Bio Bekijk alles van Nico Haasbroek Word fan

Nico Haasbroek

Nico Haasbroek oud-hoofdredacteur NOS Journaal

15 mei 2011 Reageer (26) 950 x bekeken Media RSS

Steeds meer media lijden aan doelgroeperitus

Achter de schermen van een debat

Er wordt in dit land heel wat af gedebatteerd, maar echte goede debatten zijn niet dik gezaaid. Op 10 mei zette ik mijn inleiding bij het debat 'Hoe informeert de publieke omroep?' op Joop. Nu gun ik u een kijkje achter de schermen.

Het burgerinitiatief Andere Publiek Omroep, oftewel APO (waarvan ik deel uitmaak) wilde dat er een debat zou worden gehouden dat eens een keer niet over die heilloze omroeppolitiek ging, maar over de inhoud en dan toegespitst op het informatieve gehalte. Bovendien zou het goed zijn als vooral de journalisten onder de programmamakers zouden worden uitgedaagd om hier aan mee te doen. Aan de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) en de NVJ werd gevraagd om zo'n debat te organiseren. Omdat ik als journalist voor beide organisaties actief ben mocht ik een handje meehelpen.

We begonnen met een datum en een plek, het prachtige gebouw van Beeld 
& Geluid, op het Mediacentrum in Hilversum. Toen bedachten we de vragen waarom het zou moeten draaien. Vragen als: Hoe kan het beter, de info via de publieke omroep? Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen door het kabinet Rutte voor de informatieve kwaliteit? Welke minimumeisen moeten er aan onderzoeksjournalistiek gesteld worden? Andere voorwaarden voor een goed debat zijn: de aanwezigheid van voor- en tegenstanders, een volle zaal, goede leiding en een  lekkere sfeer.

Het lukt ons de beste nieuwspresentator volgens weekblad Elsevier, Clairy Polak, als voorzitter te strikken. Die kon garant staan voor een onafhankelijke leiding. Vervolgens benaderden we de belangrijkste verantwoordelijke voor de informatie via radio & TV, topbobo Henk Hagoort. Die liet lange tijd niets horen en stuurde toen NPO programmadirecteur Gerard Timmer op ons dak. Hagoort durfde dus niet. Verder getuigt het van een behoorlijke arrogantie om de organisatie met je vervanger op te zadelen. We maken graag zelf uit wie er mee doet.

Door de afwezigheid van Hagoort kon het uitgangspunt van een harde confrontatie tussen voor- en tegenstanders minder goed worden gerealiseerd. Jan de Jong, directeur van de NOS, wilde wel gelijk meewerken en hij is qua durf en ideeën echt een verademing, vergeleken met zijn voorgangers Dielissen en Bierman. Verder deden mee: de topjournalist Ad van Liempt, Marc Josten (van Vrij Nederland, KRO's Reporter en nu de HUMAN) en Caroline van den Heuvel namens de verontruste omroepmedewerkers.

Ik sprak de inhoud grondig door met de deelnemers en vroeg ze ondermeer goed na te denken over grote irritaties, maar ook concrete ideeën om de informatie in verzuild Hilversum per direct te verbeteren. Bij Beeld & Geluid kregen we te maken met iemand die de cursus 'Denken in problemen' met goed gevolg leek te hebben afgelegd. De kordate dame zei dat we met zeven deelnemers maar over vier microfoons konden beschikken. Stel je voor: Een debat in het hart van Hilversum, de bakermat van beeld en geluid, met maar vier microfoons. Ook vroegen we of we na het debat nog een beetje na mochten borrelen. Dat kon onmogelijk, tenzij we flink voor de extra kosten wilden dokken. Nou, uiteindelijk waren er gewoon zeven microfoons en prima techniek en riepen we de aanwezigen op om dan maar te gaan doorzakken bij café Dudok, achter het station. Daar hebben we nog lang en gezellig met veel mensen voor veel omzet gezorgd.

Het debat verliep aardig. Lees het prima verslag van Arno Kersten op de site van de VVOJ. De grote zaal was ook lekker vol met opvallend veel jonge programmamakers. Mijn oproep aan hen om zich wat meer te gaan gedragen zoals die Egyptische studenten op dat plein in Cairo ontlokte eerder gelach dan actie. Toen ik het Mediapark verliet had er nog niemand zich aan de hek vastgeketend. Ik moest terugdenken aan mijn eigen eerste acties. In de Expohal, zo heette die geloof ik, lagen we als actiegroep 'De gooise matras' met jongens en meisjes op een echte matras op het podium een congres enigszins te ontregelen. Dat was wel het begin van een kleine culturele revolutie, vooral binnen de toenmalige VPRO. Dat was ruim veertig jaar geleden. Interessant is ook wat er met zo'n debat gebeurd. Waarom zendt de Publieke Omroep zoiets niet rechtstreeks uit? Zoals ze in België doen. Uit angst? We hadden ons debat breed en tijdig via vele kanalen, tot en met het ANP, aangekondigd. De respons?

De Volkskrant komt met een groot verhaal over de makers in debat, maar dat was een ander debat, op maandag. Quote:

"Het gaat over macht. Over wie met wie wil. Nooit over de inhoud van programma's. Kijk naar de omroepbazen op Twitter: iedereen is alleen maar met elkaar bezig."

Ons debat ging wel over de inhoud en was op dinsdag. Daarover echter geen woord in de Volkskrant. Raar. Eveneens vreemd was een reactie op de site van Villamedia. Ouke Arts van Theasis verwijt ons dat we het publiek niet durfden uit te nodigen en te betrekken in onze debat-opzet. Wat een onzin.

Journalistiek is steeds commerciëler geworden. Bij de echte journalistiek (waarover dit debat wilde gaan) bepalen de vakmensen, de journalisten, wat er wordt gepubliceerd en uitgezonden, maar steeds meer media lijden aan doelgroeperitus. De doelgroep bepaalt wat er openbaar mag worden en Ouke Arts trapt ook in die val. De gevolgen laten zich raden. Media, die zich blind staren op scoren en kijkcijfers, brengen alleen nog wat de consument wil en de output is niet meer gebaseerd op wat deskundigen van belang vinden om naar buiten te brengen. Goed dat ons debat daar niet over ging. En dat wij 
het publiek niet durven uit te nodigen slaat ook als een tang op een varken.

Het was een openbaar debat en via vele kanalen was het publiek gewezen op deze discussie. Een groot deel van dat publiek is evenwel zo verslaafd geraakt aan de middelmaat die veel zenders ons voorschotelen dat ze thuis naar de buis kijken zullen prefereren boven een avond meepraten en denken over informatieve kwaliteit.

Laatste Reacties (26) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Zeer Voornaam, ma 16 mei 2011 19:31 Reageer op Zeer

    Wat een kul allemaal.
    Nico wil van de Publieke een journalisten omroep maken.
    Twee zenders vol geleuter op straat over wat de gewone man ervan vindt.
    Microfoon onder de neus en 24/7 vol kletsen maar.

    Daar heeft helemaal niemand trek in, ja journaal medewerkers, maar verder niemand.
    Als de APO nou echt vernieuwend zou willen zijn dan zouden ze voorstellen alle zendtijd van Nederland 1 over alle culturele opleidingen van Nederland te verdelen om eens een keer TV te maken ipv kletsende koppen.
    Maar nee, Nico wil iets dat veel beter op internet kan, op TV gaan doen en is dan verbaasd dat niemand hem serieus neemt.

  • Frank Klaassen, ma 16 mei 2011 14:26 Reageer op Frank

    Frank

    Goed stuk, Nico, maar het verbaasd mij wel dat ze een (oud) hoofdredacteur ook al monddood durven te maken, dan zijn de belangen groter dan ik dacht.

  • Joop Schouten, ma 16 mei 2011 10:23 Reageer op Joop

    Joop

    Plus 'Ik'.

    Gaat weer lekker vandaag.

  • Joop Schouten, ma 16 mei 2011 09:27 Reageer op Joop

    Joop

    Even een woordje vervangen uit een vorige reactie.:
    'Vele 'omroepen' vertellen het complete verhaal op hoofdlijnen niet, of alleen dát wat ze zelf belangrijk vinden of vinden wat anderen mogen horen.'

    Nu begrijp hoe dit komt.
    Bedankt Nico.

  • Pim vdM, zo 15 mei 2011 22:11 Reageer op Pim

    Pim

    Het geeft mij eerlijk gezegd ook een redelijk zelfvoldane indruk deze column.

    Zie maar hoe jullie het doen, ik duw mijn mening hier neer en zie daar... Geweldig ben ik, niet?

    Veel journalisten zijn lang niet zo scherp meer tegenwoordig. Marketeers zijn dat vele malen sterker.

    Verder kan ik mij niet aan de indruk onttrekken dat u zichzelf vooral heel goed vind. Topjournalisten (waar dan, in uw hoofd?), arrogant omdat een vervanger word gestuurd, een 'aardig' verlopen debat waarna vooral het lang en gezellig naborrelen belangwekkend is te vermelden.
    Tsja, de autofellatio van de huidige journalistiek ten top.
    Zie hier hoe goed wij zijn en hoe goed wij duiding geven aan alles wat er om ons heen gebeurd.

    Het doet mij denken aan een recente documentaire van de BBC die ik gezien had waarin journalisten zichzelf ook zo geweldig vinden: http://www.youtube.com/watch?v=S9DsawSC3cE

    Een groot deel van de journalistiek is evenwel zo verslaafd geraakt aan de middelmaat van hun eigen presteren dat veel mensen de televisie tegenwoordig maar laten voor wat het is en zelf de informatie op internet gaan vinden.
    Het is godsgeklaagd dat journalisten hun krakkemikkige stukjes ongestraft vol met fouten en halve waarheden mogen blijven publiceren jaar na jaar na jaar na jaar, de NOS incluis.

    Als daar eens wat verandering in zou komen...

  • Anja Lodewijks, zo 15 mei 2011 20:15 Reageer op Anja

    Anja

    Als er programma's zouden komen zoals we ze op Canvas kunnen zien zou ik dat toejuichen tot die tijd houd ik het wel zeer selectief, de rest kan mij gestolen worden. Ik heb wat verhalen gehoord van enkele journalisten en een fotograaf die ik ontmoet heb, toffe jongens, het is betreurenswaardig hoe er gemanipuleerd wordt, toch blijven zij hun ding doen en verloochenen zichzelf niet.

  • Rob van Koot, zo 15 mei 2011 19:01 Reageer op Rob

    Rob

    De auteur is teleurgesteld maar in vadsig en verwend omroepland krijg je niemand meer op de barricades hoor. Precies waarom het mes erin moet. Het kaf moet weer van het koren worden gescheiden. Op de Gooise matras is iedereen in slaap gevallen. En de kijker, sinds wanneer wordt die iets gevraagd? We krijgen pulp voorgeschoteld. Iedereen is gek op Jack. Ja, maar vooral gek.

  • , zo 15 mei 2011 18:40 Reageer op

    Zullen we het om te beginnen maar eens doelgroeperitIS noemen?
    Dat is, taalkundig gedacht , een betere naam.

  • Jonas De Ridder, zo 15 mei 2011 18:00 Reageer op Jonas

    Jonas

    Dat er geen geancageerde journalisten meer zijn zal wel dezelfde oorzaak hebben als waarom studenten dat niet meer zijn.
    Geen tijd meer. Te druk aan het werk in de supermarkt om hun leningen af te lossen.

    We hebben net weer herdacht hoe vrij we in dit land mogen zijn. De schijnvrijheid dan wel. Want de economische klem die de mensen meedragen heeft alle mogelijkheden tot creativiteit en het nemen van risico (vooral in het denken en doen) uitgebannen.

    De enige hoop ruste tot voor kort nog bij de bejaarde. Maar ook die word onder stress gezet middels zijn pensioen, duurdere gezondheidszorg en de verhoogde leeftijd tot doorwerken.

    Er is niet zomaar een oplossing aan te dragen. Maar als we een samenleving zouden kunnen bouwen die minder om het vergaren van geld zou draaien en meer om vrije tijd dan gaan we al een stuk vooruit.

  • Winston V., zo 15 mei 2011 18:28 in reactie op Jonas De Ridder Reageer op Winston

    Winston

    "Want de economische klem die de mensen meedragen heeft alle mogelijkheden tot creativiteit en het nemen van risico (vooral in het denken en doen) uitgebannen."

    Kernachtig en waar.

    "Maar als we een samenleving zouden kunnen bouwen die minder om het vergaren van geld zou draaien en meer om vrije tijd dan gaan we al een stuk vooruit. "

    Wat dacht je van een wereld *zonder* geld?

  • Marc Schouten, ma 16 mei 2011 20:39 in reactie op Winston V. Reageer op Marc

    Marc

    "Wat dacht je van een wereld *zonder* geld?"

    Ruilhandel en urenbank, ik ben ervoor :)

  • Jan De Boer, ma 16 mei 2011 20:56 in reactie op Marc Schouten Reageer op Jan

    Jan

    Terug naar het jaar 500, de hele dag zwoegen, leven in een hut gemaakt van koeienstront, en lekker op je 30e dood! Topidee.

  • Joop Schouten, ma 16 mei 2011 21:39 in reactie op Jan De Boer Reageer op Joop

    Joop

    Ik vroeg me af waarom je zo negatief denkt Jan? Ik snap niet waarom je denkt dat we teruggaan naar het Jaar Kruik als het huidige geldstelsel veranderd.
    ...
    Geld is slechts een tastbare 'herinnering' aan afspraken over een wederdienst. Niet meer en niet minder.
    ...
    Er zijn andere afspraken te maken zonder de huidige banken...
    Mocht er een democratische meerderheid zijn voor een andere vormen van betaling, onder eerlijke afspraken (...), zou het natuurlijk erg dom zijn om het kind met het badwater weg te gooien. Oftewel de know-how en administratie.
    ...
    Misschien kunnen 'kapitalisten' worden omzeild door simpelweg letterlijk goud te gebruiken als tijdelijk betalingsmiddel gedurende omslag. Waardepapieren worden zo waardeloos gemaakt (...).
    ...
    Het enige echte probleem, zoals ik het zie, zijn de zogenaamde bezitters van de aardse goederen. (Ook) deze mensen moeten beseffen dat ze al die rijkdom niet in hun graf kunnen meenemen en bezit slechts een illusie is.
    ...
    Aangezien ik geweld haat, zou ook dit democratisch moeten worden beslist.
    ...
    Mvrgr.

  • Marc Schouten, di 17 mei 2011 21:25 in reactie op Jan De Boer Reageer op Marc

    Marc

    Oef nee, het jaar 500 waren de mensen bezit van hun heer.

    Ik heb het meer over eerlijke ruilhandel en tijd banken. niet werken voor een loontje wat wordt opgelegd door regering en partners die bepalen wat juist is. Tijd kopen met verleende diensten en eerlijke handel.

    Alleen de mensen met top salaris en bonussen kunnen daartegen zijn. Helaas maken zij de dienst uit... democratisch gekozen.

    Waar zijn de prioriteiten?

    Om met Evert van Vliet te spreken... de erfplicht draait ons de nek om.

  • Anja Lodewijks, zo 15 mei 2011 19:15 in reactie op Jonas De Ridder Reageer op Anja

    Anja

    "We hebben net weer herdacht hoe vrij we in dit land mogen zijn. De schijnvrijheid dan wel."

    Gelukkig zijn de gedachten wel vrij!

    'De gedachten zijn vrij' is een heel oude traditional. Eén van de eerste protestsongs, een aanklacht tegen censuur en controle. Het werd gezongen in de concentratiekampen tijdens de tweede wereldoorlog, het werd verboden door Hitler. Rond 1870, ten tijde van Bismarck werd het gezongen door studenten.

    De Gedachten zijn vrij,
    wie kan ze beletten?
    Ze ijlen voorbij naar eigene wetten.
    Geen mens kan ze raden,
    of grijpen of schaden.
    Hoe sterk hij ook zij,
    de Gedachten zijn vrij!

    Ik denk wat ik wil,
    wie zal 't mij verbieden.
    Mijn denken gaat stil,
    waarheen het wil vlieden.
    Mijn wens en verlangen
    neemt niemand gevangen.
    Hoe sterk hij ook zij
    de Gedachten zijn vrij!

    En als men mij sluit
    in donkere kerker,
    dan lach ik ze uit,
    mijn Geest is toch sterker.
    Hij breekt onverdroten
    de grendels en sloten
    en werpt ze terzij,

    de Gedachten zijn vrij!

  • Jonas De Ridder, zo 15 mei 2011 20:15 in reactie op Anja Lodewijks Reageer op Jonas

    Jonas

    Ik zal je niet tegenspreken.
    Maar het denken word in zo een sterke mate beinvloed dat het bijna gedwongen denken is. Als dezelfde leugen steeds weer herhaald word, dan staat die vrijheid van gedachten wel onder druk. En dan komen we misschien terecht waar Haasbroek zich zorgen over maakt. Te weinig aanspreekbare diepgang bij journalisten en programmamakers om het denken vrij en divers te houden.

    Aan journalisten en programmamakers:
    Bevrijd de burger van de gedachte dat de economie de redding voor de samenleving is. Bestrijd de aanhangers van de economische terreur. Werk aan een nieuwe culturele revolutie. Want dat is weer hard nodig.

  • Anja Lodewijks, ma 16 mei 2011 11:29 in reactie op Jonas De Ridder Reageer op Anja

    Anja

    Het is wel zo dat je zelf de vrijheid hebt om door middel van die gedachten te bepalen wat je doet.
    Als je vandaag een vrije dag zou hebben, heb je de keuze om een bos in te gaan of een strandwandeling te maken of wat dan ook.
    Wij zijn in Nederland wat dat betreft wel vrij om te gaan en staan waar we willen, we hebben de vrijheid om een beroep te kiezen en of we wel of geen baas willen(zzp'er), je kunt je eigen relaties kiezen en zo is er nog heel veel te noemen waarmee je je persoonlijk leven invulling geeft.
    Dat is in bepaalde landen wel anders.

    Het gevaar is uiteraard, het inkaderen door overheden zoals dat gebeurt d.m.v. de inbreuk op privacy, daar moeten we wat mee vooral als daar geweld bij wordt gebruikt. Het andere gevaar is het kweken van angsten, een methode die al eeuwen zijn werk doet, en het is de bedoeling dat we ons niet vanuit angst laten beïnvloeden. En wat is dat voor angst? Angst om iets te verliezen? Gedachten zijn krachten. Als we iets willen, dat moeten we het zelf doen en ervoor gaan en het niet laten afhangen van een ander. Die ander heeft zijn eigen weg te gaan, daarbij verschillen we als mensen. Het is toch niet de bedoeling een soort van eenheidsworstbevolking te worden, dan leren we niet van elkaar en vullen we elkaar niet meer aan.

    We moeten in ieder geval geen robots worden die bestuurd worden vanuit een overheid en een groot computersysteem, want dan gaat het wel erg op Orwell lijken.

    Ook criminaliteit is een punt waar we mee te maken hebben, maar zoals ik al eerder citeerde uit de video "filosofie van de vrijheid": Het slechte komt niet alleen voort uit slechte mensen, waar ook uit goed mensen die het initiëren van geweld toestaan wanneer het in hun voordeel lijkt.

    Beinvloeden van gedachten zie ik ook als een bepaalde vorm van geweld.
    Dus opentrekken van de mond is wel iets wat zoveel mogelijk mensen moeten doen. Je bent in ieder geval gewaarschuwd. En komt de crisis, dan heeft de mens altijd nog zijn overlevingsdrang en vindingrijkheid.

  • daniella van den boomen, ma 16 mei 2011 17:38 in reactie op Anja Lodewijks Reageer op daniella

    daniella

    Beste Anja, ik hoorde laatst dat Hypnose alleen werkt bij mensen waarbij de hersenen niet actief zijn, de interpretatie van 'niet actief' even daargelaten betekent dit dat onze bestuurders en diverse journalisten denken dat het gros van Nederland niet beschikt over een goed stel hersens. Het dedain druipt er van af en tevens is het idd een vorm van geweld. In dictatorale landen werkt deze massa-'hypnose' ook op deze manier. Nu nog een manier vinden hoe we een Digitale Barricade zoals in de afrikaanse landen kunnen opwerpen. Dat we daarbij ook het journaille nodig hebben is logisch. Deze topic is wellicht een goed begin, maar dan moeten veel meer journalisten, ook de volksverlakkerijende, voorop lopen in de strijd en het woord van het volk omzetten in resultaten.

  • Anja Lodewijks, ma 16 mei 2011 21:03 in reactie op daniella van den boomen Reageer op Anja

    Anja

    Helemaal waar, maar hoe doorbreek je die barrière? M.i. jezelf blijven ook al is het tegendraads.

  • daniella van den boomen, di 17 mei 2011 15:58 in reactie op Anja Lodewijks Reageer op daniella

    daniella

    En iedereen blijven wakkerschudden.

  • Alfons Dekker, di 21 juni 2011 08:58 in reactie op Anja Lodewijks Reageer op Alfons

    Alfons

    en dit is de muziek die er bij hoort (wel met Duitse tekst overigens)

    http://youtu.be/ZCXr_dwqAAg

  • Rob van Koot, zo 15 mei 2011 20:37 in reactie op Jonas De Ridder Reageer op Rob

    Rob

    Volgens mij laten ze zich momenteel aftanken op het Leidse Plein. Met studenten heb ik geen medelijsen. Kom zeg.

  • Zjen Zen, zo 15 mei 2011 17:26 Reageer op Zjen

    Zjen

    Wie betaalt de journalist en wat wil de eigenaar de wereld in slingeren?
    Wie zegt Wat Wanneer en Waarom?

    Ik lees in MSM wat het establishment wil dat wij weten.

    Dat is dus Niet wat IK wil weten.

    Ik kocht ooit in een ver verleden de zaterdag kranten...zelfs de Telegraaf heb ik ooit 1 keer gekocht.
    Ik kijk het nieuws op TV ..zodat ik weet wat er NIET verteld wordt.

  • Bijstandskoning van GeenStijl, zo 15 mei 2011 16:42 Reageer op Bijstandskoning

    Bijstandskoning

    Mensen zijn meestal geïnteresseerd in een nieuwsmedium dat hun mening en visie op de wereld bevestigt. Joop doet misschien ook wel mee, deze site lijkt mij erg linksgeoriënteerd. GeenStijl is nog erger in ieder geval. Ik heb mijn 6 ip-bans op die site te danken gehad aan kritiek op Wilders.

  • , zo 15 mei 2011 16:20 Reageer op

    I see. Dus de Telegraaf en Elsevier weten exact wat ze doen?

  • cor mol, ma 16 mei 2011 10:56 in reactie op Reageer op cor

    cor

    De vingertjes zitten weer knap los op het toetsenbord, kijk eerst eens naar iemands profiel voor je reagluurt. [overigens geen fan]

 

Reageren

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven