Bio Bekijk alles van Otto Adang Word fan

Otto Adang

Otto Adang Lector openbare orde aan Politieacademie

29 mei 2010 Reageer (9) 623 x bekeken Politiek RSS

Theater voor politici

Hoeveel van de politieke leiders van dit moment zullen 9 juni ongeschonden doorkomen?

Dat vroeg ik me af toen ik afgelopen donderdag de Nederlandse première van de theatervoorstelling Hominid bijwoonde op de parkeerplaats van Burgers Zoo in Arnhem. De voorstelling werkte als een tijdmachine voor me.

Zesentwintig jaar geleden deed ik er onderzoek naar het gedrag van chimpansees en verdronk Nikkie, de leider van de chimpanseegroep, in de gracht die het verblijf van de groep omringde. Sommige media reageerden alsof er een staatshoofd overleden was. Het bleek ze niet zozeer om Nikkie's dood te gaan, maar om de manier waarop hij aan zijn einde gekomen was. De krantenkoppen logen er niet om: "Aap stort zich van rots", "Getergde apenkoning pleegt zelfmoord", "Aap verdrinkt zich", "Machtsstrijd in Burgers”. Nikkie, de "ongekroonde koning van het chimpanseevolk", zou zichzelf hebben gedood door zich pardoes in een diepe gracht te werpen, een "Vlucht in de dood, bewerkstelligd door twee samenzwerende onderdanen". Dat was nieuws. Een aap die zelfmoord pleegde. Een fenomeen waarvan we dachten dat het uniek voor mensen was, leek ook in het dierenrijk voor te komen. Het lag toch iets anders. Steeds weer legde ik uit wat er echt gebeurd was met Nikkie, de machtigste chimpansee van Nederland. In een zich lang voortslepende machtsstrijd was een situatie ontstaan waarin Nikkie zich ernstig bedreigd moet hebben gevoeld door zijn beide rivalen, en hij in een moment van paniek geprobeerd heeft over de gracht te springen die het chimpansee-eiland omringt. Hij haalde de overkant niet.

Het was het dramatisch vervolg op de machtsstrijd die Frans de Waal eerder in zijn wereldwijd bekend geworden boek Chimpanseepolitiek beschreven had. Met zijn baanbrekende analyse van de jarenlange verwikkelingen tussen drie chimpanseemannen had Frans de Waal  laten zien dat de wortels van de politiek ouder zijn dan de mensheid. Uiteindelijk was Nikkie aan de macht gekomen door samen met zijn bondgenoot Yeroen rivaal Luit aan te vallen en dodelijk te verwonden.

Op het moment dat Nikkie zelf de dood vond in de gracht was Bert Haanstra druk aan het monteren aan de film Chimps onder elkaar over de chimpanseegroep in Burgers’ waar we samen aan gewerkt hadden. Nadat de film was uitgebracht wilde Bert Haanstra hem ook graag aan de chimpansees vertonen. Dat gebeurde en de chimpansees waren duidelijk zeer geïnteresseerd. De echte test kwam op het moment dat de een jaar eerder overleden Nikkie in beeld verscheen. Het effect was verbluffend: zijn plotselinge filmische terugkeer uit het verleden veranderde zijn twee voormalige rivalen die elkaar vrijwel dagelijks bestreden voor even weer in bondgenoten die niet wisten hoe snel ze elkaar in de armen moesten vliegen. De filmprojector had als een tijdmachine gewerkt.

Die scène maakt helaas geen onderdeel uit van de door de Lunatics (in coproductie met het Amerikaanse Out of Hand Theater) uitgevoerde spectaculaire theatervoorstelling Hominid. De voorstelling is geinspireerd door bovenstaande gebeurtenissen, het boek van Frans de Waal en de film van Bert Haanstra. Het was voor mij onmogelijk er als neutrale toeschouwer naar te kijken, maar ik zag een combinatie van theater en wetenschap die soortsgrenzen overschreed en de tijd deed vergeten. Vooral ook een voorstelling die emoties opriep en tot nadenken stemde. Over vechten, vluchten, onderhandelen en verzoenen, macht en gezag, leven en dood. En daarmee ook over de machtsprocessen waar onze nationale politici in verwikkeld zijn. Ze kunnen er wellicht nog wat van leren.

Laatste Reacties (9) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Joop Schouten, za 29 mei 2010 14:59 Reageer op Joop

    Joop

    Apen aan de macht geven die dus niet uit handen.
    Zelfs onder doodsbedreiging.

    Dat wordt wat met Wilders.

  • Zjen Zen, za 29 mei 2010 15:15 in reactie op Joop Schouten Reageer op Zjen

    Zjen

    Wat dacht je van Balkenende?

  • Joop Schouten, za 29 mei 2010 16:55 in reactie op Zjen Zen Reageer op Joop

    Joop

    Die kan ik hebben. Zijn vriendjes zijn minder geweldadig.

  • Censuur Joop, za 29 mei 2010 21:40 in reactie op Joop Schouten Reageer op Censuur

    Censuur

    Nou Joop, ben je de Kruistochten nu al vergeten? ;)

  • Joop Schouten, za 29 mei 2010 21:54 in reactie op Censuur Joop Reageer op Joop

    Joop

    Daar is Wilders weer mee begonnen.

    Het CDA heeft het veel te druk met aandelen.

  • Censuur Joop, za 29 mei 2010 13:57 Reageer op Censuur

    Censuur

    Dit mooie verhaal geeft uitstekend weer dat de mens, als het om rivaliteit en het streven naar macht gaat, het niveau aap nog lang niet ontstegen is.
    Dus worden we straks geregeerd door mannetjes-apen met een te hoog testosterongehalte waarvan er één geen vrouwtje kan vinden die zich open en bloot voor hem opstelt en daardoor uit gefrustreerde nijd zich agressief en destructief opstelt.

    Ik kan nu nooit meer naar een politiek debat kijken zonder te moeten denken aan een kibbelende en vechtend groepje puberchimps in hun blote kont.

  • vanessa s., za 29 mei 2010 12:52 Reageer op vanessa

    vanessa

    Nou ja, dan zie ik Rutte, die in elk geval publiekelijk zijn maagdelijkheid nog niet verloren heeft, toch niet als de dominante chimp die de meisjes hebben mag. Een beetje bijscholing zal wel even nodig zijn op die leeftijd. Zal wel een schriftelijke cursus worden, vrees ik.

  • , za 29 mei 2010 12:12 Reageer op

    3 á 4.
    Dat zijn diegenen die een coalitie gaan vormen.
    De rest likt zijn wonden en gaat in de oppositie.

  • F.G. de Orang Hutan, za 29 mei 2010 12:12 Reageer op F.G.

    F.G.

    Citaat: "Ze kunnen er wellicht nog wat van leren".
    Wat dan vraag ik mij af ?

    "Sapiens" kan alleen leren als hij eerst een "geweten" gevormd (waarbij ik de nadruk leg op de letterlijke betekenis van het woord "geweten").
    Dat komt er alleen door een BEWUSTE reflectie op zijn eigen doen en laten.
    Zo niet dan blijft hij steken in instinctmatige reflexen die hij in gelijke omstandigheden zal blijven herhalen.
    Doelt Adang daar misschien op ?
    Dan zou ik hem daarin kunnen bijvallen.
    Maar ik zou dat laatste geen "leren" durven noemen, maar "herhalen".

    Dat het proces dat hier door Adang beschreven wordt verrassend veel op het doen en lkaten van "sapiens" lijkt valt nauwwelijks te ontkennen.

    De conclusie die ik daaruit trek is echter: "sapens" kan niets leren van zijn eigen insincten dus ook niet van het gedrag van chimpansees.
    Zijn bewustzijn dwingt hem tot het maken van keuzen en het leerproces wordt gevormd door deze keuzen van hemzelf kritisch te (blijven) benaderen.
    Doelt Adang misschien daarop ? Dan ben ik het met hem eens.

    En daarom zou dat humane keuzeproces ook in de politiek wel wat meer in de schijnwerpers mogen staan.

 

Reageren

Registreren Wachtwoord vergeten

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven