. Uitgangspunt daarbij moet zijn de eis zoals gesteld door Amnesty International: onmiddellijke vrijlating van politieke gevangenen.

Nederland zal zelf een gebaar moeten maken dat kan worden opgevat als genoegdoening voor onder onze vlag gepleegde oorlogsmisdrijven. Gebeurt dit allemaal niet dan geldt ook de uitgestelde komst van president Yudhoyono als een gemiste kans. Een gezonde en open politieke verstandhouding is minstens zo belangrijk als economisch profijt. 


Laatste Reacties (11) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Lode Vogelaar, vr 08 oktober 2010 01:40 Reageer op Lode

    Lode

    Yudhoyono komt (waarschijnlijk) nooit meer.

    De RMS mensen hebben nu geleerd dat het effectief is om een kort geding te starten.
    Elke volgende keer dat er een staatsbezoek aan komt, zullen ze dat weer doen. De indonesische president heeft hen (de RMS) een (effectief) drukmiddel gegeven.

  • Ton-Rens Olling, wo 06 oktober 2010 20:01 Reageer op Ton-Rens

    Ton-Rens

    Natuurlijk Harry, als wij lief aan Indonesië vragen of zij alstublieft wat liever zijn tegenover de burgers, gaan wij ongetwijfeld wel met ze handelen. Alsof Indonesië daar om zit te springen.

    Wat je zelf al in je tekst aangeeft: 'Anders dan Nederland is Indonesië wél lid van de G-20 en heeft het hoe dan ook een formidabele economische motor. Er zijn meer dan 700 bedrijven uit de EU werkzaam in Indonesië. De belangen zijn groot, maar de concurrentie met andere grootmachten is enorm.'

    Wij hebben ze blijkbaar harder nodig dan zij ons.

  • Jan Bakker, do 07 oktober 2010 14:22 in reactie op Ton-Rens Olling Reageer op Jan

    Jan

    Nederland hoort officieel ook in de G20 omdat we een van de 20 grootste economieen zijn. Onze economie is even groot als die van Indonesie en veel geavanceerder, maar onze bevolking is 14 keer kleiner, wij doen het dus een stuk beter dan de Indonesiers.

    Ik ben dat hele gezeur over die opkomende economieen die het beter zouden doen dan wij een beetje zat. Zolang de levensstandaard in Indonesie niet hoger ligt dan in Nederland doen wij het gewoon beter. Indonesie heeft ons niet nodig omdat China zo dichtbij is en wij hebben Indonesie niet nodig omdat Indonesie niets van waarde heeft dat we niet ook in 30 andere landen kunnen krijgen.

  • J van Ginkel, vr 08 oktober 2010 16:17 in reactie op Jan Bakker Reageer op J

    J

    Nee, we worden soms als gast uitgenodigd maar de officiële lijst van de G20 is als volgt:
    Argentinië
    Australië
    Brazilië
    Canada
    China
    Duitsland
    Europese Unie
    Frankrijk
    India
    Indonesië
    Italië
    Japan
    Mexico
    Rusland
    Saoedi-Arabië
    Turkije
    Verenigd Koninkrijk
    Verenigde Staten
    Zuid-Afrika
    Zuid-Korea

    De samenstelling is onder anderen ook bepaald door regionale spreiding (te veel grote economieën in Europa) en politieke motieven. Nederland mag dan ca. 16de staan op de lijst van 's werelds grootste economieën, dat alleen is niet voldoende om lid te zijn ....

  • Jan Bakker, vr 08 oktober 2010 19:11 in reactie op J van Ginkel Reageer op Jan

    Jan

    "De samenstelling is onder anderen ook bepaald door regionale spreiding (te veel grote economieën in Europa) en POLITIEKE MOTIEVEN"

    Jep, daar komt de aap uit de mouw: lid zijn van de G20 zegt niets, de harde cijfers over je economie wel. Wat ik schreef was een reactie op Ton-Rens die suggereerde dat Indonesie economisch belangrijker is dan Nederland omdat het wel in de G20 zit.

  • Kirsten Vos, wo 06 oktober 2010 16:28 Reageer op Kirsten

    Kirsten

    "Al deze zaken moeten bij een hopelijk alsnog spoedig staatsbezoek van president Yudhoyono aan de orde worden gesteld. Het zou ongepast zijn als Nederland Indonesië beloont met een partnerschapovereenkomst zonder dat indringend wordt gesproken over het opsluiten, martelen en doden van politieke tegenstanders van de regering in Jakarta. Uitgangspunt daarbij moet zijn de eis zoals gesteld door Amnesty International: onmiddellijke vrijlating van politieke gevangenen."

    Ik ben het met een groot deel van het pleidooi van de heer Van Bommel eens. Het is inderdaad een gemiste kans.

    Alleen -- Nederland is momenteel niet in de positie om aangehaalde vragen te stellen. De auteur geeft zelf aan waarom: "Nederland zal zelf een gebaar moeten maken dat kan worden opgevat als genoegdoening voor onder onze vlag gepleegde oorlogsmisdrijven." Tussen Nederland en Indonesie is te weinig vertrouwen, door het verleden, maar ook door de komst van een kabinet dat mogelijk gemaakt is door een anti-islam partij.

    Het gebaar dat Nederland zou moeten maken, is zich gedragen naar de positie die ze nu hebben. "Anders dan Nederland is Indonesië wél lid van de G-20 en heeft het hoe dan ook een formidabele economische motor. " Het gebaar dat Nederland zou kunnen maken, is niet eerst als moraalridder te paard stijgen, maar eerst werken aan het opbouwen van een handelsrelatie gebaseerd op gelijkwaardigheid.

    Want wees realistisch. Hoe groot is de kans dat 1. Indonesie tijdens een staatsbezoek aan Nederland binnenkort zegt, "Goh ja, Maxime, inderdaad het is niet goed zoals wij met mensenrechten omgaan, daar gaan we wat aan doen! Trouwens, gefeliciteerd met je kabinet." en 2. dat dan ook werkelijk gaat doen, alleen maar omdat wij daar vragen over gesteld hebben?

    Als Nederland echt wat aan de mensenrechtensituatie in Indonesie wil doen, moet het beginnen met de relatie met Indonesie. Niet met de mensenrechten.

  • Jan Bakker, wo 06 oktober 2010 16:48 in reactie op Kirsten Vos Reageer op Jan

    Jan

    "Het gebaar dat Nederland zou kunnen maken, is niet eerst als moraalridder te paard stijgen, maar eerst werken aan het opbouwen van een handelsrelatie gebaseerd op gelijkwaardigheid."

    Waarmee je de cyclus weer voorzet, want ook in de jaren '40 waren er landen die Nederland konden stoppen (de VS hebben dat uiteindelijk via politieke druk ook gedaan, ook al was de VS hypocriet vanwege de segregatie), maar nee, zij vonden hun handelsrelatie met Nederland belangrijker, als zij meteen vanaf het begin iets hadden gedaan was het niet zo erg geworden (iig. niet van de Nederlandse kant). Door Indonesie te gedogen laten we hen doen wat wij zelf in de jaren '40 deden, De beste manier om goed te maken wat Nederland toen heeft gedaan is nu een ander land ervan te weerhouden hetzelfde te doen.

  • Kirsten Vos, wo 06 oktober 2010 23:49 in reactie op Jan Bakker Reageer op Kirsten

    Kirsten

    De heer Bakker gaat, net als de heer Van Bommel, zo te lezen uit van de veronderstelling dat Nederland in de positie is om het binnenlandse beleid van Indonesie te veranderen. In zijn eentje, vanuit een slechte start, en met het instrument 'vragen stellen'. Wat voor concrete bijdrage verwachten de heren Van Bommel en Bakker te leveren aan de mensenrechtensituatie in Indonesie, door vragen te stellen? Verwachten zij echt dat president Yudhoyono, met alle historische, politieke en culturele bagage die er nu nog is, na zijn bezoek aan Nederland opeens denkt: "Sapperloot! Die Nederlanders hebben gelijk, zo heb ik het nog nooit bekeken, laat ik mijn binnenlandse beleid maar veranderen?" Volgens mij is het stellen van (kamer-) vragen in deze kwestie op dit moment niet meer dan profileringsdrang van politieke partijen naar hun kiezers.

  • Jan Bakker, do 07 oktober 2010 10:30 in reactie op Kirsten Vos Reageer op Jan

    Jan

    Nee, Nederland kan in z'n eentje niet alles doen (maar meer dan je misschien denkt), maar die positie verbetert niet als we eerst intensief met hen gaan handelen, sterker nog, onze positie verzwakt dan omdat een deel van onze economie afhankelijk van hen wordt, zoals al bij China gebeurd is. Nu kunnen we nog sancties opleggen die hen wel raken maar ons niet. Nederland kan ook invloed uitoefenen op EU-beleid en een handjevol sancties van de EU zullen hard gevoeld worden in Indonesie.

    We kunnen ook gewoon zeggen dat we niets met hen te maken willen hebben: diplomatieke sancties, gewoon uit principe, da's nog steeds beter dan het appeasen en collaboreren dat we nu doen.

  • Jan Bakker, wo 06 oktober 2010 16:13 Reageer op Jan

    Jan

    Het gedogen van de sharia in Atjeh lijkt me de grootste mensenrechtenschending van allemaal, niet dat de Papoea's en Molukkers goed behandeld worden, verre van... Indonesie is wat nederland in de 18e eeuw was: een megalomane kolonialistische staat.

    In Nederland zijn de daders al lang dood, in Indonesie worden iedere dag nieuwe daders geboren.

  • Maarten Dertien - Punt, wo 06 oktober 2010 15:51 Reageer op Maarten

    Maarten

    Mooi artikel van Harry van Bommel.

    Daarnaast speelt er natuurlijk heel veel meer.

    Mensen en Direnrechten worden heftig geschonden, op velerlei wijzen, in Indonesie.

    Het mag dan beter gaan economisch met Indonesie, de echte armoede neemt ook toe, zichtbaar, velen hebben honger en worden van huis weggestuurd als blijkt dat ze HIV/AIDS hebben, de Nieuwe daklozen zonder inkomen, een gevaar voor verdere infectie.

    De aandacht voor het HIV/AIDS probleem en andere armoede vraagstukken is echter de laatste jaren wel verbetert.

 

Reageren

Registreren Wachtwoord vergeten

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven