Bio Bekijk alles van Bert Janssens Word fan

Bert Janssens

Bert Janssens Directeur Humanistische Omroep

17 december 2009 Reageer (4) 741 x bekeken Leven RSS

Gelukkige kankeraars

Onderzoek van bureaus als Motivaction laat al geruime tijd zien dat het idee van de multiculturele samenleving in Nederland beter ingeburgerd raakt. Politiek incorrecter kan een bewering vandaag de dag nauwelijks zijn.

Statistisch zijn we gelukkig, al gooit volgens het SCP de recessie roet in het eten. Statistisch accepteren we steeds meer dat we leven in een multiculturele samenleving. Statistisch is onze jeugd grenzeloos en statistisch neemt ook nog eens de grimmigheid om ons heen toe. Percentages, grafieken, staatjes: te pas en te onpas duiken ze op in het maatschappelijk debat.

Al die statistische cijfers staan regelmatig haaks op wat wij als werkelijkheid ervaren. Wij gelukkig? Met al dat dagelijkse gekanker om ons heen? De jeugd grenzeloos? Om mij heen in ieder geval genoeg voorbeelden van het tegendeel.

Onderzoek van bureaus als Motivaction laat al geruime tijd zien dat het idee van de multiculturele samenleving in Nederland beter ingeburgerd raakt. Politiek incorrecter kan een bewering vandaag de dag nauwelijks zijn. Het is ook niet bepaald het eerste dat in mij opkomt als ik het dagelijks nieuws volg. Een zelfde onderzoeksresultaat betreft de acceptatie van homoseksualiteit. Ook dat groeit, zegt de statistiek. En dat terwijl mensen die een jaar of tien geleden in de stad gearmd rondliepen dat nu niet meer durven uit angst voor intimidatie en geweld.

Statistici wordt vaak verweten dat ze zich richten naar hun opdrachtgevers. Hun belangen en de door hen gewenste uitkomst zouden de vraagstelling sturen en de uitkomst bepalen. Resultaten die haaks staan op de werkelijkheid zijn het gevolg. Dergelijk quick and dirty onderzoek zal ongetwijfeld voorkomen, maar uiteindelijk draait het vooral om de antwoorden die wij de onderzoekers geven. Of dat de juiste zijn, dat is de vraag.

Je zult toch maar een statistisch onderzoek naar het seksleven van de Nederlander doen. Biologen hebben het gemakkelijker, die kunnen tenminste hun proefdieren observeren terwijl die seks hebben. Statistici moeten het doen met wat wij hun erover vertellen, we hebben hen er immers niet graag bij (tenzij je geliefde statisticus is, natuurlijk).

Het belang van statistiek moet daarom behoorlijk gerelativeerd worden, zeker als uitgangspunt van het maatschappelijke of politieke debat. Daarmee is niet gezegd dat het waardeloos is. Het is dankbaar gereedschap om je eigen veronderstellingen te onderzoeken. 

Kloppen de volgende redeneringen?

Stel dat het wel zo is dat homoseksualiteit meer acceptatie ondervindt dan voorheen. Mensen die dat een gruwel is zullen dan geneigd zijn dat duidelijker te laten merken, die komen in actie. Met als gevolg intimidatie en incidenten, die vervolgens breed uitgemeten worden in de media. En dat bepaalt dan weer het gesprek van de dag, met als gevolg het verkeerde idee dat het in Nederland slechter gesteld is met de acceptatie van homoseksualiteit dan een aantal jaren geleden. Een schreeuwende minderheid is zo perfect in staat een zwijgende meerderheid in de schaduw te stellen.

Zou hetzelfde aan de hand kunnen zijn met de acceptatie van de multiculturele samenleving?

Mensen die dit als een bedreiging ervaren en die hieraan geen deel willen hebben zullen steviger opponeren en tot actie overgaan om die ontwikkeling een halt toe te roepen. Het debat wordt feller, het aantal incidenten neemt toe. Gevolg: een gevoel van onveiligheid, van onvrede, van angst voor de toekomst, ook al voelt de meerderheid zich in zijn dagelijks leven vooralsnog behoorlijk gelukkig.

Op zich spoort dit met iets wat wij bij HUMAN regelmatig tegenkomen. Voor onze documentaires verblijven we vaak langere tijd op plekken in Nederland waar zich incidenten voordoen. Het Flevoparkbad in Amsterdam-Oost, de Haagse Schilderswijk, Feijenoord in Rotterdam. Het gaat dan niet om een politiek werkbezoekje van een uurtje of wat, het gaat om een verblijf van maanden. De problemen zie je dan scherp, maar ook dat mensen ondanks de onzekere en veranderende wereld waarin ze leven redelijk gelukkig zijn. Ze kankeren wat af, maar kankeren en gelukkig zijn, het  kan prima samengaan.

Laatste Reacties (4) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • Dik Brix, vr 18 december 2009 16:49 Reageer op Dik

    Dik

    Ik zie de redenatie van Van Ginkel toch meer zitten dan die van Janssens. De conclusie van Janssens dat "mensen ondanks de onzekere en veranderende wereld waarin ze leven redelijk gelukkig zijn" is er eentje waar je alle kanten mee opkunt. Je ziet dat soort opmerkingen ook vaak in documentaires, of gewoon als opmerking van mensen in korte reportages, over sloppenwijken of andere wantoestanden in de wereld, waar dan beelden van lachende mensen en spelende kinderen bij worden getoond, naast alle ellende.
    Tja, je moet wat als je daar zit...
    Net zoals de achterstandswijken in de grote steden nu pracht- of krachtwijken heten. Statistisch en qua beleving is daar nog niets of nauwelijks iets veranderd, maar klinkt beter.
    Uiteindelijk komt de stelling van Janssens toch neer op wantrouwen van statistieken en onderzoeken en geloof in de onderzoeken van HUMAN zelf. Een beetje te veel subjectief denk ik.

    Het begrip 'gelukkig' wordt hiermee wel erg ver opgerekt, en zeker ook het begrip 'welzijn'.

  • J van Ginkel, do 17 december 2009 17:35 Reageer op J

    J

    Dit verhaal komt mij te zwart wit over ...
    I) Je bent niet voor of tegen de multiculturele maatschappij. Hoewel de retoriek van het debat dat soort termen graag gebruikt, zit de mens (en de samenleving) iets ingewikkelder in elkaar. Hoewel de retoriek ronkt, zal niemand echt denken terug te kunnen naar een `zuivere' homogene maatschappij - die overigens nooit bestaan heeft. Maar in die retoriek vervat zit kritiek op onderdelen van de maatschappij of van het maatschappelijk proces.
    We leven in onzekere tijden, wat de kritiek alleen maar luidruchtiger maakt. Globalisatie en marktwerking levert de nederlandse economie, de nederlandse staat en de nederlandse samenleving best wel iets op ... maar op het individuele niveau zorgt het ook vaker voor stress. De samenleving verandert heel snel - economisch, sociaal en ook demografisch en cultureel. Mensen zijn in veel opzichten routine-beesten. Te veel verandering zorgt voor nog meer stress.
    De veranderingen in het sociale stelsel kunnen economisch noodzakelijk zijn, sociaal zelfs verantwoord, maar toch zal het mensen niet het idee geven dat de toekomst er rooskleurig of veilig uitziet. Al zal de economie groeien, dan nog zijn de opmerkingen over klimaat, opraken van delfstoffen en vergrijzing geen oppeppende mededelingen. (Je wordt er niet echt vrolijk van ...) We leven in een tijdperk waarin de toekomstvisioenen over het algemeen gebaseerd zijn op angst, niet op positieve ideeën zoals in de jaren 50 en vooral 60 toen de sky the limit was. (Overigens vergeten mensen wel dat eind jaren 60 begin jaren 70 er echte geweldadige "migratierellen" plaatsvonden, zoals we ze nu helemaal niet zien!)
    Wat ik bedoel te zeggen, de toekomst voor de maatschappij en het individu is veel onzekerder dan een paar decennia geleden. Dus, als je vraagt, ben je nu gelukkig of beter af dan 10 jaar geleden, zal het antwoord door de bank genomen `ja' zijn, maar ik ben benieuwd hoeveel procent denkt over 10 of 20 jaar beter af te zijn. Welke implicaties heeft dat voor de houding van veel medeburgers ...?

    II) Wat betreft de luidruchtige minderheidstheorie, die gaat deels op ... maar gaat eraan voorbij dat er ook naar homo's toe veel variatie in acceptatie bestaat. Van een oprechte acceptatie en what's-the-problem-attitude via een onverschilligheid geleidelijk aflopend naar een ik-kan-er-niets-aan-doen-dus-het-moet-maar-houding (als het maar niet te dichtbij komt - vraag ook maar eens naar "wat vind u ervan als u zoon met een vriend thuis komt". Het percentage dat dan ongemakkelijk op zijn stoel begint te schuiven is niet onaanzienlijk.) is van alles te vatten onder `acceptatie'. Daarom heeft zo'n luidruchtige minderheid ook weldegelijk een vruchtbare grond om mee te werken. Bovendien wil niet zeggen dat als de acceptatie nu toeneemt (of tot nu toe is toegenomen) dit proces altijd in dezelfde lijn zich voortzet. Helaas leert ons de geschiedenis dat sociologische processen nooit alleen lineair zijn. Je moet je ervoor waken dat incidenten en intimidatie niet weer `geaccepteerd' worden.
    (Wat dat betreft is het feit dat homo's nu minder vaak openlijk hun gevoelens durven uit te dragen dan 10 jaar geleden wellicht een teken aan de wand. Het is in ieder geval iets dat ik niet zomaar wegveeg met de verwijzing naar een luidruchtige minderheid, dus ga maar gerust slapen ..)
    Als je dat toepast op de `multiculturele samenlevingsdiscussie', dan vergt dat toch iets meer dan `het zal wel goedkomen'....

    III) Tenslotte, kankeren en gelukkig zijn gaan prima samen ... maar de vraag is of elke kritiek die je in de samenleving hoort alleen maar kankeren is, of dat er soms ook echte problemen zijn die serieus genomen moeten worden. (We stoppen toch niet om wille van gebakken lucht zoveel miljarden in allerlei wijken ...)
    Bovendien wordt hier bij herhaling betoogd dat in een echte democratie ook de mening en gevoelens van minderheden (luidruchtig of stil) essentieel zijn voor de besluitvorming binnen die democratie. Dat zou dan ook voor deze minderheid moeten gelden ... zodat ook zij smelt als sneeuw voor de zon en versmelt in de nieuwe en onvermijdelijk steeds verder evoluerende diverse samenleving.

  • ron de boer, do 17 december 2009 15:19 Reageer op ron

    ron

    Mensen zijn gelukkig en klagen gelijkertijd. Misschien hebben ze de ambitie om nog gelukkiger te worden.

    Het is maar een hele kleine minderheid die Xenofoob is. 99,9% heeft geen problemen met mensen met een andere huidkleur.

    Hoeveel (nieuwe Nederlanders() stemmen uit onvrede op de PVV?
    Dat is een duidelijk signaal aan de gevestigde partijen.

  • Zjen Zen, do 17 december 2009 14:12 Reageer op Zjen

    Zjen

    Even stoom afblazen haalt de druk van de ketel en dan zie je alles weer wat helderder.
    Dat stoom afblazen moet alleen niet te zwaar opgenomen worden..dan is alles oke.
    Dat stoom afblazen moet ook niet al te heftig gebeuren want dat geeft ongelukjes.

    Dat geldt voor een individu en ook voor een samenleving.
    Het ligt eigenlijk wel voor de hand.

 

Reageren

Registreren Wachtwoord vergeten

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven