Bio Bekijk alles van David Hollanders Word fan

David Hollanders

David Hollanders Econoom

08 december 2011 Reageer (8) 606 x bekeken Economie RSS

Tienpuntenplan voor een beter pensioen

Invoering van deze tien punten zal de gemoedelijkheid niet doen terugkeren, maar de sfeer wordt allicht minder grimmig

In de voorheen zo gemoedelijke pensioenwereld wordt de stemming allengs grimmiger. Jongeren zijn middels een internetpetitie in opstand gekomen tegen het Pensioenakkoord. Gepensioneerden richtten een politieke partij (50Plus) op en overwegen juridische stappen tegen het ABP. De vakbond is verdeeld over de vraag of werkgevers niet te goed en lage inkomens niet te slecht wegkomen met het Pensioenakkoord, terwijl werkgevers niet van plan zijn meer premie te betalen.

Het dispuut gaat over het verdelen van verliezen tussen partijen die daarvoor begrijpelijkerwijs alle bedanken. De afloop zal uiteindelijk door onderlinge machtsverhoudingen bepaald worden. Het is ondertussen wellicht nuttig te bezien of er uitgangspunten zijn waar wel (nagenoeg) iedereen het over eens is en die pensioenregelingen direct verbeteren. Die zijn er namelijk wel degelijk.

Herverdeel niet van arm naar rijk. Of herverdeling wenselijk is, daar denkt iedereen het zijne van. Herverdeling van rijk naar arm is dat in ieder geval niet. Door de lagere levensverwachting van lagere inkomens, de franchise en de doorsneepremie vindt er evenwel herverdeling naar hogere inkomens plaats. Verhoging van de pensioenleeftijd vergroot de perverse herverdeling. Oplossing is een inkomensafhankelijke regeling.

Zeg niet iets toe dat niet waargemaakt kan worden. Dus niet in folders schrijven ‘Als ambtenaar bent u bij het ABP verzekerd voor een oudedagsvoorziening. Beter gezegd, u bouwt een welvaartsvast pensioen op’ en dan later dat pensioen korten. En niet beloven bij te storten, en daar vervolgens onderuit proberen te komen (Boskalis/Smit). De makkelijkste manier om aan dit uitgangspunt te voldoen is niets toezeggen, maar dat is strijdig met het volgende.

Stem pensioenregeling af op de voorkeuren van deelnemers. Nu wil het geval dat deelnemers, blijkens onder andere DNB-enquêtes, een lager maar zeker pensioen prefereren boven een naar verwachting hoger pensioen.

Stem beleggingsbeleid af op de toezeggingen. Harde toezeggingen die gefinancierd worden met risicovolle bezittingen zijn niet hard. Risicovol beleggen kan wenselijk zijn, maar er kunnen dan geen harde toezeggingen worden gedaan.

Wie risico draagt, dient zeggenschap te hebben. Indien werkgevers geen risico meer lopen, hebben zij het pensioenbestuur te verlaten. Omgekeerd lopen jongeren en ouderen risico maar worden niet (expliciet) vertegenwoordigd in het bestuur van (bedrijfstak)pensioenfondsen. 

Gebruik bij de premiestelling en de dekkingsgraad dezelfde discontovoet. Premies baseren op een hogere discontovoet (waardoor premies lager uitvallen) is inconsistent en leidt tot directe verslechtering van de dekkingsgraad.

Neem ethisch beleggen serieus. Dat sluit beleggen in clusterbommen of schimmige plantages in Mozambique (ABP) uit.

Minimaliseer de kosten. Dat spaarzaamheid de grootste bron van inkomsten is, is een volkswijsheid die aan relevantie wint nu andere bronnen van inkomsten opdrogen. De kosten van vermogensbeheer, door AFM geschat op 4.5 miljard, dienen scherp tegen het licht gehouden.

Schaf asymmetrische bonussen af. Indien vermogensbeheerders een bonus krijgen als het goed gaat, maar geen malus als het verkeert, is er een grote prikkel om risico te nemen. Omdat elke bonus asymmetrisch is (er moet tenminste het minimumloon betaald worden) betekent dit afschaffing van alle bonussen.

Geef de pensioenmarkt niet vrij voor verzekeraars. Er is veel kritiek mogelijk op pensioenfondsen, maar pensioenfondsen zijn heilig vergeleken met verzekeraars. De woekerpolis-affaire, waarbij verzekeraars kostenpercentages van 40% (of meer) over de hele inleg meenden te moeten hanteren, laat geen andere conclusie toe.

Pensioenfondsen komen momenteel geld tekort om aan alle verplichtingen en ambities te voldoen. De huidige conflicten tussen jong en oud en werkgevers en werknemers gaan over het verdelen van het tekort. Welke uitkomst daarbij wenselijk is, valt niet uit te maken op grond van economische principes.

Bovenstaande zaken zijn evenwel wenselijk op grond van basale economische principes, consistentie of elementair fatsoen. Invoering ervan zal de gemoedelijkheid niet doen terugkeren maar de sfeer wordt allicht minder grimmig.

Laatste Reacties (8) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Adrie Kooijman, do 15 december 2011 21:38 Reageer op Adrie

    Adrie

    Feit blijft dat vrijwel alle pensioenfondsen jarenlang tenminste gesuggereerd hebben dat wij (werknemers) voor _onze_ oudedagsvoorziening _spaarden_
    Pas de laatste jaren wordt duidelijk dat het een omslagstelsel betreft en dat het allesbehalve sparen is, en zelfs geen gewone aandelenbeleggingen, maar dat er grote risico's genomen zijn met het ingelegde geld.
    Als werknemers dat geweten zouden hebben zouden er veel minder glazen kantoorpanden rondom de bonusculturen gebouwd zijn.
    Hadden we het kunnen weten? Vast wel. Het staat vast in de kleine lettertjes. Maar omdat we die kleine lettertjes moeilijk vinden hadden we pensioen- en andere adviseurs die toch het beste met ons voorhadden?
    Naar nu blijkt zijn ook die patjakkers alleen maar aan hun eigen premies en bonussen hebben gedacht.
    We hebben ons dus gewoon laten belazeren en zijn dus gewoon ons geld kwijt.
    Nieuwe plannen zijn leuk voor wie nu 25 is, maar voor wie boven de 45 is, is geen gelegenheid meer om iets op te bouwen. (Dus moeten de 25ers daar voor opdraaien??)
    Er moet dus geen bankenbelasting komen, maar alle werknemers in de financiele sector moeten met terugwerkende kracht belast (lees beboet) worden en de ten onrechte ontvangen betalingen terugstorten.
    Helaas zal dat niet lukken, dus moet de regering de geldpersen maar laten draaien. Dat is altijd een probaat (links) middel geweest om financiele problemen op te lossen zonder al te veel pijn voor de burgers.

  • Mazdak Qizilbash, vr 09 december 2011 05:03 Reageer op Mazdak

    Mazdak

    Misschien is het tijd voor Nederland om naar een iets primitiever maar goed werkende pensioensplan over te gaan. In het betreffende pensioensplan krijg je 2 tot 3 kinderen, investeer je ruim in de opvoeding en het onderwijs van die kinderen. Wanneer die kinderen ouder worden, kunnen zij de ouders opvangen wanneer zij op hun beurt zorg nodig hebben. Werkt redelijk goed in de Turkse maatschappij. Ook best wel handig zo'n inwonende moeder die als oppas kan fungeren voor de kinderen.

    Ik weet best wel dat hier natuurlijk ook de nodige ogen en haken aan zitten, maar met de huidige ontwikkelingen lijkt mij dit (helaas) een betere optie dan aan een pensioen betalen die je later toch niet zal ontvangen.

  • Piet de Geus, vr 09 december 2011 01:29 Reageer op Piet

    Piet

    "Geef de pensioenmarkt niet vrij voor verzekeraars. Er is veel kritiek mogelijk op pensioenfondsen, maar pensioenfondsen zijn heilig vergeleken met verzekeraars. De woekerpolis-affaire, waarbij verzekeraars kostenpercentages van 40% (of meer) over de hele inleg meenden te moeten hanteren, laat geen andere conclusie toe."

    Je loopt een heel klein beetje achter. Sinds de woekerpolis-affaire is de particuliere pensioenmarkt geen monopolie van verzekeraars meer maar ook geopend voor banksparen. Ook kun je via banksparen beleggen op een geblokkeerde rekening van clubs als Brand New Day die de markt in rap tempo overnemen met zeer redelijke tarieven (geen 40% maar een half procent).

    Pensioenfondsen hebben zichzelf overleefd en zijn volstrekt overbodig geworden. Die enorme kantoren van ABP en consorten kunnen omgebouwd worden tot starterswoningen. Stort gewoon ieders pensioen op een geblokkeerde rekening op naam en laat hem zelf aan de hand van zijn risicoprofiel bepalen of hij er rente van wil trekken of ermee wil beleggen.

    Voordeel is om te beginnen dat niemand jouw pensioen gaat herverdelen. Daarvoor hebben we de AOW al, waar iedereen die in Nederland woont van profiteert of hij nou werkt of niet.

    Als er goede rendementen worden behaald, dan blijft er gewoon pensioengeld gestort worden: niemand die dan voor jou bepaalt dat op basis van de dagkoersen wel even gestopt kan worden met betalen. Laat staan dat iemand met zijn tengels aan jouw pensioenreserves kan komen om de staatskas te spekken.

    En als je dan zelf helemaal verantwoordelijk bent en in alle vrijheid de voor jou juiste beslissingen kan nemen, verdwijnt ook de behoefte om te mekkeren dat anderen mee moeten betalen om jouw pensioen aan te vullen als er eens een tegenvaller is.

    Wil iemand eerder of later met pensioen, dan heeft die daar zelf de lasten of baten van. Dan moet het parlement natuurlijk niet besluiten om je extra te belasten als je eerder stopt: die wetgeving moet teruggedraaid. Als mensen er zelf baat bij hebben om langer te werken (je betaalt langer en bouwt meer op) dan hoeft dat niet met kunstgrepen als een extra hoge belastingaanslag bevorderd te worden.

    De gedwongen winkelnering van de pensioenfondsen stamt uit een tijd dat werknemers niet geacht werden in staat te zijn om verantwoording voor hun eigen leven te nemen en gehuwde vrouwen werden zelfs niet handelingsbekwaam geacht.

    Wie zelfstandig is bepaalt helemaal zelf wat hij aan pensioen opbouwt, al is er een maximum aan het bedrag waarmee dat belastingvriendelijk kan. Wel moet de belastingvriendelijke pensioenopbouw vastgezet worden tot de pensioendatum.

    Wie een BV heeft wordt geacht nog meer verantwoordelijkheid te kunnen dragen en nog meer vrijheid aan te kunnen. Die mag ook belastingvriendelijk pensioen opbouwen binnen zijn eigen BV en zijn pensioengeld als hij roekeloos is geheel verspelen.

    Het is hoog tijd om de mensen aan de onderkant (niet van de arbeidsmarkt maar van de getrapte pensioenregelingen) serieus te nemen en niet langer te betuttelen en te bestelen via pensioenfondsen. Gun ze de vrijheid van een persoonlijk pensioen en stort het pensioengeld gewoon op een door hen zelf gekozen geblokkeerde rekening.

    Die hele discussie over pensioen via pensioenfondsen is sowieso een achterhoedegevecht, net als de meeste actiepunten van de vakbonden. Zou een weekje Wijffels daar echt iets aan veranderen?

    Wie naar de huidige arbeidsmarkt kijkt, ziet dat de pensioenproblemen heel ergens anders liggen dan bij de mensen in loondienst: bij alles wat de laatste jaren aan de onderkant van de arbeidsmarkt "zelfstandig" is geworden.

    Dit zijn nu juist wel mensen die tegen zichzelf (en tegen de positie waarin ze vaak zijn gemanoeuvreerd) in bescherming genomen moeten worden. Dit zijn de mensen die op prijs concurreren en dat vaak (al dan niet noodgedwongen) doen ten koste van hun sociale zekerheid.

    Wie serieus wil discussiëren over pensioenproblemen moet het hebben over het al dan niet verplichten van deze mensen om een deel van hun inkomsten (en in sommige gevallen misschien zelfs een minimumbedrag) opzij te zetten voor pensioen en een arbeidsongeschiktheidsverzekering. Daarmee leg je in ieder geval een bodem onder de neerwaartse spiraal.

    En uiteraard mag het dan niet uitmaken of het een Nederlander of een Pool of een Roemeen betreft.

  • Vals Plat, zo 11 december 2011 12:05 in reactie op Piet de Geus Reageer op Vals

    Vals

    Applaus!

    Het enige wat je wettelijk vast moet leggen is het minimum percentage van het bruto loon voor loon uit arbeid (werknemers, uitzendkrachten en misschien zelfs ZZP'ers) dat aan pensioen besteed moet worden.

    Het probleem dat ontstaat, is dat vakbonden en politiek bij pensioenfondsen geen dumpplaats meer hebben voor oud bestuurders die een aantal jaren hun zakken mogen vullen. Nu weet je meteen waarom zo'n transparant en werkbaar voorstel nooit realiteit wordt.

  • Nieuw!: Veldman, do 08 december 2011 20:47 Reageer op Nieuw!:

    Nieuw!:

    stap een

    neem een oude sok en schaf de pesioenfondsen af
    het is oplichterij en afzetterij

  • Joop Schouten, do 08 december 2011 22:53 in reactie op Nieuw!: Veldman Reageer op Joop

    Joop

    Wat stop je dan in die sok ?
    Geld ?

  • Bas Grootel, do 08 december 2011 20:45 Reageer op Bas

    Bas

    Dit soort issues. We worden er mee doodgegooid. Dank je. En ga weer voorbij.

  • Mark Sinops, do 08 december 2011 19:52 Reageer op Mark

    Mark

    Verplicht de pensioenfondsen om in eurobonds te beleggen, dan is het zo geen issue meer.

 

Reageren

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven