Bio Bekijk alles van Marie-Claire van den Berg Word fan

Marie-Claire van den Berg

Marie-Claire van den Berg Journalist

17 februari 2010 Reageer (15) 1502 x bekeken Groen RSS

Dieren eten om de wereld te redden

Het boek van Jonathan Safran Foer stelde me de vraag: 'Wat deed jij toen je de waarheid hoorde over het eten van dieren?' Iets anders dan hij.

‘Boek uit, gehaktbal weg’, kopte Trouw toen het boek Dieren Eten van Jonathan Safran Foer verscheen. Vleeseters die dat wilden blijven, konden beter met een grote boog om het boek heen lopen, schreef de krant eind vorig jaar.

Ondanks het feit dat ik erg gehecht ben aan een lekker stukje vlees, besloot ik het risico te nemen en begon met lezen. Het boek maakte een verpletterende indruk op me. Ik wist in grote lijnen wel dat we slecht met kippen, runderen en varkens omgaan, maar de manier waarop Safran Foer de details heeft omschreven en de feiten heeft samengevoegd is zó treffend en scherp dat je na de laatste bladzijde niet anders kan dat walgen van de dingen die wij doen om vlees te kunnen eten. Ik zal nooit meer schouderophalend langs de kiloknallers in de supermarkt kunnen lopen. Of zonder koude rillingen toe kunnen kijken kijken hoe iemand een voordeelpak karbonades afrekent. 

Eén zin over de vlees-industrie uit Safran Foer’s boek die me vooral bij is gebleven is deze: “Wij kunnen ons niet beroepen op onwetendheid, alleen op onverschilligheid. Wij zijn van de generatie die beter zou moeten weten. Wij waren erbij toen de kritiek losbarstte op de bio-industrie, en dat is een last en een kans. Wij zijn degenen aan wie gevraagd zal worden: Wat deed jij toen je de waarheid hoorde over het eten van dieren?”

Mijn antwoord is: ik ging naar de slager en kocht een biefstuk.

Tijdens het maken van zijn boek werd Safran Foer voorgoed vegetariër. Maar nu ik zijn verhaal heb gelezen vind ik het juist belangrijk om vlees te blíjven eten. Geen industrieel vlees, ik denk niet dat ik dat ooit nog zonder walging van de wereld en mijzelf zal kunnen doen, maar vlees van dieren die met zorg zijn gehouden en humaan zijn geslacht. Ik vind dat de boeren die met respect voor de dieren en het milieu werken die steun verdienen, zodat ze het hoofd beter boven water kunnen houden en een serieus alternatief voor de vee-industrie kunnen zijn. 

Een wereld waarop niemand vlees eet is geen realistisch ideaal. Een wereld waarop mensen met mate en respect voor de dieren en het milieu (en voor zichzelf trouwens!) vlees eten lijkt me haalbaarder. Volgens mij bereik je meer met zo’n voorbeeld dan met dat van de die hard vegetariërs die willen dat we helemaal geen vlees meer eten.

Sinds vorige week heeft stichting Varkens in Nood een nieuwe ambassadeur, de Belgische schrijver Dimitri Verhulst. Verhulst is geen vegetariër. Laat hem zo’n nieuw voorbeeld zijn.


Laatste Reacties (15) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • André Rooijakkers, wo 24 februari 2010 14:16 Reageer op André

    André

    Een mooie toevoeging op het boek van 'JSF' is 'Duurzaam leven' van Hans Bouma. Zonder meer inspirerend!

  • Martijn van Meekeren, zo 21 februari 2010 01:33 Reageer op Martijn

    Martijn

    Anders dan Marie Claire ben ik juist door het lezen van het boek van Foer er nog meer van overtuigd geraakt dat mijn beslissing om geen vlees en vis meer te eten de enig juiste is geweest. Ik zou me in een onmogelijke spagaat hebben begeven als ik mededogen met en respect voor andere dieren zou combineren met het blijven eten van - ook al zou het biologisch, scharrel of wat voor 'diervriendelijke' variant dan ook zijn - opzettelijk gedode wezens. Er bestaat geen diervriendelijk vlees! Elk dier heeft, net als elk mens, recht op een leven dat aansluit bij zijn natuurlijke bestemming. Voor wat betreft 'gehouden' dieren zijn de 'vrijheden van Brambell' voor mij leidinggevend: Dieren dienen gevrijwaard te zijn van onnodige honger en dorst, ongemak, pijn, ziekte, angst, spanning en onnatuurlijke levenscondities. Een dier hoort natuurlijk gedrag te kunnen vertonen.
    Niet de beschaving van mensen, maar de intrinsieke waarde van het dier verplicht de mens tot compassie. Ik wens mij zelf niet in allerlei bochten te hoeven wringen om tegen beter weten in toch redenen te kunnen vinden om vlees te blijven eten. Een dier wil leven en wie ben ik om het dier dat dat te ontzeggen? Ik heb het vlees niet nodig om goed, gezond en lekker te kunnen eten. Er is dus geen enkele valide reden om vlees te eten. Vlees eten is, nogmaals, het stillen van de lekkere trek, het bevredigen van een behoefte tot genot. Daar hoeft voor mij geen ander levend wezen het leven voor te laten, mens noch dier. Het is goed dat Foer met zijn boek de mens confronteert met de ongerijmde dubbelhartigheid van de menselijke houding t.o.v. van zijn mededieren. En ook al zal niet iedereen onmiddellijk tot het vegetarisme overgaan, het feit alleen al dat mensen gaan nadenken en de vanzelfsprekendheid van het dagelijkse lapje vlees ter discussie gaan stellen is een grote verdienste van dit soort publicaties. Ook de overheid begint nu - schoorvoetend - toe te geven dat er minder dierlijke eiwitten - dus vlees! - moeten worden geconsumeerd. Is het niet om het gruwelijke dierenleed tegen te gaan dan wel uit oogpunt van volksgezondheid, milieu-overwegingen, wereldvoedselproblematiek, het behoud van de bio-diversiteit en nog een handvol redenen. Ik zie wel degelijk een kentering in de wijze waarop de mens over dieren denkt. Dat is ook de grote verdienste van de Partij voor de Dieren en organisaties als Wakker Dier, Varkens in Nood, Bont voor Dieren, Wilde Dieren de Tent uit etc. Calamiteiten als onlangs met de Q-koorts drukken mensen met de neus op het feit dat onbeperkte uitbuiting van dieren, op een totaal uit de hand gelopen schaal, niet alleen onnodig dierenleed veroorzaakt maar zich ook tegen de mens zelf keert.

  • zorba de griek, za 20 februari 2010 22:27 Reageer op zorba

    zorba

    Na het lezen van die stukjes van u begin ik me steeds meer achter me oren te krabben of ik me ook niet eens moet gaan inzetten voor het milieu. Lekker biefstuk eten en flink zuipen en feesten om de aarde te redden. Klinkt allemaal heel erg goed. Zelfs als het allemaal niets bijdraagt aan het milieu.

  • Piet de Geus, zo 21 februari 2010 14:34 in reactie op zorba de griek Reageer op Piet

    Piet

    Strak plan. Als het tenminste biologische biefstuk en wijn betreft. Of lekkere pata negra van zo'n varkentje dat zelf zijn eikeltjes bij elkaar mag scharrelen. Misschien wat feta erbij? Sinds dat een Beschermde Oorsprongsbenaming is zit je daarmee ook gegarandeerd goed.

    Weet je wat het leuke is? Als je kiest voor smaak kom je vanzelf terecht bij producten die het milieu ontzien. Kijk eens rond op een biologische markt, waar er steeds meer van zijn. Kost alleen een paar centen. Dat dan weer wel.

  • Piet de Geus, za 20 februari 2010 00:59 Reageer op Piet

    Piet

    Ik moet er niet aan denken om vlees uit de bioindustrie naar binnen te werken, net zomin als ik halffabrikaten uit de supermarkt wens te eten die doorgaans voor een groot deel zijn samengesteld uit water, vet, suiker, zout, e-nummers en middeltjes om het geheel houdbaar te maken en nog een beetje bij elkaar te houden. Het smaakt nergens naar, nog afgezien van bezwaren tegen de productiewijze.

    Gelukkig kan ik het me permitteren om als aanhanger van de slow food-beweging fatsoenlijk te eten, maar velen kunnen dat niet. Zie al die mensen met overgewicht: een duidelijke indicatie van kwalitatieve ondervoeding. Troep is door de productiewijze veel goedkoper dan menswaardige voeding. Daarom werken voorlichtingcampagnes ook amper: al zou men zich wel een beetje kunnen beheersen, men kan zich het vaak niet permitteren. Dus daar gaat weer een lading in recordtijd opgefokte en met zout water ingespoten smakeloze kippetjes tegen een bodemprijs.

    En dan is er nog een probleem: de ruimte ontbreekt om alleen al alle opeengestapelde varkens uit Brabant een behoorlijk leven te geven. Terug naar een situatie waar iedereen fatsoenlijk kan eten kan maar op een manier: een drastische afname van de bevolking. Er zijn gewoon teveel mensen om ieder van een verantwoorde maaltijd te voorzien.

    Vegetariërs lossen in ieder geval een deel van het ruimteprobleem op, maar het lijkt me af te raden om iedereen maar geen vlees te laten eten: van stoppen met vlees eten schijn je op de een of andere manier net zo agressief en intolerant te worden als van stoppen met roken. Heb je toch weer extra ruimte nodig om elkaar de strot niet af te bijten, dus dat schiet ook niet op.

  • daniel teeboom, vr 19 februari 2010 10:15 Reageer op daniel

    daniel

    Je kunt door het niet eten van vlees véél meer Co2 besparen en millieu verontreiniging tegengaan dan door welke maatregel, belasting of vrijheidsberoving dan ook.

    Maarja, klimaatfanatici willen helemaal niet dat we minder vlees gaan eten want het gaat hen juist om al die maatregelen, belastingen en vrijheidsberovingen. Het millieu is alleen maar een smoes van de zoveelste groep idealisten om een utopia te scheppen.

  • Albert Hofmann, do 18 februari 2010 13:57 Reageer op Albert

    Albert

    Simpel feit: als je respect voor de dieren hebt, eet je geen vlees. Behalve in de marketing bestaat er niet zo iets als "humaan"doodmaken, ëerlijk" vlees en meer van dat soort onzin termen.
    Als je echt om dieren geeft (en dan geen hypocriet onderscheid gaan maken tussen slimme zielige walvisjes en domme niet lief uitziende kippetjes dan zet je het "dier" qua waarde op het zelfde niveau als de mens, dan ben je humaan bezig.

  • Jan Stroomer, vr 19 februari 2010 01:03 in reactie op Albert Hofmann Reageer op Jan

    Jan

    Dat lijkt mij te simpel. Het gegeven dat de dood van een dier (uit de intensieve veeteelt) niet 'humaan' is, of zelfs niet 'humaan' zou kunnen zijn, betekent niet dat het hele leven van dat dier daarom niet het leven waard zou kunnen zijn.

    Het 'dier' qua waarde op hetzelfde nivo als de mens? Eindigt dat bij kippetjes of geldt dat ook voor salmonella? Antibiotica ook maar verbieden dan?

  • Albert Hofmann, vr 19 februari 2010 13:58 in reactie op Jan Stroomer Reageer op Albert

    Albert

    Ik bemerk dat u niet goed heeft opgelet tijdens de biologie les.
    U weet het verschil niet tussen een dier, een bacterie (salmonella) en een uitscheiding van micro organismen/ chemische verbinding (dat is dus de antibiotica.)
    Een dier is een meercellig organisme waarvan de cellen een kern hebben (puur biologisch gezien zijn mensen ook dieren) Met andere woorden er is een duidelijk onderscheid tussen bacterien en dieren.

    Ik wil gelijk aangeven dat ook ik niet behoor tot de groep mensen die als 'humaan' kan worden omschreven in relatie tot het leven van dieren. Ik heb alleen een gigantische hekel aan mensen die het maar even voor 'ons' moeten gaan uitmaken, vanuit welke (commerciele) doelstelling of blikveld dan ook, welk dier recht heeft op leven en welk niet. Marketing termen als 'groen' vlees, 'eerlijk' vlees. 'vlees met respect voor dieren' zijn hier goede voorbeelden van.
    Als je geeft om het leven van dieren, eet je ze niet en respecteer je ze op een zelfde manier als mensen. Dus niet een beetje eten of alleen 'eerlijk' vlees en meer van dat soort onzin termen.

  • Jan Stroomer, vr 19 februari 2010 18:16 in reactie op Albert Hofmann Reageer op Jan

    Jan

    Allereerst: Ik ben niet tegen vegetarisme. Het is een goede methode voor het reduceren van de 'carbon footprint' van de mens. Ik vond alleen "respect voor dieren = vegetarisme" te kort door de bocht.

    (En dieren op hetzelfde niveau plaatsen als mensen gaat me veel te ver. Ik zie meer in mensenplichten dan in dierenrechten. Die laatste zijn in het wild toch ook niet toepasbaar. Maar die eerste bestaan toch gebaseerd op iets als medelijden, zelfreflectie of waarde-oordelen, wat nou net wel weer zaken zijn die de mens onderscheid van veel (niet noodzakelijk alle) diersoorten. Op basis van dat onderscheid datzelfde onderscheid ontkennen vind ik toch lastig...).

    Uiteraard stonden die aanhalingstekens bij 'dier' er niet voor niks. Ik was me van de 'subtiele' extrapolatie bewust. Ik interpreteer even dat bacteriën dus niet humaan behandeld hoeven te worden? Alle insecten wel? Ik heb zelf weinig moeitje bijtjes of meikevers, maar vlooien, sprinkhanen, teken en muggen... mogen van mij toch 'bestreden' worden.

  • Mary de France, wo 17 februari 2010 17:14 Reageer op Mary

    Mary

    Het is idd niet reëel te verwachten dat iedereen vegetariër wordt maar om het nou om te draaien: ik ging naar de slager en kocht...
    Boeren die met respect met hun dieren omgaan zijn dun gezaaid hoor. De geit was immers ook belangrijker dan de mens! Maar zolang de C1000 enz. goedkoop vlees verkoopt, komt er niets van terecht. Een eerlijke prijs, ja, de boeren zullen éérst geld willen zien. Dan zijn zij misschien bereid iets te beloven. Maar doen! Dáár gaat het om.

    Over soja (lees Anne-Marie Mineur hierboven) gesproken: ik las onlangs ergens op Joop, ik geloof zelfs in reactie op een reactie van mij, dat het er dan opeens zoveel soja verbouwd zou moeten worden voor al die veggies. Nou, zolang mensen zulke feiten nog niet eens weten zal het laaaaang duren eer ze ook maar een dag geen vlees of minder vlees gaan eten.

    Het was rond Haïti zeker, dat die schrijver in Nederland was? Er was nl. behalve interview in Netwerk geen aandacht voor. En dat is zó jammer!!!

  • Fatima Bloodhooft, wo 17 februari 2010 15:19 Reageer op Fatima

    Fatima

    Ik eet geen dieren, mijn gezin wel. Ik zal het ze nooit verbieden en maak het zelfs voor ze klaar.

    Ik koop geen vlees. Mijn man wel. Ik ben heel blij dat mijn man inmiddels op biologische scharrelvlees vlees over is gegaan. Wat ook nog beter smaakt en er lekkerder uitziet. Die slag heb ik gewonnen en ik ben daar heel tevreden mee. Meer verwacht ik niet en meer zal ik ook niet van ze vragen. Maar van mij hoeven ze daarentegen ook te verwachten dat ik vlees ga eten.

    Zo blijft alles in evenwicht en laten we elkaar in onze waarde met respect voor elkaars opvattingen.

  • Varroa Destructor, wo 17 februari 2010 14:31 Reageer op Varroa

    Varroa

    Toen ik stopte met het eten van vlees overkwam mij een zelfde gevoel van bevrijding als toen ik stopte met roken, overigens ook nadat ik eerst de stap van supermarktvlees naar biologisch gemaakt had.

  • Anne-Marie Mineur, wo 17 februari 2010 12:50 Reageer op Anne-Marie

    Anne-Marie

    Als de conclusie van Marie-Claire van den Berg is dat ze nu met overgave biologisch vlees moet gaan eten om de biologische slagers en boeren te ondersteunen, dan moet er nodig een boek komen dat aangeeft hoeveel goede landbouwgrond er in de derde wereld wordt ingepikt voor veevoer. Google maar eens op soja, Marie-Claire, en kijk hoeveel daarvan verbouwd wordt, en waar het vandaan komt. Mooi spul hoor, soja, maar dat kunnen wij ook gewoon zelf opeten, dat hoeft niet eerst door een koe heen die met zijn mest de omgeving verontreinigt. Bovendien is het een stuk efficiënter om de koe weg te laten. Met een scheepslading soja kan je een veelvoud van de mensen voeren die je kunt voeren met het vlees dat de soja je in de vorm van veevoer oplevert. Prachtig hoor, dat je de biologische sector wilt ondersteunen, dat moet je vooral doen. Maar de natuur en de mensheid is er veel meer mee gebaat als we allemaal een dagje minder vlees zouden eten.

  • Malou ., wo 17 februari 2010 14:27 in reactie op Anne-Marie Mineur Reageer op Malou

    Malou

    Soja zal nooit vlees kunnen vervangen. Mensen zullen altijd vlees blijven eten.

    Je zegt:
    "de natuur en de mensheid is er veel meer mee gebaat als we allemaal een dagje minder vlees zouden eten"

    Volgens mij is dat precies wat Marie-Claire probeert duidelijk te maken: met mate en met respect voor de dieren en de natuur vlees eten..

    Dus: Niet persé helemaal geen vlees eten (maar als jij dat niet meer wilt is dat natuurlijk prima) maar goed vlees eten en misschien even wat minder..

 

Reageren

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven