De Joop, al uw nieuws en opiniesOpinies

Laatste Reacties (35) Reageer Reacties in wachtrij: 0

• Truus Beek, di 08 juni 2010 16:32 Reageer op Truus

  

  Daarom steun ik volmondig het voorstel van VVD om na het tweede kind geen kinderbijslag meer te verstrekken.

• Rob Geurtsen, di 08 juni 2010 13:52 Reageer op Rob

  

  Misschien heeft August Hans den Boef gelijk, ik betwijfel het ten zeerste. Volgens mij is het niet zo dat de Zwolse rechtbank toegestaan, maar schadelijk religieus gedrag veroordeeld heeft.
  
  Belangrijker dan de betekenis voor religieus gedrag, en waarden en normen gaat dit over het recht van het kind op een gezonde en vrije ontwikkeling, gezondheid e.d.
  
  De rechten van het kind zijn in nederland nog steeds ondergeschikt aan de rechten van de ouders, de plichten van ouders jegens kinderen kunnen op tweëerlei wijze worden getoetst. De plichten voortvloeiend uit bestaande wet- en regelgeving, maar vooral, en in de nabije toekomst steeds belangrijker, de rechten van het kind.
  
  Een elke dag weer actuele situatie is de volgende:
  ouders, getrouwd of ongetrouwd samenwonend, hebben samen kinderen maar besluiten dat zij elkaar niets meer te bieden hebben en niet meer samen willen leven... het leven moet tenslotte leuk blijven. Beiden gaan op zoek naar een woning waar de alleenstaande ouder het kind toch tenminste de helft van de tijd kan verzorgen en opvoeden vanuit hopelijk co-ouderschap.
  
  Het kind is de ene week hier en de andere week daar, de helft van de week bij de één en de andere week bij de ander. Reëeler en eerlijker en gezonder voor het kind is dat er één woon- en leefplek voor kinderen komt en dat ouders maar regelen hoe zij als zij niet voor het kind zorgen wonen en werken.
  
  Het recht op stimulerende en stabiele woon en leefomgeving voor het kind zou na gedegen onderzoek wel eens belangrijk kunnen zijn voor hun ontwikkeling.
  
  Er zijn tientallen voorbeelden te verzinnen waarbij de vrije keuzes van ouders van kinderen in de toekomst beperkt wordt ten gunste van het kind. Daarbij zal religie redelijk vaak een rol spelen, maar dat ligt niet zozeer aan de religie maar aan het gebrek aan kennis en vaardigheden van volwassenen om hun kinderen 'goed' op te voeden.
  
  Rechters krijgen terecht steeds meer oog voor de rechten van het kind.

• uitgeschreven uitgeschreven, ma 07 juni 2010 23:21 Reageer op uitgeschreven

  

  Misschien ben ik een dwarsligger, maar eigenlijk vind ik in dit verhaal bijzonder weinig houvast voor de stellingen die zijn opgeworpen. Ik heb meerdere voorbeelden gezien van families die op volstrekt onrealistische gronden met kinderschaar soms naar Australië of Canada maar soms ook naar de vreemds denkbare oorden zijn verhuisd. Om er enkele jaren later gedesillusioneerd weer van terug te komen.
  
  Veel kinderen een probleem? Ja en nee. We hebben nog niet zo lang geleden heel verhitte discussies gehad over het recht van mensen met ernstige geestelijke beperkingen om kinderen te krijgen. Ik ken in Roemenië situaties waarin meisjes of vrouwen met een geestelijke beperking het ene na het ander kind produceerden en dan volstrekt vrijwillig aan de staat overhandigden ter verdere opvoeding.
  
  Tja, en dan de beïnvloeding. Dat heeft natuurlijk heel veel te maken met je eigen standpunten in het leven. Ik heb mijn kinderen met een forse dosis pacifisme opgevoed, en ook nog wel met het een en ander aan idealen over een niet uitsluitend op geld gerichte maatschappij. Voor een VVD'er is dat wellicht heel erg.
  
  Kinderen worden beïnvloed, dat is waar. Maar in mijn geval hebben de eerste 10 jaren van protestants-christelijk onderwijs plus een zondagsschool op gereformeerde basis er alleen maar toe geleid dat ik door kritisch nadenken al op zeer jonge leeftijd tot de overtuiging kwam dat geloof een fopspeen was met evenveel waarde als de sprookjes van Grimm. Een geheel mislukte indoctrinatie.
  
  Mijn gok is dat het met die overgebleven 8 kinderen in dat gezin wel goed zal komen. Of ze blijven het geloof van hun ouders aanhangen en vinden dan binnen die kerkgemeenschap wel de steun die ze voor hun verdere leven zoeken, of ze komen tot de conclusie dat het allemaal poppenkast is en zullen dan vroeger of later, desnoods via de banken van psychologen en psychiaters wel hun eigen weg vinden. Vogeltjes komen in allerlei kleuren en met allerlei stemmen. We moeten af van dat gekke idee dat er een soort modelmens is waarvan we vooral niet te ver mogen afwijken zonder dat er hulptroepen van buitenaf moeten worden ingehuurd om de zaak in de klauw te houden. Een beslissing als die van de Zwolse rechtbank kan als effect hebben dat kinderen buiten het gezin geholpen worden. maar het kan ook averechts werken: dat het gezin zich onder druk gezet voelt en daarom juist een nog hechtere eenheid zal vormen. Je kunt het een beetje vergelijken met de manier waarop tweede en derde generatie moslims in ons land vaak conservatievere moslims zijn dan hun ouders of leeftijdsgenoten in het land van oorsprong. De oorzaak zijn wijzelf, door hen op basis van hun geloofsuitingen te be- of veroordelen. Leven en laten leven is een uitspraak die nog niets van haar waarde heeft verloren.

• Piet de Geus, di 08 juni 2010 02:00 in reactie op uitgeschreven uitgeschreven Reageer op Piet

  

  "Mijn gok is dat het met die overgebleven 8 kinderen in dat gezin wel goed zal komen."
  
  Het is nogal wat waarmee je durft te gokken. Het is natuurlijk prachtig dat jij er zo probleemloos overheen bent gekomen maar jij bent (in dit geval: helaas) niet de maat der dingen. Velen houden er wel wat aan over.
  
  Ik ben geen psychiater of deprogrammeur dus uit beroepservaring kan ik je geen voorbeelden geven. Wel heb ik in de loop der jaren ook redelijk wat vriendinnetjes gehad met een religieuze achtergrond. Niet zo extreem als uit dit voorbeeld en ze waren al jaren van het geloof af. Een groot deel daarvan had seksuele problemen, last van schuldgevoelens (niet over iets, het waren schatten, maar gewoon in het algemeen omdat ze dat was aangepraat) en ga zo maar door.
  
  Jij bent er naar eigen zeggen goed uitgesprongen maar dat geldt niet voor iedereen die los is gekomen van het geloof. Dat op zich zou voor mij al reden genoeg zijn om religie te verbieden. En dan heb ik het nog niet eens over de mensen die het niet lukt om zich los te maken. Of degenen die zich maar half los weten te maken en blijven hangen in ietsisme of ander gezweef dat het helder denken belemmert.
  
  Om te beginnen zou ik willen pleiten voor een waarschuwing aan de deur van gebedshuizen: religie is schadelijk voor de geestelijke volksgezondheid. Overmatig gebruik kan ook psychosociale klachten opleveren.

• uitgeschreven uitgeschreven, di 08 juni 2010 10:40 in reactie op Piet de Geus Reageer op uitgeschreven

  

  Religie verbieden? Het is geprobeerd. En jammerlijk mislukt. Ik heb de vele fotoalbums gezien in Roemenië, terwijl wij dachten dat Gheorghe Dej en later Nicolae Ceasescu er alles aan deden om religie te onderdrukken, was er geen enkele familiegebeurtenis van doop tot graf die niet door de kerk werd begeleid. Het enige wat alle pogingen tot het onderdrukken van godsdienstige gevoelens opleverde was dat ze koren op de molen gooiden van hen die predikten tegen het "goddeloos communisme".
  
  Nee, ik kan er niet bij, niet begrijpen vanwaar die wereldwijde behoefte aan godsdienst, welke dan ook. Zelfs uit de prehistorie zijn het eerste wat men bij opgravingen vindt rituelen en het offeren van mensen aan de goden. Het is kennelijk iets in de genen van mensen die ze onafhankelijk van elkaar doet hunkeren naar iets wat ze elk op hun eigen manier als god betitelen.
  
  Ik vermoed dat het iets te maken heeft met angst voor het onbekende, het onverklaarbare. We weten niet waarom dingen zus en niet zo in elkaar zitten, ons wordt onrecht aangedaan en we beelden ons in dat we op een ander niveau ons gelijk wel zullen krijgen, of misschien is het wel de naakte angst voor de dood. De gedachte dat dat niet het einde kan en mag zijn dus verzinnen we een hiernamaals waar je bij voorkeur alleen maar mag komen als je een goed mens was. De rotzakken mogen in de hel wegbranden.
  
  Blijft natuurlijk de vraag waarom er naast een meerderheid die dat soort onzin gelooft een andere groep is die daar de waanzin van inziet. Ik heb me weleens afgevraagd of iemand als de paus die als plaatsvervanger van god onfeilbaar heet te zijn van zichzelf vindt. Eigenlijk zou je eenmaal op die plek aangekomen je toch echt wel moeten realiseren dat de hele handel een grote poppenkast is.
  
  Maar goed, het zal ons wel een raadsel blijven. En de bestrijding ervan even ongrijpbaar als het fenomeen zelf. Vandaar mijn relatief laconieke antwoord: ik denk niet dat je feitelijk iets kunt doen dat de situatie een andere wending geeft. Het hoort nu eenmaal bij de onvolkomenheden waarmee wij als mensen behept zijn. Bovendien, de vraag welk recht iemand heeft om zijn kinderen godsdienstig op te voeden zal terecht worden beantwoord met de tegenvraag wie ik dan wel ben dat ik een ander iets wil verbieden. Het beste waar je voor kunt gaan is geloofsvrijheid met als kanttekening dat je ook vrij zou moeten zijn van zogenaamde gelovigen die steeds weer menen het recht te hebben om anderen te gaan bekeren. Verder kom ik niet als je tenminste in een rechtsstaat, een democratie wilt leven.

• Piet de Geus, ma 07 juni 2010 09:14 Reageer op Piet

  

  Er is maar 1 manier om deze demografische bom te ontmantelen: kinderbijslag en kindgebonden budget afschaffen. En vervolgens stoppen met het subsidiëren van religieus onderwijs, want het indoctrineren van kinderen hoort niet onder de leerplicht.

• Kingfisher XL, ma 07 juni 2010 13:14 in reactie op Piet de Geus Reageer op Kingfisher

  Bijna helemaal mee eens, alleen zou ik de subsidie niet willen stoppen, maar religieus gëinspireerd (erkend) onderwijs gewoon helemaal verbieden/niet erkennen. Arme kindertjes indoctrineren is al erg genoeg maar het schijnt dat ouders daartoe het recht hebben. Dat ga je toch niet erger maken door ze op (de verplichte) school ook nog es de hele dag te hersenspoelen ? Barbaars gewoon.

• Zingende Zaag, ma 07 juni 2010 00:29 Reageer op Zingende

  

  Met uw welnemen neem ik uw overigens heel boeiende reactie mee in de gegunde aangename nachtrust, voor ik tot een reactie kom. Ik wens u bepaald niet minder. Dat kan de wederzijdse reacties slechts ten goede komen.

• Bil Skrot, zo 06 juni 2010 17:37 Reageer op Bil

  

  Helemaal mee eens. Is er toch nog iets nuttigs te lezen op deze PvdA propaganda machine. :)

• YggY ..., zo 06 juni 2010 17:50 in reactie op Bil Skrot Reageer op YggY

  

  deze PvdA propaganda machine
  ........................
  Verdorie zit ik alweer op de verkeerde site.
  
  Dat overkomt mij dan weer.

• Peer JaWel, zo 06 juni 2010 17:00 Reageer op Peer

  

  Ik blijf het propageren:
  Godsdienstvrijheid is voor mij:
  Vrij zijn van godsdienst.
  
  Geen enkel voorrecht op grond van welke religie dan ook.
  Als je iets wilt geloven is dat ok maar val er een ander niet mee lastig.
  
  Mag onze rechtstaat vrij worden van godsdienst.
  
  PS: En van religieuze feestdagen maken we gewone feestdagen want een beetje plezier moet er wel blijven.

• Zjen Zen, zo 06 juni 2010 11:07 Reageer op Zjen

  

  Het meest schadelijke in een streng gereformeerde opvoeding is naar mijn mening de opvatting dat de mens slecht is, altijd schuld draagt en dat die schuld en de straf voor die schuld door een wrede god bepaalt wordt.
  Er is geen genade.Er is zelfs geen genade.
  De patriarchale overheersing en macht is absoluut.

• Censuur Joop, zo 06 juni 2010 00:01 Reageer op Censuur

  

  Citaat: "Het Zwolse vonnis verdient daarom erg veel navolging. Misschien zelfs een grondwettelijke, het niet meer betalen van religieus onderwijs uit de staatskas, zoals vastgelegd in Artikel 23."
  
  Graag! Liefst nog vandaag! Kinderen hersenspoelen en kneden naar het evenbeeld van een straffende en wrakende god zou niet betaald mogen worden door de staat en de belastingbetaler.
  
  Kinderen moeten in vrijheid hun mening kunnen vormen en in vrijheid kiezen of ze wel of niet willen geloven. Onderwijs is om te onderwijzen niet om te beleren in de naam des heeren. Daar is de kansel voor en de zondagschool.

• YggY ..., za 05 juni 2010 21:22 Reageer op YggY

  

  Wanneer een kind geboren wordt en een bewustzijn ontwikkeld is er geen spoor van religieus besef. Dat religieuze besef wordt er, bij de meeste kinderen, druppelsgewijs ingegoten. Bij het Kamper gezin wordt het erin geramd maar hoe dan ook, kinderen vergiftigen met een religieus besef is hoe dan ook kindermishandeling. Vandaag nog zag ik een reportage over de EO-jongerendag waar 32.000 jongeren gebrainwashed getuigen van hun liefde voor de heer, ik schrik me iedere keer weer dood als ik zie hoe kinderen het recht wordt ontnomen om zelfstandig na te denken.
  
  En dat allemaal omdat 1400 jaar geleden een monnik zich verveelde en verhaaltjes schreef die later werden gebundeld tot wat wij nu kennen als de bijbel.

• Dik Brix, za 05 juni 2010 20:52 Reageer op Dik

  

  "Het Zwolse vonnis verdient daarom erg veel navolging. Misschien zelfs een grondwettelijke, het niet meer betalen van religieus onderwijs uit de staatskas, zoals vastgelegd in Artikel 23."
  
  Helemaal eens, van harte.
  
  M. de Lange: Blijkbaar is een deel van de discussies over ingrijpen door jeugdzorg etc. u ontgaan.

• M. de Lange, za 05 juni 2010 21:09 in reactie op Dik Brix Reageer op M.

  

  In tegendeel, op welke discussie doelt u?

• M. de Lange, za 05 juni 2010 20:24 Reageer op M.

  

  Meneer verweet Job Cohen een ´islamofobe´ wijze van rekenen. Om daarna een betoog te vervolgen dat een fundamentele Christelijke of islamitische opvoeding kindermishandeling noemt. Over fobieen gesproken.
  Sinds wanneer heeft de rechterlijke macht zich te bemoeien met de opvoeding van kinderen? En waarom moet een mens zich overgeven aan hulporganisaties wanneer men dit niet nodig acht? Chantage van de atheïstische Taliban, dat is het, en niets anders.

• Zingende Zaag, za 05 juni 2010 21:13 in reactie op M. de Lange Reageer op Zingende

  

  U verwart m.i. oorzaak en gevolg: het oordeel van deze rechter is, dat deze kinderen volgens geobjectiveerde maatstaven werden mishandeld. De eerste impuls ligt dus bij de ouders en hun opvoeding.
  
  Daarmee wordt geboren leven beschermd, ook als dat leven kennelijk in de naam van een of andere god of religie geslachtofferd wordt. Het is nog niet zo lang geleden dat zich rond polio(vaccinatie) dezelfde misstanden van mishandeling voordeden, maar via kunstgrepen een dergelijk verhelderend rechterlijk oordeel werd voorkomen.
  
  Waar christen en andere religieuzen beweren het op te nemen voor het ongeboren leven, wat op zich al kwestieus is, kennen zij aan het geboren leven in de praktijk nog veel minder waarde toe, mits het leven geslachtofferd werd in het begrepen religieuze belang, hoe homeopathisch verdund, en hoe extreem geïnterpreteerd ook.
  
  Het geheel wordt nog eens een graad erger indien het geboren leven een vrouw is. Dan is er geen spoor van scrupules meer vast te stellen in de meest wrede versies van religies. De tragische voorbeelden verwacht ik zo breed bekend, dat ik ze hier niet zal noemen.
  
  U kunt niet anders dan met uw collega religieuzen uw gezamenlijke verdediging (vrijheid van godsdienst en opvoeding) hoog houden en de andere kant opkijken. Elk haarscheurtje immers in uw gezamenlijke religieuze defensie heeft het risico in zich, dat het haarscheurtje uitgroeit tot een barst. En door een barst kan meer moderniteit in de vorm van rechtsbescherming naar binnenstromen. En dat is waar we nu staan. En daarvoor gaat bij mij de vlag uit.

• M. de Lange, za 05 juni 2010 22:58 in reactie op Zingende Zaag Reageer op M.

  

  Goedenavond. Dank voor je betoog. Graag zou ik het volgende willen toevoegen. Wanneer we spreken over fysieke mishandeling, dan is optreden geboden. Een kind heeft recht op een opvoeding waarin tucht slechts het gevolg is van evident kwalijk handelen of spreken. Slaan is daarentegen nooit een alternatief voor spreken. Ook in de Bijbel staat dat wie er niet meer uitkomt met zijn kind, een wijzer -ter zake kundig- persoon dient te raadplegen.
  U stelt dat de kinderen werden geslachtofferd, en als het gaat om de fysieke mishandelingen ben ik dat met u eens. Kinderen slaan met een riem, of opsluiten in de kruipruimte. Ik krijg het al bijna te kwaad bij de gedachte, zo ga je niet met kinderen om. Daar zijn we het dus over eens. Echter, de rest van u betoog stoelt op de breed gedragen opvatting dat alles wat kan ook moet geschiedden. Daarin verschillen wij ten zeerste van mening. Neem nu je voorbeeld aangaande een inenting. In sommige religieuze kringen wordt dat geweigerd. Net zoals de vogelgriep-prik werd geweigerd door moeders die meenden dat hun kind er extra ziek van zouden worden. Beiden opvattingen worden door sommige medisch geschoolde experts tegengesproken.
  Het is goed, het kan , dús moet het gebeuren.
  Althans, die opvatting proef ik in uw stelling. Spreekt u mij toch gerust tegen, of verbeter me.
  Ook uw opvattingen over onze zienswijze van -vrouwelijk- leven doet de werkelijkheid ernstig geweld aan. Een vrouw heeft binnen de gereformeerde kerk een evenzo belangrijke rol als de man. Ik daag u uit het tegendeel te bewijzen. Daarentegen leven we naar de stellingen van het Woord, en bezien dit als het beste wat een leven kan worden aangedaan en door een leven kan worden ondervonden.
  Dat kan de rechterlijke macht, u, en de rest van de wereld niet zinnen. Zo zullen we het blijven doen, altijd. Net zoals u bent overtuigd van uw levensovertuiging en deze door niemand laat aanpassen dan wel bestraffen. De rechter heeft zich te beperken tot objectieve criteria en niets anders. Kindermishandeling in de vorm van fysiek geweld en niets anders. Zo had het vonnis moeten luiden en niet anders.

• Rouane Rabbit, za 05 juni 2010 23:16 in reactie op M. de Lange Reageer op Rouane

  

  ---[Daarin verschillen wij ten zeerste van mening. Neem nu je voorbeeld aangaande een inenting. In sommige religieuze kringen wordt dat geweigerd]---
  
  Ooit van groepsimmuniteit gehoord?
  
  De reden waarom de kinderen die niet tegen polio worden ingeënt maar een kleine kans op polio hebben is omdat die atheïstische taliban (zoals jij dat noemt) hun kinderen wel inent, en de ziekte niet de kans krijgt om in de bevolking door te dringen.
  
  Weet je hoeveel mensen er vroeger stierven aan polio en de pokken, toen inenten nog niet bestond of gemeengoed was?
  
  Heel veel, neem dat van mij aan, en je had medelijden met diegenen die de ziekte overleefden en gehandicapt of getekend door pokken hun verdere leven in armoede en afwijzing moesten slijten.
  
  Af en toe gun ik de gereformeerden een eigen staat waar ze niet de bescherming genieten die de atheïstische Taliban aan iedereen gunt, ongeacht geloof. Daar mogen ze hun kinderen bloot stellen aan vreselijke ziekten, daar mogen ze toekijken hoe stervenden onnodig lijden, daar mogen ze hun homo's naar de zelfkant verwijzen.
  Eens kijken of ze er een prettige maatschappij van maken. Ik denk het niet.

• M. de Lange, za 05 juni 2010 23:41 in reactie op Rouane Rabbit Reageer op M.

  

  Je bent bij deze van harte uitgenodigd een kopje koffie/thee met een gebakje te komen doen in Barneveld. Dan zul je zien dat het wel meevalt met die beeldvorming.

• YggY ..., za 05 juni 2010 23:58 in reactie op Rouane Rabbit Reageer op YggY

  

  Af en toe gun ik de gereformeerden een eigen staat waar ze niet de bescherming genieten die de atheïstische Taliban aan iedereen gunt
  .............................
  Je bent zeer ruimhartig, want dat gun ik ze zelfs niet en ik vind mijzelf toch gewoon sociaal maar zoals ik in mijn eigen bijdrage al betoogde. Een kind indoctrineren met religieuze hersenspinsels vind ik geestelijke mishandeling.
  
  Maar de religioso's denken daar vast anders over.

• Censuur Joop, zo 06 juni 2010 00:19 in reactie op M. de Lange Reageer op Censuur

  

  Citaat: "Zo zullen we het blijven doen, altijd."
  
  Nou, nou, dat klinkt aanmatigend, bijna dreigend.
  Gelukkig is uw groepje klein en uitstervend en van weinig betekenis in deze maatschappij. Dus ga nog maar even uw gang.
  
  En dan deze verwerpelijke en veroordelende en verongelijkte opvatting en ik citeer: "Sinds wanneer heeft de rechterlijke macht zich te bemoeien met de opvoeding van kinderen? En waarom moet een mens zich overgeven aan hulporganisaties wanneer men dit niet nodig acht? Chantage van de atheïstische Taliban, dat is het, en niets anders. "
  
  Tenminste één kind wilde graag hulp bij de rouwverwerking. Ik kan me goed voorstellen dat er in dat gezin niet meer over de gestorven kinderen gesproken werd, aangezien men de wil van god niet met handen en voeten mag treden. Ik denk dat er geen spoor meer in huis van die kinderen over is gebleven. Maar ze zijn er wel geweest en hebben gespeeld en geleefd met hun broertjes en zusjes. Dat doet pijn en is verdrietig.
  
  Als jij denkt dat de rechter die kinderen zonder reden en alleen uit pesterij en chantage onder toezicht stelt dan heb jij weinig respect voor de rechterlijke macht in Nederland.
  
  Ik kan me nog wel een streng gereformeerde dominee bij P&W herinneren die zijn kinderen "tuchtigde" dus gewoon mishandelde, en dat heel normaal vond. Want staat er niet ergens in de bijbel als men zijn kinderen liefheeft spaart men de roede niet? Zelden zo iets barbaars gelezen en gezien!
  
  Wat hebben streng gereformeerden toch een verwrongen en geïndoctrineerde kijk op het leven. Zeker als dat het leven van hun kinderen betreft en van hun vrouwen die vanaf de geboorte gechanteerd, gehersenspoeld en onderdrukt worden. Zo erg dat atheïsten oftewel heidenen inmiddels al de Taliban worden genoemd. Zielig.

• Zingende Zaag, zo 06 juni 2010 10:53 in reactie op M. de Lange Reageer op Zingende

  

  Dankuwel op uw beurt voor uw uitgebreide reactie. We zijn het helemaal eens v.w.b. fysieke mishandeling. Dat selecteert al scherp. Voor mijn tweede bijdrage zou ik de stelling willen inbrengen, dat bepaalde vormen van opvoeding, inclusief een religieuze component, gelijk staan aan psychologische mishandeling. M.i. heeft de rechter geoordeeld dat beide componenten aanwezig zijn.
  
  Als de mens al naar een evenbeeld geschapen is, dan is het m.i. zeer onwaarschijnlijk dat volwassenen beter aan dat evenbeeld voldoen dan kinderen. Spelende kinderen leren ons veel over harmonie en 'breed' kijken, en vooral ontdekken. Dat onderbouwt ook vanuit een Bijbelse intuïtie mijn stelling, dat er van mishandeling sprake kan zijn door kinderen daarin te belemmeren door op een bepaalde manier de 'zonde' in te prenten en hun te onthouden deel te nemen aan de maatschappij.
  
  Binnen de Protestante kerken ? en met name binnen de 'Bible-belt' zijn daar varianten van bekend die een 'normale' ontwikkeling m.i. bij voorbaat uitsluiten. Daarvan zijn voldoende verhalen opgetekend hoe jonge kinderen in de war geraakt zijn ´wetend´ dat een overleden buurjongetje in de hel eeuwig zou branden. Er zijn voldoende voorbeelden van volwassenen die tot op hoge leeftijd psychologisch zwaar belast zijn door hun religieuze opvoeding. En natuurlijk, er zijn ook voldoende volwassenen zonder religieuze impuls van het pad geraakt. Religie heeft daarop niet het monopolie.
  
  Wat is een normale ontwikkeling zult u zeggen? Een normale ontwikkeling bevat in ieder geval de vrijheid dat kinderen met kinderen mogen spelen ook als hun ouders een ander geloof aanhangen. Kinderen en volwassen heb je maar op een ding te beoordelen en dat is gedrag. Religie, huidskleur e.a. dienen daar anno nu geen deel te maken van de beoordeling. Dat levert bij een kind, dat mogelijk later ook ouder wordt, een zeer verwrongen mensbeeld op.
  
  U geeft aan te leven naar het woord. Mijn vraag aan u is: welk woord, of beter welke versie, welke passage uit het geheel aan religieuze teksten en welke interpretatie van wat veelal beeldspraak moet zijn geweest?
  Als u al gekozen hebt voor een van de vele interpretaties binnen de protestante kerk, dan heeft u al geoordeeld dat alle Moslims, alle Hindoes, alle Katholieken, en ook een groot deel van uw eigen Protestante kerk het bij het verkeerde einde hebben. Dat vraagt m.i. nogal wat van uw overtuiging en de kans op een goede inschatting.
  Dat woord, of misschien beter, die duiding van het woord, mag daarom tot onzekerheid stemmen. Geen enkele religieuze tekst ter wereld is sinds de optekening ongewijzigd gebleven. Of de vertalingen nu uit het Aramees, het Grieks, het Arabisch of uit een of ander dialect stammen. Alleen al de vertaling en de redactie van de teksten brengt dit met zich mee. Daarnaast hebben deze teksten bloot gestaan aan politieke inkleuring, politieke selectie en het waar nodig aandikken of zelfs verzinnen van gebeurtenissen.
  
  Protestante kerken staan ? evenmin als andere religieuze organisaties - te springen om die discussie te voeren. Dat is niet hun belang. De dialoog bijvoorbeeld - voor zo ver daar sprake van was - tussen PKN en Klaas Hendrikse ('geloven in een God die niet bestaat') werd gestaakt door PKN. De nieuwe interpretaties / moderniteiten worden bewust buiten de deur gehouden met een gekoesterde onverdraagzaamheid als product.
  
  In het geheel van omstandigheden van dit gezin uit Kampen kon de rechter daarom m.i. tot zijn afweging komen. In die afweging ligt de sleutel die de samenleving beschermt.

• Gracchus Babeuf, zo 06 juni 2010 17:11 in reactie op Zingende Zaag Reageer op Gracchus

  

  U slaat de spijker op zijn kop.
  
  Niet te ontkennen valt dat sommige leden van bepaalde christelijke stromingen lijden aan aangeleerd mensvijandig schuldbesef en de 'hel en verdoemenis', die van sommige kansels gepredikt wordt. Zeker kinderen die eraan bloot gesteld worden, kunnen er levenslang onder gebukt gaan.
  Een forumlid noemde een heel concreet voorbeeld, maar zo zijn er velen. M. de Lange die stevig uithaalde tegen dit forumlid, vond het niet nodig zijn medeleven uit te spreken. 'Heb uw vijand lief,' komt niet in zijn bijbel voor.
  
  Waarom ingrijpen bij Tokkies en niet in gezinnen, waar kinderen moeten opgroeien onder de doem van 'hel en verdoemenis'. Sommige ouders zouden meer van hun kinderen moeten houden en minder van 'hun' god. Ook zou het beter zijn als ze meer van zichzelf hielden als 'hun' van god. Ga eens leven, zou ik zeggen!

• M. de Lange, ma 07 juni 2010 00:08 in reactie op Zingende Zaag Reageer op M.

  

  Goedenacht, wederom dank voor uw onderbouwde reactie.
  Sta mij toe te beginnen met het ontzenuwen van de mythe omtrent de vermeende ´indoctrinatie´. Hoognodig, ten eerste omdat het nogal wat is om iemand ten laste te leggen, ten tweede omdat het onjuist is.
  Toch bestaat het beeld, hoe kan dat? Ten eerste ´dankzij´wat we in kerkelijke kring gekscherend latente PVV´ers noemen. Lieden die een bepaalde visie van en een groep gevormd hebben, en zodoende vanuit die comfortabele postie verongelijkt kunnen doen. Ter illustratie, er is een grote groep Nederlanders die het niet zou geloven als je a.d.h.v. cijfers zou aantonen dat binnen streng islamitische kringen het slaan van vrouwen een exces mag heten. Dat gaat er gewoonweg niet in. Zo ook de meeste die-hard atheïsten, die leven bij de gratie van een verwrongen beeld van de orthodox gelovige. Soms heb ik het idee dat deze mensen werkelijk denken dat orthodoxe ouders te pas en te onpas hel en verdoemenis van stal halen om het kroost tot wasdom te krijgen. En als er dan een boek verschijnt, of ergens in de media een ´levensverhaal´ welke die visie onderschrijft, dan wordt dat uiteraard direct breed uitgemeten.
  Ook veel bezoekers van dit weblog hebben weinig kaas gegeten van het onderscheid tussen dogma en praktijk. Zo behoor ik tot de meest orthodoxe stroming kerken van Nederland. Dat weerhoudt me er echter niet van om bij het Leger des Heils -wat geen specifieke kerk is- te werken met alcoholisten, homoseksuelen, moslims, moordenaars en wat dies meer zij wat ik in principe afkeur, of liever mijdt. Deze mensen zijn altijd welkom en krijgen een evenzo fatsoenlijke behandeling als wie dan ook. Dat zoiets niet strijdig is met mijn persoonlijke opvattingen is voor sommigen op dit forum te hoog gegrepen. Ik negeer ze maar, iets waar ik later nog op terug zal komen.
  
  Het verwijt dat religieuze ouders hun kinderen een overtuiging meegeven heeft de neiging naar het hypocriete door te slaan. Zoals we allemaal weten kan niemand het bestaan noch het niet bestaan van God aantonen. Om dan een levensovertuiging die kiest voor een leven met God als absolute waarheid te veroordelen is nogal vreemd. Dat zou je eens moeten omdraaien, dat zou u ook niet prettig vinden.
  
  Als onderdeel van een normale ontwikkeling stelt u dat kinderen moeten kunnen spelen, al dan niet met wie ze willen. Dat is tamelijk discutabel, ouders bepalen met wie hun kroost speelt. Dit om uiteenlopende redenen. Ik zou mijn kinderen bijvoorbeeld niet laten spelen bij ouders die drugs gebruiken. Om maar een voorbeeld te noemen. Het is niet aan de rechter om zich daarin te mengen.
  Had ik het hierbij gelaten was u waarschijnlijk begonnen over het pedagogisch effect van spelen. Welnu, daarvoor is school mede bedacht. Zodat elk kind in deze behoefte wordt voorzien.
  
  Verderop in uw betoog lees ik een buitengewoon interessante misvatting. Fijn dat u deze genoteerd hebt, dat geeft me aanleiding het voor u te verduidelijken. De verschillende stromingen binnen het Christendom stellen helemaal niet dat de andere stroming zal ´branden´ omwille van een foute keuze. Om die perceptie moest ik eigenlijk wel lachen. Als dat zou kloppen hebben de Jehova´s misschien toch gelijk, dan is de Hemel inderdaad een zaaltje met weinig stoelen. De verschillen in stromingen zijn vooral zo divers inzake meningsverschillen inzake de bediening, aanbod van genade, exegese etc etc. Zo kan de GGiN het prima vinden met de PKN. De katholieken met de hervormden etc etc. Echter, vraag ze hoe een dienst te leiden of de Bijbel te interpreteren en je bent nog wel even zoet. Dat neemt niet weg dat we allen geloven dat God het laatste oordeel velt, de 10 geboden van kracht zijn.
  
  Of we in wel in debat willen, vraagt u zich af. Althans, u betreurt het dat de PKN de dialoog afhoudt. In dat beeld herken ik de PKN niet. Die zitten ook behoorlijk diep in de EO, bij uitstek de plaats voor debat met andersdenkend Nederland. Echter, als iemand begint met een provocatie, dan neemt de bereidheid tot debat snel af. Hopelijk begrijpt u dat. Dat is hetzelfde als mijn voorbeeld van de mensen alhier op dit forum, die geen opmerking onbenut laten om een sneer naar mijn overtuigingen te geven. Die mensen negeer je simpelweg, althans, op den duur wel.
  
  Dat brengt me bij het einde van dit kleine betoog. De sleutel naar beschaving. In mijn optiek is beschaving een systeem dat mensen vrijheid en waardigheid gunt. Daarin past geen mishandeling in de zin van stokslagen en opsluiting. Daarentegen is beschaving geen vrijbrief om de atheïstische moraal te verheffen tot maat der dingen, en op grond hiervan anderen rechten te ontnemen. Dat men een religieuze opvoeding kindermishandeling vindt is evenzo zinnig als bespottelijk als een atheïstisch ouderpaar kindermishandeling noemen. Dat is te subjectief om wetten op te kunnen baseren.
  
  Rest mij niets anders dan u een aangename nachtrust te wensen, bij voorbaat een goede werkweek en veel inspiratie voor uw -ongetwijfeld- prikkelend weerwoord.
  
  Met vriendelijke groet

• YggY ..., ma 07 juni 2010 00:16 in reactie op M. de Lange Reageer op YggY

  

  Gosh, dat zie ik nu pas.
  
  Het is al weer maandag.

• Censuur Joop, ma 07 juni 2010 01:32 in reactie op M. de Lange Reageer op Censuur

  

  Meneer de Lange, u vergeet dat sommige die-hard atheïsten misschien wel voort zijn gekomen uit indoctrinatie en martelend geloof. En dat die die-hards zich hebben moeten ontworstelen aan dat verstikkende milieu. En daar nog dagelijks mee worstelen, er trauma's aan over hebben gehouden.
  
  Niet ik, als u dat soms denkt en nee, ik ben niet gefrustreerd of woeden o.d., zoals u mij al eens aanrekende. Ik ben Nederlands Hervormd opgevoed en de dominee vertelde ons niet over hel en verdoemenis maar over liefde en vergeving. Geen straffende god vol wrede wraak, maar een liefhebbende god met een zoon die wilde sterven uit liefde en mededogen voor de mens. Een god die zijn zoon niet met gesel en tucht corrigeerde maar met gesprekken en begrip, met liefde en geduld.
  
  Desondanks ben ik van mijn geloof afgestapt (als kind al) omdat ik het niet in me heb te geloven in iets wat niet aantoonbaar bestaat. Mijn hersens weigeren daaraan mee te werken. Ik ben nu eenmaal zo zondig dat mijn motto is: eerst zien, dan geloven. En aangezien ik in dagelijkse 'wonderen' niet de hand van een god zie, in elke manestraal niet de glans van heiligheid, in elke paardenbloem niet het werk van de schepping, kan ik me gewoon vrij voelen te zijn die ik ben. Heb ik me als kind al kunnen ontplooien tot een vrijdenkend mens. Zonder het juk van welk geloof dan ook.
  
  En mijn wereld werd ruimer en groter. Ik ontdekte dat ik ook zonder geloof een goed mens kon zijn met fouten en onhebbelijkheden maar niet meer of minder dan een gelovige. Ik ontdekte dat de wereld gewoon doordraaide en de bliksem niet bij me insloeg. Dat ook zonder gods hulp je er kunt zijn voor anderen zonder iets terug te hoeven verlangen. Zelfs voor verslaafden en uitgestotenen. En daar kan ik over meepraten, meneer de Lange, ik weet waar ik het over heb!
  
  Ik ontdekte dat ik me niet meer achter de beschermende muur van het geloof hoefde te verschuilen, de schuld niet meer op god hoefde af te schuiven, zelf mijn volledige verantwoordelijkheid kon nemen voor mijn daden, mijn doen en denken te accepteren en geen uitvluchten meer hoefde te verzinnen omdat god dat wil. Ik hoefde ook niet neer te kijken op mensen die niet geloofden, ik hoefde niet hovaardig naar anderen te zijn en hoefde ook niet minzaam op ze neer te kijken. Vrij voelde ik me. Bevrijd.
  
  Meneer de Lange, u wenst andersdenkenden te negeren. U kunt/wil/durft de confronatie met atheisten niet aan, misschien omdat uw geloof dan weleens zou kunnen gaan wankelen. Liever geloven in een leugen dan de waarheid aanvaarden. Liever vasthouden aan een dogma dan openstaan voor moraalwetenschap. Liever blijven steken in het oude dan het nieuwe verkennen. Dat laatste begrijp ik wel. Het is veilig als alles hetzelfde blijft. Je weet wat je kunt verwachten en je hoeft je niet te verdiepen in zaken die je niet wil begrijpen.
  
  Meneer de Lange, u wilt wel - al is het tegen uw principe in en in weerwil van uw grote afkeer - verslaafden en zwervers helpen, maar alleen ter meerdere glorie van uzelf en uw godsgedachte en ongetwijfeld als ze u maar wel heel dankbaar zijn.
  
  U ziet ongelovigen als de Taliban en latente PVVers, maar u vindt zelf dat anderen uitsluitend naar u sneren omdat ze het niet met uw stellingen en dogmatische opvattingen eens zijn.
  
  Jammer dat de Verlichting aan de orthodoxen is voorbijgegaan. Zij zijn blijven steken in 1700. Drie eeuwen te laat geboren. Dat moet pijn doen.

• Gracchus Babeuf, ma 07 juni 2010 09:00 in reactie op Censuur Joop Reageer op Gracchus

  

  Dank voor deze hartverwarmende reactie, laat het maar eens gezegd zijn. Ik ben dus katholiek opgevoed, ook geen hel en verdoemenis. Wel vind ik het hele concept van het verheerlijken van lijden van het christendom en zoiets als een erfzonde op het mensvijandige af, zelfs als je er een katholiek sausje overheen gaat.
  
  Mijn opvoeding was een opmaat om zelf het heft in handen te gaan nemen, iets anders is er immers niet. Tenkei roshi (Zen River) adviseerde me tijdens daisan dankbaar te zijn voor mijn katholieke opvoeding, omdat het me in contact bracht met boeddha en me bracht waar ik ben.
  
  In mijn opvatting zijn mensen geen mislukte opperwezens. Of god bestaat of niet doet niet terzake, vind ik. We leven op deze wereld, inmiddels met 7 miljard, en hebben als mens alles in huis om er iets moois van te maken. Soms, vaak, het is maar hoe je er naar kijkt, is het al mooi. Laten we bezig zijn met leven en niet met navel- of hemelstaren.
  
  Ik benijd gelovige mensen soms weleens dat ze iets hebben om zich achter te verschuilen. Het is bekend van mensen die langdurig gevangen gezeten hebben vanwege een misdrijf, dat ze angst hebben om weer op vrije voet zijn en zo snel mogelijk terug willen tussen de vier muren. Ook zijn er die hun boeien verheerlijken en aanbidden. Laat die beker aan mij voorbij gaan.

• M. de Lange, ma 07 juni 2010 10:13 in reactie op Censuur Joop Reageer op M.

  

  Wat ik lees is het verhaal van iemand die zich bevrijd voelt na het loslaten van een geloof. Fijn voor u. Want vanaf dat moment voelde u verantwoordelijkheid, een groot goed. Welnu, dat voel ik ook.
  U stelt geen trauma´s te hebben opgelopen, doch niet één uwer pennenvrucht komt zonder verwijt. Wat kan het u toch schelen wat ik denk. En hoe haalt u het in uw hersenen om te stellen dat ik het ´debat´ niet aan durf!? Ik reageer hier op een progressieve site, de plek bij uitstek waar een gelovige iets te verdedigen heeft. Punt is echter dat ik niet gediend ben van constante opmerkingen als ´dat staat zeker niet in je Bijbel´ of -nog erger- de implicatie dat het maatschappelijk middenveld slechts dient ter meerdere eer en glorie van mijzelf. Dat steekt en is buitengewoon aanmatigend.
  
  Voorts noem ik de verlichtingsTaliban zoals ik ze noem, omwille van het stuitend gebrek aan zelfkennis. U pretendeert wel zoveel beter te weten, maar er is maar één persoon die een visie opdringt. En dat bent u. Nergens stel ik dat u in God moet geloven, helemaal nergens. Ook het feit dat u zulks niet doet neem ik u niet kwalijk en ik betrek het niet in elk debat. U wel, en u ziet het zelf niet eens in.
  Bedenk dat goed voordat u mij of anderen weer eens de maat neemt.
  Of neem een voorbeeld aan de persoon die hier reageert onder de schuilnaam ´zingende zaag´. Met dat soort mensen ga ik maar al te graag in debat. Ze zijn het met me oneens, maar plempen niet om de zin een ad hominem. Mocht u volgende reactie er weer vol mee staan, verwacht dan geen antwoord. Ik heb u vaak genoeg gepoogd te antwoorden, maar duidelijk gebleken is dat zoals de vermeende verlichting aan mijn voorbij zou zijn gegaan, u bar weinig heeft meegekregen van het concept wederzijds respect.

• YggY ..., ma 07 juni 2010 10:24 in reactie op Censuur Joop Reageer op YggY

  

  Tommie, in een ander bericht reeds schreef ik over de overeenkomst aangaande Joop den Uyl en het uiteindelijk omarmen van het socialisme die ons deed belanden bij de SP.
  
  Nederlands Hervormd en dat bewust als kind verlaten is ook een pad dat we gelijk kozen hebben.
  
  Het zal de voorzienigheid wel wezen.

• Zingende Zaag, ma 07 juni 2010 10:21 in reactie op M. de Lange Reageer op Zingende

  

  In algemene zin gesproken hebt u gelijk. Veel is afhankelijk van visie, interpretatie en bepaalde keuzes in religie en opvoeding. Daar zijn we in Nederland vrij in. Ik heb daarom mijn bezwaren zo specifiek mogelijk op deze Kamper gezinssituatie proberen te formuleren. 99,5 % van de religieuze opvoedingen vallen m.i. binnen algemeen in Nederland geaccepteerde kaders. Ik hoop uw argumenten recht te doen, wanneer ik het zo samenvat: dat maken die ouders zelf wel uit. En met recht, zou ik er aan toe willen voegen: daar heeft een rechter zich niet mee te bemoeien. En zeg ik er in vertrouwen bij, dat vindt deze rechter ook.
  
  Echter, in de besproken situatie ligt het volgens deze rechter geheel anders. Hij heeft zich uitgesproken over de specifieke Kamper situatie, die met gemak binnen die 0,5 % valt (waarbij u hopelijk van me aan wil nemen dat dit fictieve %-es zijn om aan te geven dat ik het over echte uitzonderingen heb). Bij dat oordeel van deze rechter over het specifieke Kamper gezinsdrama hebben zich een aantal commentatoren aangesloten, waaronder ik.
  
  Wanneer ik u goed begrepen heb, dan zegt u: de rechter heeft zich niet te bemoeien met opvoedingskwesties, en al helemaal niet indien er een religieuze inspiratie aan de orde is. Slechts in geval van lichamelijk mishandelen is het een taak van de rechter om in te grijpen. Ik zie die rechterlijke taak breder, en inderdaad niet beperkt tot lichamelijke mishandeling.
  
  In specifieke gevallen kan m.i. ook een extreme religieuze opvoeding onder mishandeling vallen, en wel de psychische variant daarvan. In die zin doet u mijn bijdrage naar mijn idee op ten minste twee plekken onvoldoende recht, omdat u suggereert dat ik het over de grote groep heb door in uw argumentatie te veralgemeniseren. Dat lijkt me hiermee uit de wereld.
  
  Nu hoor ik u denken: het hek is van de dam. Het begint met een voorval in de categorie 0,5 % en voor je het weet bemoeit de rechter zich met gevallen die nu nog binnen de 99,5% vallen. In theorie zou u daarin gelijk kunnen hebben. De geschiedenis en de huidige cultuur in Nederland laten zien, dat het zo'n vaart niet lopen zal. Bovendien is er altijd nog het Europees Hof, dat bij uitstek over principiële zaken als deze gaat. Uw rechten ter bescherming van het grondrecht van godsdienstvrijheid (en opvoeding) lijken me dus zeer adequaat geborgd.
  
  Kinderen in het algemeen moeten het met veel minder rechten doen. In die zin is er sprake van een schril contrast. Nederland is diverse malen aangesproken op de internationale achterstand op dit punt. Mijn zorg geldt dus eerder de rechten van het kind, dan de eveneens (grond)rechtelijk beschermde godsdienstvrijheid.
  
  Als ik u mag prikkelen tot een iets andere kijk op uitspraak van deze rechter, dan is het wel d.m.v. het volgende. Juist indien u op het recht op godsdienstvrijheid en opvoeding met gezag een beroep wilt blijven doen, dan is het evenzeer in uw belang, dat de rechter zich in verdachte gevallen daarover buigt.
  
  Wanneer namelijk de Nederlandse samenleving het idee zou hebben, dat de Nederlandse overheid elk religieus argument klakkeloos zou slikken, en dat ook evidente mishandelingssituaties worden toegestaan, of met een perverse mantel der liefde worden bedekt, dan werpt die omstandigheid ook een smet op de overige ? correcte - situaties.
  
  Naar analogie is het daarom ook zo evident belangrijk, dat de RK kerk schoon schip maakt en dat alle priesters die zich aan (kinder)(machts)misbruik hebben schuldig gemaakt, de organisatie definitief verlaten richting gevangenis. Alleen zo kan de Nederlandse samenleving de overige RK priesters met vertrouwen tegemoet treden.
  
  Een ding heeft de geschiedenis ons wel geleerd: uit eigen kring en uit eigen impuls komt die noodzakelijke reiniging nagenoeg nooit. Eerder nog worden de slachtoffers gemarginaliseerd, wat hun leed verder versterkt.
  
  In uw visie heeft de mensheid mogelijk de tijd om een dag des oordeels af te wachten, waarna een zekere vorm van rechtvaardigheid kan ontstaan. In het geval van acute kindermishandeling ontbreekt die tijd. Ook u geeft aan het niet zeker te weten of uw god bestaat en daarmee die rechtvaardigheid. In dat geval lijkt het me toch de juiste keuze het zekere voor het onzekere te nemen en de mishandeling te stoppen. Hoe zou uw god u dat ooit kunnen verwijten, indien god wel bestaat?
  Ook daarom is deze rechterlijke uitspraak m.i. van ongekend belang.

• M. de Lange, ma 07 juni 2010 10:48 in reactie op Zingende Zaag Reageer op M.

  

  Goedemorgen. U heeft mijn stellingname goed begrepen, zoals ik van u aanneem dat u begrijpt dat de problematiek uit Kampen zeer uitzonderlijk te noemen is. Dat lijkt me al een goed begin van deze twist.
  
  Uw argument dat -kort samengevat- het goed voor de geloofwaardigheid en behoud van de religieuze opvoeding is, om excessen op een dergelijke wijze aan te pakken heeft post gevat. Zo bezien is deze uitspraak wellicht niet zo ernstig als ik dacht. Alhoewel ik inderdaad vrees voor een precedentwerking. Maar dat zullen we moeten afwachten.
  
  Geestelijke mishandeling is naar mijn stellige overtuiging een kind logische dan wel natuurlijke denkprocessen kwalijk te nemen of te bestraffen. Een kind moet ook binnen de religieuze opvoeding ruimte hebben voor vragen als ´bestaat God wel´, ´waarom twijfel ik´ of het uitspreken van onwenselijke verlangens. Wanneer dit subiet wordt bestraft zonder duiding, en met de toevoeging dat zulks ´niet mag´ ben ik geneigd met u van mening te zijn dat er dan sprake kan zijn van geestelijke mishandeling.
  
  En zo komen we toch een beetje nader tot elkander. Godzijdank. ;)

• Zingende Zaag, ma 07 juni 2010 11:12 in reactie op M. de Lange Reageer op Zingende

  

  Wil u graag vriendelijk bedanken voor deze uitwisseling.

• Gracchus Babeuf, ma 07 juni 2010 12:11 in reactie op Zingende Zaag Reageer op Gracchus

  

  Insgelijks.
  
  Toch jammer dat M. de Lange wel wijst op de splinter in het oog van Tomato Soup, maar het oerbos in de zijne niet ziet. Dat heb je vaak met Ware Gelovigen (van welke soort ook). Tomato Soup in één adem met verlichtingsTaliban, je moet het lef maar hebben. En zo bescheiden ook, vol van zelfkennis. Veel verlichters waren (anders)gelovig, Spinoza was daar een van en wordt blijkbaar nog steeds verketterd.
  
  Goed dat u nog een ingang bij M. de Lange heeft, dan is er toch nog hoop voor hem. Niet dat hij andersgelovig of atheïst moet worden, maar dat hij voeling krijgt met de rest van de bevolking van dit mooie land. Hij heeft het raam op een kiertje gehouden, nog even en dan een frisse wind er doorheen en vallen de schellen van zijn ogen.