Bio Bekijk alles van Theo Brand Word fan

Theo Brand

Theo Brand Eindredacteur De Linker Wang

22 februari 2012 Reageer (23) 918 x bekeken Leven RSS

Kardinale denkfout van Eijk: shoppers welkom, moslims niet

Katholieke kerkgebouwen kunnen een skatehal of supermarkt worden. Maar de functie van moskee? Nee, dat is uitgesloten.

Het is ‘uitgesloten’ dat een rooms-katholiek kerkgebouw dat aan de eredienst wordt onttrokken de functie van moskee krijgt. Dat stelt aartsbisschop Wim Eijk in het Belgische tijdschrift Tertio. Tot mijn stomme verbazing neemt de Tertio-journalist deze opmerking van de – afgelopen zaterdag tot kardinaal gewijde – aartsbisschop slechts voor kennisgeving aan. En dat terwijl in Arnhem de rooms-katholieke Josephkerk waarschijnlijk een supermarkt wordt en nu tijdelijk een skatehal is. Eijk heeft meer op met skaters en shoppers dan met biddende moslims. Daarmee maakt hij een kardinale denkfout.

Aartsbisschop Eijk staat bekend om zijn zakelijke aanpak en economische benadering. Op zich kan dat geen kwaad. De prognose is dat tot 2018 vierhonderd rooms-katholieke kerkgebouwen zullen sluiten. Dat is volgens hem noodzakelijk omdat parochies anders failliet gaan. Tien procent van de parochies is volgens Eijk vermogend, tachtig procent heeft de zaken net op orde en slechts tien procent verkeert in de 'gevarenzone'.

Dat Eijk de kerkgebouwen liever afbreekt – als het tenminste geen monumenten zijn – om de grond aan projectontwikkelaars te verkopen, lijkt mij een slimme zet. En als je een gebouw verkoopt, laat dan gewoon de markt zijn werk doen. De hoogste bieder kan het kerkgebouw kopen en bepaalt zelf wat de bestemming wordt. Maar nee, de zakelijkheid van Eijk heeft blijkbaar een grens. Het gebouw mag hoe dan ook geen moskee worden.

De Sionskerk in Groningen (vroeger Hervormd) doet al jaren dienst als moskee en buurtcentrum. Als actief lid van de Protestantse Kerk in Nederland geeft mij dat een goed gevoel. De in 1930 gebouwde kerk heeft haar maatschappelijke functie behouden en is tenminste geen commercieel centrum geworden. Het pand blijft dienst doen als ontmoetingsplaats voor de buurt en als een vindplaats van spiritualiteit.

In 1453 werd in Istanbul (toen nog Constantinopel) de Hagia Sofia-kathedraal na de verovering door de Ottomanen een moskee (de Aya Sofia). In 1934 werd de moskee door Atatürk tot een seculier gebouw gemaakt en werd het een museum. Oude mozaïeken werden opnieuw zichtbaar gemaakt. De Hagia Sophia – van oudsher dus een christelijke kerk – werd de basis voor alle moskeeën die daarna werden gebouwd in het Ottomaanse Rijk. Je ziet dat bijvoorbeeld terug in de Mevlana Moskee in Rotterdam. En andersom: de kathedraal van Sevilla is gebouwd op de plaats waar voorheen de Moorse hoofdmoskee van de stad stond. Dat liep in die tijden natuurlijk niet via een makelaar maar ging met veel geweld gepaard. Maar het geeft aan dat de geschiedenis van de kerkbouw en moskeebouw in Europa niet zomaar uit elkaar getrokken kan worden.

Maar wat me bovenal frappeert is dat aartsbisschop Eijk de deur voor moslims bijvoorbaat dicht gooit. Katholieke kerkgebouwen kunnen een skatehal of supermarkt worden. Maar de functie van moskee? Nee, dat is uitgesloten. En dat terwijl onder de paraplu van de Raad van Kerken, maar ook op internationaal niveau, formele ontmoetingen plaatsvinden tussen onder meer moslims en rooms-katholieken in het kader van de interreligieuze dialoog. Want juist in het verbinden van verschillen kan iets van de geest van Jezus zichtbaar worden, zou je zeggen. Eijk maakt een kardinale denkfout – maar vooral een geloofsfout – door moslims hun gebedshuizen in monumentale kerkgebouwen bij voorbaat te misgunnen.

Laatste Reacties (23) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Dennis Mollis, wo 22 februari 2012 21:42 Reageer op Dennis

    Dennis

    Ik zie de maatschappelijke relevantie van wat Eijk zegt niet echt daar, althans in Nederland, de echt belijdende katholieken op de vinders van een paar handen te tellen zijn.

  • YggY ..., wo 22 februari 2012 19:57 Reageer op YggY

    YggY

    Wat hebben die Katholieken toch tegen de Islam, het zijn nota bene geloofsgenoten.

    Het is voor de Katholieken nu een periode van vasten zeg maar de Katholieke Ramadan

    En daarna is het Pasen zeg maar Suikerfeest.

  • Julius Vold, wo 22 februari 2012 18:50 Reageer op Julius

    Julius

    De Katholieke Kerk beheert de gebouwen en is dus volkomen vrij om te beslissen welke bestemming een gebouw krijgt.
    Deze discussie is derhalve irrelevant.

  • Theo Brand, wo 22 februari 2012 19:54 in reactie op Julius Vold Reageer op Theo

    Theo

    Julius, in juridisch heb je gelijk. In moreel opzicht is het - althans voor mijzelf - geen irrelevante kwestie. Maar voor jou dus wel. Dat kan natuurlijk.

  • Han van der Horst, wo 22 februari 2012 20:10 in reactie op Julius Vold Reageer op Han

    Han

    Let op, Julius, de katholieke kerk verkoopt ongebruikte kerken omdat de exploitatie met zo weinig actieve gelovigen onbetaalbaar is geworden. Het gaat om verkochte kerken.

  • Evert van Vliet, do 23 februari 2012 09:34 in reactie op Han van der Horst Reageer op Evert

    Evert

    Het betreft een concurrentie-beding.

    De ene onzin kan het niet uitstaan als de andere nonsens (nog) wel met succes wordt aangeprezen in de afvallige gemeente (die al die bouwwerken uit de zompige klei hebben getrokken).

    Want je denkt toch niet echt dat de hiërarchie der kerken noest aan het metselen is geslagen?....sterker nog zelfs alle steentjes zijn door de afvallige gemeentes aangedragen.

    Zoveel onzin, je zou haast gaan 'denken' dat het zo hoort.

  • Bas Grootel, do 23 februari 2012 12:45 in reactie op Han van der Horst Reageer op Bas

    Bas

    Han. Wat je even over het hoofd ziet is dat de verkopende partij niet zomaar een bestemming aan het pand kan geven. Jij kunt je huis ook niet verkopen aan een goktent die er vervolgens ook een goktent in exploiteert. Nieuwe bestemmingen moeten in overleg met de gemeente die dat dan vastlegd in een bestemmingsplan. De verkopende partij is daarbij net zo afhankelijk van de gemeente als de gemeente afhankelijk is van de verkopende partij. Als de verkopende partij weigert te verkopen aan een partij die van plan is het gebouw als gebedsruimte te exploiteren, ongeacht welk gebed, dan heeft de gemeente weinig in te brengen. De verkopende partij kan het gebouw gewoon leeg laten staan mits het vereiste onderhoud plaatsvindt. De gemeente daarentegen is verantwoordelijkheid voor de leefbaarheid van de wijk. En een lang leegstaande kerk is dan geen pré. Het zou me dan ook niet verwonderen als gemeenten, in samenspraak met de eigenaar, zelf op zoek gaan naar nieuwe bestemmingen met bijbehorende exploitanten.

  • Henk De Bree, wo 22 februari 2012 16:19 Reageer op Henk

    Henk

    Op zich begrijp ik Theo Brand wel, maar begrijp dan ook dat een kardinaal, bisschop of andere geestelijke natuurlijk de andere religie niet toe wil staan in een voormalig gebeds huis van de ander.

    Dus een beetje open deur topicje. Ik bedoel je kan van een Feyenoord die hard fan ook niet verwachten dat er een amsterdamse muziek keten de Kuip overneemt na nieuwbouw van een nieuw stadion voor Feyenoord en dan de Kuip gaat exploiteren en andersom ook.

    Dus een beetje een omdat het kan onderwerp. Oftewel JOOP vulling

  • Evert van Vliet, wo 22 februari 2012 16:00 Reageer op Evert

    Evert

    "De in 1930 gebouwde kerk heeft haar maatschappelijke functie behouden ............"

    Wat is die 'functie' dan?

  • Theo Brand, wo 22 februari 2012 16:27 in reactie op Evert van Vliet Reageer op Theo

    Theo

    het gebouw, jongen!

  • Evert van Vliet, wo 22 februari 2012 19:28 in reactie op Theo Brand Reageer op Evert

    Evert

    Een gebouw op zich kan net zoveel 'functies' aannemen als je kunt verzinnen.

    Ook iedere maatschappij-ondermijnende 'functie'....maar dan dien je wel eerst 'de maatschappij' van een definitie te voorzien alvorens gebouwen vol met functionarissen te propen zonder een steentje bij te dragen aan de bouw van kathedralen.

  • Theo Brand, wo 22 februari 2012 15:51 Reageer op Theo

    Theo

    Dat bisschop Eijk niet alleen moslims uitsluit maar elk ander geloof (zie eerdere reacties) geeft nog veel meer te denken. Een pure vorm van exlusief denken dus.
    Overigens begint bisschop Eijk in weekblad Tertio zelf over moskeeën. Daar zit blijkbaar zijn fixatie. Over andere soorten godshuizen rept hij met geen woord. Lees het interview hier:
    http://www.tertio.be/downloads/Tertio_tete-a-tete_627.pdf

  • Evert van Vliet, wo 22 februari 2012 16:11 in reactie op Theo Brand Reageer op Evert

    Evert

    En wij van de globale realisten waren nog wel op zoek naar een bescheiden clubhuis.


    Nou ja niet getreurd, we wachten wel tot het binnenhof in de aanbieding gaat...ook al zo'n achterhaalde religie.

  • Han van der Horst, wo 22 februari 2012 15:26 Reageer op Han

    Han

    Ik heb een katholieke opvoeding gehad van heb ik jou daar. Dus ik weet waar ik het over heb. Een kerk is pas een kerk als hij gewijd is. Wordt hij aan de erdienst onttrokken, dan wordt hij ook weer ontwijd. Daar is een ritueel voor dat door een priester moet worden uitgevoerd.

    Een ontwijde kerk is in de ogen van katholieken die weten waar ze het over hebben, geen kerk meer. Het is gewoon een gebouw en het doet er niet toe wie er in komt. Daarom halen katholieken hun schouders ook op als een voormalige kerk huisvesting biedt aan een supermarkt.

    Dus waarom geen moskee? Wat maakt dat nou uit.

    Nu zijn oude kerken vaak monumenten en dan kun je er niet zomaar een paleis uit duizend en een nacht van maken maar dat heeft met de Nederlandse wetgeving rond monumenten te maken.

    Bij ons in de stad is een oude distelleerderij omgebouwd tot Turkse moskee. Aanvankelijk plaatste het bestuur een raar metalen koepeltje op het dak van het historische gebouw. Dat moesten ze er toen van de gemeente afhalen. En tereecht. Maar verder functioneert het gebouw prima als moskee.

  • Zeno boy, vr 24 februari 2012 15:19 in reactie op Han van der Horst Reageer op Zeno

    Zeno

    Jaloezie, afgunst, afkeer, misplaatste trots, angst?

  • Jim Peeters, wo 22 februari 2012 15:04 Reageer op Jim

    Jim

    Ik denk dat de schrijver zelf eerder een kardinale denkfout maakt.

    Wie is hij immers om te bepalen wat de katholieke kerk met hun eigen gebouwen moet doen. Verder "vergeet" hij te zeggen dat ze ook geen protestantse invulling mogen krijgen.

    Overigens vraag ik mij af wat de schrijver zou zeggen als in het voormalige hoofdkantoor van de SP de PVV zou gaan zitten

  • de heer Meijerink, wo 22 februari 2012 14:18 Reageer op de heer

    de heer

    Meneer Eijk kreeg een rode kop van deze reactie. O nee, het is zijn nieuwe rode hoedje!

  • Richard Westerbeek, wo 22 februari 2012 14:15 Reageer op Richard

    Richard

    Een moskee in het centrum van Den Haag was ook eerder een joodse synagoge. De Islam heeft hier geen probleem mee, want het gebouw is namelijk juist eerder een gebouw geweest van een "Volk van het Boek", en dus geschikt als een gebedsplaats. Al sinds Mohammed is een kerk of synagoge door moslims "toegestaan" als plaats om te bidden.

    Juist een kardinaal zou moeten weten dat het jodendom, christendom en de Islam een gezamenlijke oorsprong hebben, en in de basis feitelijk dezelfde God aanbidden. Wat maakt het dan uit in welk van de "godshuizen" je dat dan doet?

  • Bas Grootel, wo 22 februari 2012 14:39 in reactie op Richard Westerbeek Reageer op Bas

    Bas

    Het is niet relevant wat moslims, joden, mormonen, hindoes, linkse mensen of wie dan ook daarvan vinden. De gebouwen zijn van de katholieke kerk. En die bepaalt wat zij wel of niet in die gebouwen wil hebben.

  • 'Klaas Jeltsma, do 23 februari 2012 01:30 in reactie op Richard Westerbeek Reageer op 'Klaas

    'Klaas

    Maar mag een moskee ook verbouwd worden tot synagoge?

  • Bas Verhagen, wo 22 februari 2012 14:14 Reageer op Bas

    Bas

    Bisdom den bosch, en Eijk waarschijnlijk ook,richt zich niet speciaal tegen de Islam, maar wil geen enkele eredienst in oude katholieke kerken, ook geen protestantse, boeddhistische, oecemenische of katholieke. Ex-kerk is ex-kerk. Daar kan je het mee oneens zijn, maar maak er aub geen anti-moslim hetze van. Dat is t niet, en er zijn helaas genoeg andere plekken waar dat op t moment wel bezig is; richt je liever daar op.

  • Marc 's Mening in de Marge, wo 22 februari 2012 13:59 Reageer op Marc

    Marc

    Kardinaal Eijk is voor voor de katholieke kerk in Nederland, wat palliatieve sedatie is voor een demente bejaarde.

  • Bas Grootel, wo 22 februari 2012 13:38 Reageer op Bas

    Bas

    Het lijkt me dat het die aartsbisschop volstrekt vrij staat om te bepalen welke functies kerken mogen krijgen.

 

Reageren

Registreren Wachtwoord vergeten

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven