wo 22 februari 2012
Bio Bekijk alles van Pieter Kos Word fan Abonnement
28 maart 2011 Reageer (50) 1112 x bekeken Groen
Van Tongeren 'misbruikt' situatie in Japan
GroenLinks is en blijft tegen kernenergie en vindt dat Nederlanders zelf moeten beslissen over bouw nieuwe centrale
Een paar weken terug las ik over een onderzoek wat in Duitsland werd gehouden over kernenergie. De conclusie van het onderzoek was dat het aantal Duitsers dat uitgesproken tegen kernenergie zou zijn, explosief zou zijn gestegen door de situatie in Japan. Sterker nog: waar vooraf aan de ramp een meerderheid voor zou zijn, was nu een meerderheid tegen. Dat dit zo is, verbaast niet: jarenlang stond het onderwerp kernenergie niet op de agenda. Het negativisme rond het gebruik van kernenergie, wat sinds de jaren ’60 de boventoon voerde en door Tsjernobyl tot een hoogtepunt werd gedreven, maakte plaats voor voorzichtig positivisme. Kernenergie werd langzaam een 'alternatieve energiebron', duurzamer dan kolen en olie, goedkoper dan wind en zon.
Als er twee jaar geleden een referendum zou zijn gehouden over de bouw van een tweede kerncentrale in Borssele, zoals Liesbeth van Tongeren nu voorstelt, denk ik dat de centrale er zonder al te veel moeite was gekomen. Echter, de situatie is volledig omgedraaid: door de situatie in Japan domineren spannende verhalen over meltdowns, bij voorkeur uit de mond van Diederik Samsom, de media. Het spreekt bijna voor zich dat een opinieonderzoek over kernenergie in Nederland dezelfde conclusies zou hebben dan het eerdergenoemde onderzoek in Duitsland: een groot deel van de bevolking is van mening veranderd door de verhalen uit Japan. Het zou heel goed kunnen dat dit deel zorgt voor een meerderheid tegen kernenergie.
Dit laatste klinkt Liesbeth van Tongeren waarschijnlijk als muziek in de oren: een meerderheid zal 'tegen' stemmen bij het referendum, en er zal voor altijd een einde worden gemaakt aan de plannen voor de tweede centrale bij Borssele. Welke vraag ze zichzelf echter wel zou moeten stellen is of ze de discussie wel op deze manier wil winnen. Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie. Zij zal zich laten leiden door emoties, die haar door de verhalen uit Japan naar een stem 'tegen' zal drijven. Ik hoop dat Van Tongeren beseft dat zij op deze manier, bedoeld of onbedoeld, de situatie in Japan 'misbruikt' om de discussie te winnen.
Ik hoop dat Liesbeth van Tongeren zich bedenkt en de plannen voor dit referendum laat varen. Een onderwerp als kernenergie, gesymboliseerd door de bouw van een tweede centrale, is te belangrijk om beslist te laten worden door emoties en de waan van de dag. Helemaal niet als deze waan veroorzaakt wordt door een ramp die aan duizenden het leven heeft gekost.
Dit artikel is geschreven door Willem de Gelderen en Pieter Kos. Willem de Gelder is student Politicologie, lid van GroenLinks en De Linker Wang. Pieter Kos is fractievoorzitter van GroenLinks Leiden en voormalig directeur van VluchtelingenWerk.
De subtitel is een tweet van GroenLinks Tweede Kamerlid Liesbeth van Tongeren
Lees ook op Joop:
Brechtje Paardekooper: Taboe op praten over kernenergie na Japan onzinnig
Maurice de Hond: Geen risico's met kernenergie
Corine de Ruiter: Een zelfmoordterrorist, Borssele en een vliegtuig
Jan-Paul van Soest: We moeten praten over kernenergie, zeker na Japan
Laatste Reacties (50) Reageer Reacties in wachtrij: 0
-
cor mol, ma 04 april 2011 18:27 Reageer op cor
"Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van
.............. ( in te vullen door lezer)
Zij zal zich laten leiden door emoties. "
De heer Pieter Kos is gekozen door het Leidse volk dat zelfs in een studenten stad weinig verstand van iets heeft. Dat moet ook wel want waarom zoude ze anders naar de stembus gegaan zijn? Beati pauperes spiritu. -
Marc Schouten, di 29 maart 2011 21:29 Reageer op Marc
De kernenergie is, sinds de gebeurtenissen in Japan, niet onveiliger.
Het heeft ons slecht laten zien waar de onveiligheid toe kan leiden. Laten we dáár een les uit trekken. -
Marq Pas, di 29 maart 2011 18:56 Reageer op Marq
Opportunisme kan een uitstekend middel zijn om lang verwaarloosde problematiek weer aan de orde te stellen.
Het ijzer smeden als het heet is.
Opportunities laten liggen is pas echt zonde. -
Joe Speedboot, di 29 maart 2011 18:10 Reageer op Joe
Wat van Tongeren wil lijkt me niet zinnig maar vervolgens de discussie hierover met van Tongeren direct via de media te spelen is wat mij betreft nog veel onzinniger.
-
J van Ginkel, di 29 maart 2011 15:08 Reageer op J
Het toont het probleem van `referenda' aan. Als er een ingrijpende gebeurtenis heeft plaats gevonden vindt er vaak een aardverschuiving in de publieke opinie plaats.
Het is een beetje alsof je direct na alle ophef in Gouda of Culemborg over marokkaanse raddraaiers een referendum gaat houden over beleid aangaande marokkanen in Nederland. Als de PVV zoiets zou voorstellen, staat Van Tongeren ook niet meer naast de PVV (zoals ze nu van de PVV eist dat ze naast haar gaan staan), maar zalz e zeggen dat het op dat moment niet het geschikte moment is van wege de emoties.
Kortom, het riekt naar opportunisme .. Dat mag .. maar dan niet klagen als mensen dat expliciet zeggen!
NB: mocht er over 5 jaar opeens problemen zijn met andere vormen van electriciteitsopwekking zijn, waardoor de burgers opeens veel meer moeten betalen, is van Tongeren dan ook voor een referendum ...?? Of is de beslissing nu bindend tot in alle eeuwigheid?? -
Zjen Zen, di 29 maart 2011 10:26 Reageer op Zjen
Beste Pieter,
Zwijgen over kernenergie en de gevaren terwijl er een langzame ramp zich voltrekt want anders dan "misbruik" je die langzame ramp om de discussie "te winnen" is een zo vreselijk kromme redenatie dat ik nu wel zeker weet dat het hele debat rondom kernenergie opnieuw en van voren af aan gevoerd moet worden.
Al was het maar om dit soort idiote argumenten te ontzenuwen. -
, di 29 maart 2011 12:13 in reactie op Zjen Zen Reageer op
Zjen, een referendum lijkt mij persoonlijk ook niet zo zinvol.
Je weet wat regeringen doen met referenda.
Maar het zou ongelofelijk plezierig zijn wanneer regeringen, kabinetten, kamer en volksvertegenwoordigers zich eens ECHT gingen bezig houden met de veiligheid van hun burgers, en dat niet alleen door strengere straffen uit te delen, of zwaarder te beboeten, of ze met camera's overal te bespioneren, ze te laten fouilleren wanneer het ze invalt, hun telefoons te tappen, hun internetbewegingen te controleren, maar gewoon door eens na te denken over datgene wat ze de bevolking aan onveiligheid aandoen terwille van de economie, botweg gezegd: de centen.
Dat is vele malen, -tig vele malen onveiliger.
Maar het zou een mooi beginnetje zijn. -
Piet de Geus, di 29 maart 2011 15:24 in reactie op Reageer op Piet
"Je weet wat regeringen doen met referenda."
Doel je nu op de truc om bij een ongewenste uitkomst net zolang opnieuw referenda uit te schrijven tot de domme kiezers eindelijk zo stemmen als men wenst? Waarna er uiteraard nooit meer opnieuw een referendum komt om te kijken of men daar spijt van heeft. -
Johannes Zeilstra, di 29 maart 2011 15:37 in reactie op Piet de Geus Reageer op Johannes
Proef ik hier Ierse sentimenten ?
-
Leo J Bouwman, di 29 maart 2011 09:51 Reageer op Leo J
Duidelijker de onzin van referenda aantonen lijkt me nog knap lastig.
-
Brechtje Paardekooper, di 29 maart 2011 09:30 Reageer op Brechtje
Ik vrees dat Kos en De Gelder een beetje naief zijn. Rechts heeft ernstig de neiging om het debat te domineren, maar begint nu ook al links voor te schrijven waar ze wel of niet over mag praten. Zo ook over kernenergie. Het komt de kernenergielobby begrijpelijkerwijs nu eventjes niet uit om het over kernenergie te hebben, dus roept ze dat het 'uit piëteit' even niet mag. Grappig: als we het over Libie hebben, waar doden vallen, roept niemand dat je het daar 'uit piëteit' even niet over mag hebben. Dat sommige linkse politici daarin mee gaan is simpelweg naief. In Japan zelf -ervaringsdeskundigen bij uitstek zullen we maar zeggen- wordt ook getwijfeld, en zeer openlijk, over kernenergie.
En dat is niet zo vreemd. Als er één ding is dat de ramp in Japan laat zien, is het wel dat de ernst van ongelukken door de kernerergie-industrie wordt verzwegen en gebagatelliseerd. Niet alleen Tepco maakt zich daar zeer frequent aan schuldig (http://www.rtl.nl/(/actueel/rtlnieuws/buitenland/)/components/actueel/rtlnieuws/2011/03_maart/16/buitenland/Eigenaar-Fukushima-knoeide-met-gegevens.xml), maar ook bijvoorveel Urenco (net over de grens in Duitsland: zie http://www.algemene-energieraad.nl/newsitem.asp?pageid=29322). De kernenergielobby en -industrie hebben er doodeenvoudig geen belang bij dat incidenten openbaar worden. Dus worden die verzwegen. Ook als dat ten kosten gaat van de volkskgezondheid. Dat komt nu naar buiten en dat moet ook benoemd worden. Jezelf de mond laten snoeren uit naam van aangepraat 'fatsoen' is dan wel het domste wat je kunt doen. Zo naief heb ik het nog nooit gezien. -
Henk-Jan Mielke, di 29 maart 2011 09:59 in reactie op Brechtje Paardekooper Reageer op Henk-Jan
Rechts heeft ernstig de neiging om het debat te domineren, maar begint nu ook al links voor te schrijven waar ze wel of niet over mag praten.
-------------------------------------------------------
Is Van Tongeren dan links en Kos rechts in uw optiek? Volgens mij zijn beiden van GroenLinks, zal wel weer aan mij liggen...als je als GL'er kritiek hebt op een partijvoorstel word je blijkbaar in het rechtse verdomhoekje gezet ofzo met een puntmuts op, ik weet het niet. Het heeft allemaal toch helemaal niks met het debat willen domineren te maken, als er trouwens iemand het debat over kernenergie domineert, zeker hier, is het wel de anti-kernenergielobby. Er laat zich toch niemand de mond snoeren? Wat een suggestieve stellingname. -
Aert Willem d'Holbach, di 29 maart 2011 10:15 in reactie op Brechtje Paardekooper Reageer op Aert Willem
Emotioneler kun je het niet maken... wel gekker.
Alsof de twee Groen Links prominenten door rechts op pad zijn gestuurd met een missie, met een boodschap. Ik vind het gewoon een eerlijk verhaal van twee tegenstanders van kernenergie die vinden dat je wel de juiste argumenten in het debat moet gebruiken. Dat dwingt respect af, in ieder geval bij mij.
Ik vind het overigens een respectloze aantijging jegens Kos en De Gelder om te veronderstellen dat ze door rechts op pad zijn gestuurd. Ik vind het helemaal van weinig takt getuigen de aanval via het internet te openen, terwijl je zelf kandidaat bent voor de eerste kamer. Ik zie de krantenkoppen al voor me: "GL hopeloos verscheurd ove kernenergie". Dat is dan weer in het voordeel van de voorstanders, zoals ik.
Maar met Kos en De Gelder zou ik best wel eens van gedachten willen wisselen over de combinatie van kernenergie met groene stroom. -
Rob Geurtsen, di 29 maart 2011 03:07 Reageer op Rob
Goede opinie van Kos.
De billen van mevrouw van Tongeren gloeien nog lang na. Of zou de fractie verenigd zijn in populistisch opportunisme. De gruwel van democratie. -
Piet de Geus, di 29 maart 2011 02:06 Reageer op Piet
"Een onderwerp als kernenergie, gesymboliseerd door de bouw van een tweede centrale, is te belangrijk om beslist te laten worden door emoties en de waan van de dag."
Wat een misselijke demagogie. Tegenstanders van kernenergie moeten zeker net zo lang wachten met een referendum tot mensen zich laten leiden door een vals gevoel van veiligheid. En de volgende gemeenteraadsverkiezingen mogen natuurlijk pas worden gehouden als GroenLinks in Leiden hoog genoeg staat in de peilingen. Zo lust ik er nog wel een paar. -
Michiel Online, ma 28 maart 2011 23:57 Reageer op Michiel
Ik ben het absoluut oneens met een referendum. Het moet duidelijk zijn of kernenergie echt veilig is of niet, en thats it. Iemand in Friesland heeft vrijwel geen risico bij een kerncentrale in Borssele.
En bij deze wil ik vragen of men weet wat de klimaatverandering voor weer gaat brengen, of men weet hoe een terrorist een kerncentrale kan laten ontploffen (ze zeggen ook altijd dat ze nou toch echt de hackers doorhebben). -
- -, di 29 maart 2011 00:21 in reactie op Michiel Online Reageer op -
Michiel schreef: "Iemand in Friesland heeft vrijwel geen risico bij een kerncentrale in Borssele."
Feitelijk onjuist. Bij een ramp kunnen de weersomstandigheden ertoe bijdragen dat de bewoners in Friesland wel degelijk te maken krijgen met die ramp. -
Michiel Online, di 29 maart 2011 16:19 in reactie op - - Reageer op Michiel
Ik woon op minder dan 20 kilometer van Borssele...dat is een risico van een andere aard dan het risico wat je hebt als je niet in die directe "gevarenzone" zit, even daargelaten wat die zone precies inhoud.
Ik heb er nooit over nagedacht dat ik zo dichtbij woonde maar nu het onderwerp naar boven komt is het best wel griezelig.
Stel je voor, het gebeurt. Dan ben ik weg hoor, vertrouwen heb ik niet in dat soort situaties. Maar stel je voor dat een neefje, oom of tante denkt "dat het wel onder controle is", en dat die vervolgens later kanker krijgt...Niet iedereen kan weloverwogen keuzes maken bij een ramp. Het is gewoon niet ethisch.
Het is wel tekenend hoe we met onze gezondheid omgaan. Lijkt ook een beetje op wat Monsanto doet: in het grijze gebied gaan zitten waar je moeilijk kan bepalen of gezondheid wordt aangetast. Redelijk wat boeren in Nederland gebruiken bijvoorbeeld Roundup... -
, di 29 maart 2011 08:51 in reactie op Michiel Online Reageer op
Bij de ramp in Tsernobyl, hadden wij in heel Nederland last van de fall-out.
En die afstand was wel iets groter dan van Zeeland naar Friesland.
Afgezien van het feit dat dan de Zeeuwen, Zuidhollanders en Noordbrabanders daar niet meer kunnen leven en toch ergens heen zullen moet (Friesland?)
Daarbij komt dat Zuidwestenwind, die hier bijna altijd staat, de hele mikmak over het hele land blaast.
Maar ik zie het al, zolang het alleen de bewoners van zuidwest Nederland betreft is er niks aan het handje. -
Dirk Schmidt, ma 28 maart 2011 23:08 Reageer op Dirk
Ik mag hopen dat meneer Kos ook tegen kernenergie is, ondanks dat hij graag VOOR en OVER burgers il beslissen.
Mocht Kos toch voor kernenergie zijn dan is hij een slechte volksvertegenwoordiger. GroenLinks achterban is namelijk 90% tegen kernenergie. -
Modern liberaal, ma 28 maart 2011 22:59 Reageer op Modern
Nieuw noodezakelijk kerndebat met alle hoofdzaken en feiten:
Door de problemen met de kernreactoren in Japan als gevolg van een zware aardbeving is kernenergie opnieuw het middelpunt van debat. En terecht omdat de Japanse ramp niet te vergelijken valt met Tsjernobyl; het verschil tussen hightech Japan en lowtech Rusland/Wit-Rusland.
Anno 2011 valt een nieuwe tweedeling op na een relatief stilzwijgend klimaat over kernenergie. Een gebrek dus aan debat omdat er geen grote ongelukken plaatsvonden en kleine ongelukken waarschijnlijk wel, maar onvoldoende voor het voetlicht werden gebracht. Alsof de journalistiek geen toegang tot kerncentrales krijgt; alsof incidenten in de doofpot worden gedaan. De nieuwe tweestrijd wordt gevoerd onder aanvoering van de Twitteraars @DiederikSamsom en @IkeGreenpeace enerzijds en wetenschapsjournalist Simon Rozendaal van Elsevier, met zijn vierdelige ‘Nucleaire overpeinzingen feiten en misverstanden over kernenergie’ anderzijds.
In deze nieuwe tweestrijd valt op hoe weinig informatie er over Fukushima bekend of beschikbaar is en dat zelfs de Japanse premier zich uiterst kritisch heeft opgesteld tegenover het Energiebedrijf Tepco (Tokyo Electric Power). ‘De situatie in de beschadigde nucleaire centrale van Fukushima blijft “onvoorspelbaar”, aldus een krant twee weken na de aardbeving en tsunami. En dat in een hightech land. Dat is op z’n minst zeer onbevredigend voor een land dat normaal gesproken z’n zaakjes op orde heeft, maar ook voor een regering die zou moeten en willen ingrijpen, maar onvoldoende weet van de situatie omdat de technici zelf niet weten wat er aan de hand is. Dat is een aspect van het nieuwe debat dat onvermijdelijk gaat komen.
Daar staat de uiterst luchthartige en relativerende toon van wetenschapsjournalist Simon Rozendaal tegenover. De volgende citaten mogen dat duidelijk maken, die ik uitvoerig citeer vanwege als drogredeneringen die erin zitten, een wetenschapper onwaardig:
1. ‘Juist omdat kernenergie zo gevaarlijk is, is het zo veilig. Dat is de nucleaire paradox. De afgelopen tien dagen hebben we weer kunnen zien wat er allemaal fout kan gaan in een kerncentrale. Het explosieve gas waterstof kan ontstaan, er kan gevaarlijke straling vrijkomen, de hitte kan helse vormen aannemen, de splijtstofstaven kunnen smelten. En dat is alleen nog maar wat er in Fukushima fout is gegaan.’ [Deze zinnen uit het eerste deel van het vierluik van Rozendaal, was van gevaarlijke straling nog geen sprake, maar eind maart wel]. ‘Daarenboven is het op papier ook nog eens mogelijk dat de splijtstofstaven niet gedeeltelijk smelten zoals in Harrisburg en vermoedelijk in Fukushima, maar dwars door de driedubbele stalen reactor en de betonnen omhulling heen smelten, richting de aardkern.
Toch gebeurt dit allemaal niet. In de praktijk is kernenergie vermoedelijk [sic!] de veiligste energievorm die we kennen. Het is zeker veiliger dan steenkool en waarschijnlijk [sic] ook veiliger dan aardgas, aardolie en groene stroom. Dat laatste weet ik niet helemaal zeker [sic], het zou eens een keer goed uitgerekend moeten worden, maar dat eerste, dat kernenergie veiliger is dan steenkool, staat als een paal boven water.’
2. ‘Het klinkt vreemd, dat kernenergie zowel gevaarlijk als veilig is. Het gaat op voor allerlei technieken. Bijvoorbeeld voor een vliegtuig. Het is onmiskenbaar dat een vliegtuig veel gevaarlijker is dan een auto. Een auto kan botsen, dat kan een vliegtuig ook. Maar een vliegtuig heeft iets extra’s: het kan vallen. Toch stappen de meesten van ons zonder problemen in een vliegtuig. Het aantal doden door vliegen is wereldwijd zelfs lager dan het aantal verkeersslachtoffers (…).’
Toch blijft vliegen natuurlijk levensgevaarlijk. Als er een keer een vliegtuig naar beneden stort, krijgt het bijna evenveel (nou ja, toch wel een heel stuk minder) aandacht als een nucleair ongeluk dan wel een nucleaire ramp.’ [Voor de journalistiek geldt natuurlijk dat beide nieuwsfeiten zijn].
‘Het zijn tientallen en soms honderden doden (veel meer dan bij een nucleaire ramp) [vreemde opmerking omdat slachtoffers van nucleaire rampen zich soms direct maar altijd na verloop van tijd manifesteren] en het grijpt diep in een samenleving in, zoals wij Nederlanders gemerkt hebben met de vliegtuigrampen in Tenerife, de Bijlmer en Libië. Bovendien jaagt hoogte ons bijna evenveel vrees aan als straling.’
‘De verklaring voor deze paradox is natuurlijk dat vliegtuigen bijzonder goed worden ontworpen. (…) Dit geldt ook allemaal voor kerncentrales. Die zijn op hun beurt nog veel beter ontworpen dan vliegtuigen, ze zijn nog steviger, de controle op kerncentrales is buitengewoon streng, alle systemen zijn driedubbel en soms vierdubbel uitgevoerd en de operators in de controlekamers zijn bijna even goed opgeleid als piloten.’ [Als die kerncentrales nog veel beter ontworpen zijn dan vliegtuigen, waarom zijn er dan toch ongelukken als Fukushima mogelijk? Het antwoord is inmiddels ook binnen de pers bekend: de controle laat veel te wensen over, en de commerciële belangen spelen hierbij een belangrijke rol].
‘Er is nog een parallel tussen vliegtuigen en kerncentrales. Dat er wordt geleerd van ongelukken. Er zit een sterk lerend element in technologie. Ongelukken worden bestudeerd en er worden lessen uit getrokken. Toen honderd jaar geleden de eerste vliegtuigen werden gebouwd, stortten ze aan de lopende band naar beneden. (…)Dat is ook het positieve van Fukushima. Ook dit nucleaire ongeluk zal weer uitgebreid worden bestudeerd. Er zal lering uit worden getrokken. Dat er passieve koelsystemen moeten komen (zoals onze eigen kokendwaterreactor in Dodewaard had – die in retrospectief zijn tijd vooruit was) die niet door een tsunami of een bezopen [sic] operator kunnen worden uitgeschakeld.’
‘Dat er veel meer aandacht moet worden geschonken aan de bassins met uitgewerkte brandstofstaven. Die tijdelijke opslag is nu een soort blindedarm bij reactoren maar kan zoals de afgelopen week is gebleken behoorlijk ontsteken. Er zullen, om de zekerheid te vergroten, core-catchers moeten komen, die zelfs als de kern overal doorheen smelt, de boel kunnen opvangen. Met andere woorden, kernenergie is al behoorlijk veilig en zal door Fukushima nog veiliger worden.’
3. ‘Het fascineert me. Ik weet dat heel veel mensen me zien als een nucleaire propagandist, maar ik zie heel veel nadelen aan kernenergie. Het zou veel leuker zijn als er geen straling bij vrij kwam, als er geen kernafval zou ontstaan, als je kernenergie in je achtertuin in plaats van een zwaar beveiligde betonnen koepel kon uitoefenen en als er geen mogelijkheden waren om civiele kernenergie voor militaire doelen te gebruiken. Dat zou nou echt een ideale energiebron zijn. Maar ja, zo is het niet. Kernenergie heeft veel nadelen, maar nog meer voordelen. De balans tussen voor- en nadelen is naar mijn smaak veel positiever dan bij andere energievormen. Men mag dat nucleaire propaganda noemen maar ik zie het als een genuanceerd en op kennis gebaseerd oordeel [sic; wat is genuanceerd in dit verband en wat is ‘op kennis gebaseerd’?]. Ook fascineert het onderwerp me in intellectueel opzicht. De combinatie van gevaar en veiligheid die ik hiervoor de nucleaire paradox noemde maar ook de combinatie van ultieme rationaliteit die nodig was om het atoom onder de knie te krijgen en de volslagen irrationaliteit [sic] die kernenergie in de huidige samenleving teweeg brengt. [Hier miskent de auteur dat de stralingsgevaren van kernenergie en –afval de menselijke samenleving geheel kunnen platleggen en zelfs vernietigen. Daar mag dus nooit zo relativerend over worden gesproken, als hier gedaan wordt. De wetenschap is op dit terrein, of liever dit deelaspect van de kernfysica, dus klaarblijkelijk nog niets opgeschoten. Althans, niet voorzover de geïnformeerde burger dat uit kranten zou hebben kunnen oppakken. Als de wetenschap wél vorderingen heeft gemaakt, dan had dat toch minstens door de journalistiek opgepakt moeten worden; de wetenschap is een collectief bezit, nietwaar?]. Ik zie de relatie tussen de mens en het atoom als een uitvergroting van de algehele relatie tussen de mens en techniek. (…) De techniek is krachtig en gevaarlijk maar als we hem onder controle [sic] hebben, is ze een krachtige bondgenoot. Maar af en toe laat de leeuw weer even zijn tanden zien. [Hier wordt een redeneerfout gemaakt, er wordt een voorwaardelijke stelling aangekondigd, te weten ‘als’ [we hem onder controle hebben], en er volgt een constatering, te weten ‘is ze een krachtig bondgenoot’. Zo ver is het nog niet heer Rozendaal en dat heet in normaal Nederlands op de ontwikkelingen vooruitlopen, een wetenschapper onwaardig. Dat de leeuw ‘af en toe’ zijn tanden laat zien is dus meer dan logisch en vanzelfsprekend, omdat de wereld zich na de laatste grote ramp van Harrisburg en Tsjernobyl zich in slaap heeft laten sussen].
4. ‘Kernenergie stelt eisen aan een samenleving. Er is continuïteit in de maatschappij nodig, want het kernafval moet enkele eeuwen lang in de gaten worden gehouden. Ook kan het niet zonder goed opgeleide mensen. In de controlekamer, bij de toezichthouders en eigenlijk ook elders in de samenleving. Welnu, dat baart mij zorgen. Het heet dat we op weg zijn naar een kennismaatschappij maar het lijkt wel alsof we met zijn allen steeds stommer [sic] worden. Zijn wij als samenleving wel rationeel genoeg om kernenergie te accepteren?
Temeer daar moderne techniek onderling vertrouwen vraagt. Als wij in een vliegtuig stappen, moeten we er op vertrouwen dat die machines goed zijn ontworpen, dat ze goed worden gecontroleerd en dat zowel de piloten als de verkeersleiders goed zijn opgeleid. Dat is steeds moeilijker in een samenleving waar mede dankzij internet iedereen denkt dat hij een deskundige is (jawel, point taken) en waar autoriteit wordt gewantrouwd [Misschien vanwege verwevenheid tussen ‘Autoriteit’ en commerciële belangen?]. Edward Teller voorspelde al in de jaren zeventig dat het eerste serieuze ongeluk met een kerncentrale ofwel in een communistisch land ofwel in de Derde Wereld zou plaats hebben. Daarin heeft hij gelijk gekregen (Tsjernobyl), maar hij zou niet hebben bevroed dat juist de Westerse samenlevingen niet in staat blijken te zijn om op een rationele en verantwoorde wijze met kernenergie om te gaan. [Weer een vreemde opmerking: Nu laat hij Harrisburg en Fukushima buiten beschouwing als kerncentrales in nota bene hightechlanden als de VS en Japan. Hieruit blijkt weer dat de tekst van een auteur de leidraad zelf verraadt: Rozendaal is te bagatelliserend aan het schrijven om echt objectief en neutraal te kunnen zijn]. Daarom is Fukushima zo fascinerend. Want Japan is veel meer dan Nederland en Amerika een rationele samenleving, waar de mensen goed opgeleid zijn en waar autoriteiten en deskundigen nog vertrouwen genieten.[Hier zal een flinke kink in de kabel zijn gekomen sinds de lange duur van wachten op definitieve oplossingen in Fukushima]. Terwijl ik dit stuk zit te schrijven, hoor ik op de radio dat de geigertellers in Nederland bijna uitverkocht zijn. Met andere woorden, misschien is Homo sapiens wel te stom voor kernenergie.’
Conclusie
Het feit dat er diepe verontwaardiging achter deze woorden van Rozendaal voelbaar is, toont al aan dat hij niets van de anti-kernhetze in ons land en in vele andere landen, onder meer Duitsland, begrijpt. Rozendaal heeft waarschijnlijk zelf een probleem als beta-man en beta-journalist. De chemicus die hij is, vertrouwt vanzelfsprekend op de techniek en wetenschap in onze samenleving en waar de techniek het laat afweten, komt er altijd wel een oplossing want in de wetenschap geldt de ontdekbare samenleving. Komt tijd, komt raad. Maar diezelfde Rozendaal kan geen enkel begrip opbrengen voor de scepsis die onder de bevolking bestaat ten aanzien van het verschijnsel radioactiviteit. Op school met een beta-programma wordt iedere scholier bijgebracht dat radioactiviteit levensgevaarlijk is en wat niet geleerd wordt is het feit dat dit verschijnsel een grote onbekende factor in ons leven is. Althans, de natuur brengt ook radioactiviteit voort via bepaalde grondstoffen en materialen, maar de grote hoeveelheden radioactiviteit die door kerncentrales worden voortgebracht, zijn voor de menselijke samenleving zwaar schadelijk.
In de tweestrijd tussen @IkeGreempeace/@DiederikSamsom enerzijds en Simon Rozendaal anderzijds zal op grond van deze inventarisatie van argumenten ook een overeenkomstige maatschappelijke tweedeling bestaan: de voorstanders van kernenergie staan tegenover de tegenstanders, precies zoals het politieke evenwicht sinds vorig jaar juni: de verhoudingen zijn nagenoeg fifty-fifty. In de politiek heet dat polarisatie en een gepolariseerde samenleving, mits een der blokken een onversneden ideologisch standpunt inneemt, zoals nu de coalitiepartijen het neoliberalisme, hard economisch liberaal marktbeleid.
Op het terrein van de kernenergie heeft zich inmiddels een decennialang stilzwijgen of dito wapenstilstand afgespeeld, omdat dit thema alleen dan opspeelt als er een grote ramp gebeurt. Die rampen doen zich eens in de zoveel tijd voor omdat wetenschap en techniek nog onvoldoende greep hebben op ‘uitvoeringsaspecten’ en de veiligheid van deze ‘techniek’ nog niet maximaal of optimaal is. Het grote probleem voor een positieve uitstraling naar de bevolking is dat kernenergie en radioactiviteit een beroerd imago hebben en de burgers vanwege het dodelijke stralingseffect liever geen kerncentrales hebben in een dicht bevolkt land als het onze. Het veelgehoorde argument dat ons land ‘dus’ inconsequent is met de invoer van kernenergie uit vooral Frankrijk, is een vals argument. Iedere samenleving heeft energie nodig en hoe meer energie een mondiale industrialisatie nodig heeft, hoe meer energie gevraagd wordt. Dat is een simpele kwestie van vraag en aanbod.
Er moet echter onderscheid worden gemaakt tussen pure energie en commercieel geëxploiteerde energie. De laatste is een risicoloze vorm van energieleverantie omdat iedere (nationale en internationale) industrie een stabiel en constant gegeven moet zijn, wil het mondiale monetaire evenwicht in stand worden gehouden. De huidige ramp in Japan betekent niet alleen een disbalans op de korte termijn, waarbij Japan zijn status als derde economie ter wereld kwijt raakt, maar het heeft een domino-effect op de mondiale economie, zoals de kredietcrisis heeft laten zien.
Op lange termijn komt het met de Japanse economie weer helemaal goed, omdat deze aardbevings/tsunami/kernramp een oorlogsschade-effect heeft. De schade van de Japanse economie herstelt zich en komt er sterker uit te voorschijn vanwege de nieuwe investeringsimpulsen. Japan gaat met andere woorden China weer achterna, want dat land had een halve eeuw ontwikkelingsachterstand.
Maar het kernprobleem blijft kernenergie omdat dit een moeizaam thema vormt, waarmee de wetenschap nog steeds veel moeite heeft. Zonder enige kennis terzake kan ik alleen opmerken dat de theoretische fysica misschien wel alle raadselen heeft opgelost, maar de praktische hindernissen nog lang niet. En op het punt van de afvalverwerking ligt er nog een wereld open om ontgonnen te worden. Dat is kort samengevat de stand van zaken. De raadsels van radioactieve straling bestaan nog volop.
Zolang deze blijven bestaan is als conclusie de commerciële exploitatie van kernenergie onverantwoord is, omdat ongelukken onvermijdelijk zijn en de risico’s tot heden kennelijk beperkt waren, maar dat kan aan puur toeval gelegen kunnen hebben. Risicoanalyses hebben immers een grote zwart gat: alleen de bekende risico’s kunnen in de computermodellen worden opgenomen, maar onbekende niet. En het zijn de onbekende factoren die groot onheil over ons kunnen laten komen.
Met Fukushima is duidelijk geworden dat technologisch hoogwaardige landen teveel risico’s kúnnen nemen, zoals Japan heeft getoond en dat dient in de toekomst voorkomen te worden.
De mensheid heeft een ruime halve eeuw geleden de onuitputtelijke bron van kernenergie ontdekt, maar naar het zich laat aanzien te vroeg, omdat er te snel grootschalig gebruik van is gemaakt terwijl de mensheid door het grillige fenomeen van de radioactiviteit nog steeds aan de rand van de afgrond loopt. Het zal dus in dit kader van de onbeheersbaarheid van deze radioactieve materie en de grillige aardkorst (c.q. tsunamigevoelige gebieden in de wereld) nog helemaal niet verbazen als er nog rampen komen die een veelvoud zijn van de huidige Japanse natuurramp van 11/3, resp 3/11. De wereld krijgt nog eens spijt van de niet opgeruimde oude kerncentrales die wereldwijd zijn vergeten en niet veilig zijn afgebroken. -
Aert Willem d'Holbach, di 29 maart 2011 14:06 in reactie op Modern liberaal Reageer op Aert Willem
Mooie copy-paste JW
-
Jan B, wo 30 maart 2011 14:20 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Jan
Desalnietemin beter onderbouwd dan veel van uw reacties.
-
Aert Willem d'Holbach, do 31 maart 2011 10:12 in reactie op Jan B Reageer op Aert Willem
Ja ach, met gejatte teksten... makkie.
-
Jan B, wo 30 maart 2011 14:15 in reactie op Modern liberaal Reageer op Jan
En terecht omdat de Japanse ramp niet te vergelijken valt met Tsjernobyl; het verschil tussen hightech Japan en lowtech Rusland/Wit-Rusland.
De Sovjet-unie was helemaal niet zo low-tech en een paar microprocessoren maken bepaalde zaken alleen makkelijker maar doen aan de essentie van de processen in een kerncentrale niets af. Je vergeet bovendien dat het ongeval in Tsjernobyl 100% man-made was (reactor verkeerd bediend) terwijl Fukushima direct te relateren is aan veiligheidsvoorzieningen op het meest elementaire niveau die het lieten afweten. -
jose van leeuwen, ma 28 maart 2011 22:22 Reageer op jose
Als mevr. van Tongeren,eerste de beste en schrijvers van dit stuk de denkwijze van Groen Links vertegenwoordigen dan is dat zeer treurig en bedroefend. Geen woord over de uraniummijning en de gevolgen daar van. Mogen de mensen aldaar onze energie gaan verzorgen en daarbij ernstige gezondheid en milieuschade ondervinden?
De relatie tussen kernwapens en wapens met DU wordt ook niet gelegd.Laten wij dan een andere naam voor Groen links gaan bedenken. -
Modern liberaal, ma 28 maart 2011 23:19 in reactie op jose van leeuwen Reageer op Modern
Verschillende opvattingen zijn mogelijk binnen GL, dat kan prima. Open partij met veel ruimte voor debat. Maar wel allemaal voor schone energie!
-
Modern liberaal, ma 28 maart 2011 21:39 Reageer op Modern
Wat een vreemde reactie. Moet de kernenergielybby maar z'n gang blijven gaan en goedgelovigen blijven inpakken?
-
Modern liberaal, ma 28 maart 2011 21:39 Reageer op Modern
Wat een vreemde reactie. Moet de kernenergielybby maar zi'n gang blijven gaan en goedgelovigen blijven inpakken?
-
Joop Schouten, ma 28 maart 2011 20:40 Reageer op Joop
Ik hoef geen wetenschapper te zijn om een goed afgewogen beslissing te kunnen maken over gebruik van kernenergie.
Ik herhaal graag wat eenvoudige stellingen:
- Het afval blijft een dodelijke straling afgeven waar duizenden generaties mee opgescheept zitten.
- Oplossingen zoals de ruimte inschieten is te gevaarijk, het hoeft maar één keer fout te gaan (...).
- Alle 'verpakking' vergaat sneller dan de inhoud (...).
- Stel dat na duizenden jaren de informatie over de ligging kwijtraakt. -
Black Swan, ma 28 maart 2011 20:25 Reageer op Black
Beste Willem en Pieter,
De kans op een meltdown was 1x in 10.000 jaar
Meltdown zou kunnen uitmonden in china syndrome cq destructie van de Aarde.
De teller staat nu op:
1 Three Mile Island
2 Tjernobyl
3 Fukushima
Nee Heren. Het is een fraaie techniek, maar de uitvoering is te optimistisch. Gelukkig hebben we geen noemenswaardige breuklijnen:
http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_zwaarste_aardbevingen_in_Nederland
http://www.hoesnel.nl/klimaatverandering/echte-kustlijn.html -
Reinaert de Vos, ma 28 maart 2011 21:43 in reactie op Black Swan Reageer op Reinaert
En je vergeet Sellafield en al die mindere goden die we dreigen te vergeten.
-
Aert Willem d'Holbach, di 29 maart 2011 12:13 in reactie op Black Swan Reageer op Aert Willem
Three Mile Island was geen meltdown.
-
Sjouke Boonstra, di 29 maart 2011 17:52 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Sjouke
== Three Mile Island was geen meltdown. ==
De reactorkern van TMI-2 was voor een groot deel gesmolten. Het was dus wel degelijk een meltdown. -
Jan B, wo 30 maart 2011 14:24 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Jan
Welja, maak er een woordspelletje van. Een groot deel van de reactorkern was gesmolten maar omdat die kern zich niet door de aardkorst de diepte in heeft gevreten spreken we daarom maar niet van een meltdown.
-
Archie Bunker, ma 28 maart 2011 20:23 Reageer op Archie
Ik durf de stelling aan dat de werking van een kerncentrale en de daarmee samenhangende risico's nog gemakkelijker valt uit te leggen dat de bruto/netto berekening op een loonstrookje.
Er zijn genoeg mensen met verstand van zaken te vinden die de pro's en contra's goed kunen uitleggen.
Waar we behoefte aan hebben is een wetenschappelijk onderbouwde discussie. Los van emoties en vooral los van de politiek! Ik heb niet de illusie dat de pubklieke omroep ons daarbij gaat helpen. -
cor mol, ma 28 maart 2011 20:06 Reageer op cor
Gezien zijn CV op Linkedln als directeur Delflanden at VluchtelingenWerk Nederland en Coordinator at OVIN Opvang Vluchtelingen In Nood zou de heer Pieter Kos alleen over vluchtelingen mogen schrijven.
Als we inderdaad weer kerncentrales in Nederland bij gaan bouwen kan die core competency van hem nog goed van pas komen. -
Sjouke Boonstra, ma 28 maart 2011 20:02 Reageer op Sjouke
== Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie. ==
Pieter Kos en Willem de Gelder hebben zo te zien ook bitter weinig verstand van kernenergie. Dit is wéér zo'n stuk van: 'laten we alsjeblieft redelijk zijn, niet toegeven aan de waan van de dag, het is wel erg dat er zoveel mensen dood zijn, en al die straling en alles, maar dat mag geen reden zijn om geen nieuwe kerncentrale te bouwen...'
Jongens, toch. Duizenden ongelukken in kerncentrales (in de 58 franse centrales in 2010 alleen al meer dan 1000) en we zijn nu aan de derde nucleaire ramp bezig. Laat je nou eens echt informeren over kernenergie in plaats van af te geven op "spannende verhalen van Diederik Samsom. Zoek eens echte informatie op, leer eens waar je het eigenlijk over hebt. -
Hans Groteman, ma 28 maart 2011 23:55 in reactie op Sjouke Boonstra Reageer op Hans
"Pieter Kos en Willem de Gelder hebben zo te zien ook bitter weinig verstand van kernenergie. Dit is wéér zo'n stuk van: 'laten we alsjeblieft redelijk zijn, niet toegeven aan de waan van de dag, het is wel erg dat er zoveel mensen dood zijn, en al die straling en alles, maar dat mag geen reden zijn om geen nieuwe kerncentrale te bouwen...'"
Voor de discussie is het wellicht relevant dat de eerste dode door de kernramp (want dat is het) in Japan nog steeds gemeld moet worden. Als de situatie over een aantal maanden onder controle is, zal blijken dat er de nodige stralingslachtoffers zullen zijn, vooral onder de aanwezige reddingswerkers en engineers en wellicht ook doden.
De vele duizenden (!) doden door de aarbeving en de tsunami krijgen echter onevenredig weinig aandacht in deze emotionele en politieke praatgroep. -
Aert Willem d'Holbach, di 29 maart 2011 10:22 in reactie op Sjouke Boonstra Reageer op Aert Willem
Volgens mij stellen Kos en De Gelder het proces aan de orde en niet de inhoud...
-
Mo Disarkullanmak, ma 28 maart 2011 19:42 Reageer op Mo
lol: "Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie." "Het volk" heeft sowieso over het algemeen nergens veel verstand van, het argument geldt voor elke beslissing.
Als deel van het volk heb ik evengoed een mening. Is er in Nederland veertig jaar geleden niet al eens om dezelfde reden een soort door de overheid geleide discussie geweest, om te voorkomen dat het sentiment van "het volk" het zou winnen in het kernenergievraagstuk ? Volgens mij werd zelfs daarin in een waan geconcludeerd dat kernenergie niet wenselijk was, terwijl Chernobyl nog frisse lucht en schone grond had. Maar goed, dat waren andere tijden.
Net als de conclusie toen, zal een referendumuitslag geen blijvend tegenwicht tegen de industrie kunnen bieden. Kennis van toen, voortschrijdend inzicht etcetera.. De kans lijkt me ook klein, een referendum hierover biedt de PVV geen enkel voordeel. -
Johannes Zeilstra, ma 28 maart 2011 19:40 Reageer op Johannes
Zo langzamerhand begin ik een beetje genoeg te krijgen van het denigrerende toontje over het volk wat geen rationele beslisingen zou kunnen maken, en derhalve een referendum onverstandig is over zaken waar het volk toch geen verstand van zou hebben.
Let wel beste dames en heren politici, u ontleend uw legitimiteit aan de stem van dat volk. Als in uw opinie het volk geen rationele keuzes kan maken, in hoeverre is de positie die u dan nu bekleed gebaseerd op legitieme basis ? Want is die democratische fooi die u het volk geeft zo eens in de 4 jaar ook geen referendum ? -
Jan vdH, di 29 maart 2011 06:34 in reactie op Johannes Zeilstra Reageer op Jan
Ik vind trouwens de leden van onze tweede kamer ook niet geschikt om een beslissing te nemen over zulke zaken.
Vooral omdat er geen duidelijk beeld is over:
Lange termijn opslag en de kosten
Kosten voor de ontmanteling
Kosten voor de bouw van de centrale en dus resulterend prijs per kWh
Kosten en effect van een eventuele ramp
Overheids ondersteuning (subsidie zou op rechts toch vloeken in de kerk moeten zijn)
Kosten voor de aansluiting op het hoogspanningsnet (betaald door Tennet en dus door de belastingbetaler)
Hebben we het echt nodig? we zijn exporteur van stroom en dat blijven we ook nog even dus we bouwen voor de export.
Effecten in de mijnbouw -
Jan Jansen, ma 28 maart 2011 19:37 Reageer op Jan
"Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie."
Als ik de berichten uit Japan mag geloven weten de experts het ook niet zo goed meer als het misgaat. Daarom; geen nieuwe kerncentrale in Nederland (en zo denk ik er al jaren over). -
Chris Peters, ma 28 maart 2011 19:36 Reageer op Chris
whahah dit is ECHT belachelijk, als je GroenLinks 1 ding niet kan verwijten dan is dat opportunisme in zaken kernenergie. De partij heeft altijd al op de risico's gewezen ...en dan met name het RESTrisico. Dat nou juist in een modern land als Japan precies gebeurd waar niemand ooit mee rekening hield geeft aan dat deze partij het bij het rechte eind had. GroenLinks had toen gelijk, en heeft nu gelijk. Het enige wat er nu door Fukushima is vernaderd , is het feit dat een ieder zich bewust wordt van het feit dat kernenergie onbeheersbaar is. Ik zou liever een goed stuk willen lezen over hoe we zo snel als mogelijk met deze onzintechnologie kunnen stoppen, in plaats van met de vinger naar GroenLinks te wijzen. Help mensen hun kennis over kernenergie op peil te brengen, benadruk het feit dat kernenergie geen oplossing is en dat geen enkel energiebedrijf in Nederland een nieuwe kerncentrale kan en wil betalen (zonder overheidssubsidie). Steek liever daar je energie in, Pieter.
-
Jan vdH, di 29 maart 2011 06:38 in reactie op Chris Peters Reageer op Jan
http://www.happynews.nl/2010/04/19/onderteken-het-burgerinitiatief-nederland-krijgt-nieuwe-energie/
Dit burger initiatief is met een pennestreek van tafel geveegd door onze liever regering want we moeten en zullen een kerncentrale bouwen -
Grolschje ., ma 28 maart 2011 19:29 Reageer op Grolschje
Natuurlijk. Enkel referenda als het volk het met je eens is.
-
Bert Schaak, ma 28 maart 2011 19:27 Reageer op Bert
De pro´s grijpen alles aan om kernenergie te promoten.
Daar zit ook het vele geld en de zg machtigen der aarde. Mogen wij dan ook eens Japan gebruiken als kapstok??? Of moeten we weer fatsoenlijk links zijn en netter en beschaafder en... en...., kortom alles waar links en progressief aan kapot gaat omdat rechts dat nl allemaal niet is. -
Henk-Jan Mielke, ma 28 maart 2011 22:25 in reactie op Bert Schaak Reageer op Henk-Jan
De pro´s grijpen alles aan om kernenergie te promoten.
Daar zit ook het vele geld en de zg machtigen der aarde. Mogen wij dan ook eens Japan gebruiken als kapstok??? Of moeten we weer fatsoenlijk links zijn en netter en beschaafder en... en...., kortom alles waar links en progressief aan kapot gaat omdat rechts dat nl allemaal niet is.
---------------------------------------------------------------------
U verwijt rechts niet fatsoenlijk, net of beschaafd te zijn en wilt vervolgens precies hetzelfde gaan doen, vindt u dat ook niet een tikkeltje hypocriet? -
Aert Willem d'Holbach, di 29 maart 2011 10:18 in reactie op Bert Schaak Reageer op Aert Willem
U mag alle valse argumenten in de strijd gooien, dat is uw goed recht. Alleen moet u zich afvragen of valse argumenten bijdragen aan het gewenst resultaat in het debat.
opiniemakers
-
Mei Li Vos Directeur Orangegas en publicist
Bio -
Thijs Berman Europarlementariër PvdA
Bio -
Pieter Hilhorst Ombudsman
Bio -
Adriaan Soeterbroek Cartoonist
Bio -
Govert Schilling Wetenschapsjournalist
Bio
Populair
-
Rutger zakt door het ijs in hol van linkse leeuw
[Video] Cohen weg, wie moet Rutger nu treiteren?
11016 x bekeken Korte Scan
Reageer (305) Media Twitter -
Massale steun voor linksere koers PvdA
Update: Iedereen wil dat PvdA naar links opschuift ... 'Vertrouwen in PvdA-leider Job Cohen tot dieptepunt gedaald'... Fractieleden adviseren Cohen na te denken over toekomst als fractieleider
8399 x bekeken Korte Scan
Reageer (319) Politiek Twitter -
Telegraaf jaagt lezers stuipen op het lijf
Update: Tofik Dibi kondigt Kamervragen aan... Wat zei Donner over id-plicht? ... Krant verziekt publiek debat ... Vonnis uit verband getrokken ... Hysterische professor opgevoerd als deskundige
8034 x bekeken Korte Scan
Reageer (88) Media Twitter -
Prins Friso bedolven onder lawine
Update: Prins Friso wordt in coma gehouden... Géén sprake van schedelbasisfractuur... Eerste 24 uur zijn cruciaal
5787 x bekeken Korte Scan
Reageer (159) Leven Twitter -
In memoriam Anil Ramdas
Mercita Coronel Op 16 februari, op zijn geboortedag, koos Anil Ramdas te sterven. Met zijn dood verliest Nederland een belangrijke geëngageerde, erudiete en literaire stem
5126 x bekeken Korte Scan
Reageer (42) Leven Twitter -
Anil Ramdas overleden
Schrijver, programmamaker en journalist overleed op 54ste verjaardag
4919 x bekeken Korte Scan
Reageer (70) Media Twitter -
'Hoge verwachtingen niet waar kunnen maken'
LIVE: Geplaagde PvdA-leider Job Cohen vertrekt per direct uit de Tweede Kamer: 'Ik heb PvdA niet effectief voor voetlicht kunnen brengen' ... Opvolging wordt bepaald door ledenraad
4855 x bekeken Korte Scan
Reageer (327) Politiek Twitter -
Nederland vertrouwt zijn moslims niet
Abdelkarim El-Fassi Abdelkarim El-Fassi over het debat rond de haat-imam
4652 x bekeken Korte Scan
Reageer (320) Leven Twitter -
Volkskrant promoot Polen-meldpunt
PVV plaatst advertentie voor discriminerende website in zaterdageditie
4274 x bekeken Korte Scan
Reageer (82) Media Twitter -
'Massale euthanasie Nederlandse ouderen'
Republikeinse presidentskandidaat Rick Santorum ziet ze vliegen en beweert: In Nederland moet je een armbandje dragen waarop staat 'euthanaseer mij niet!'
4078 x bekeken Korte Scan
Reageer (123) Wereld Twitter

