De Joop, al uw nieuws en opiniesOpinies

Laatste Reacties (182) Reageer Reacties in wachtrij: 0

• Afra van Dijen, ma 30 april 2012 06:14 Reageer op Afra

  

  Mijn reactie is gericht aan de heer Swaab.
  
  Ik heb genoten van uw boek "wij zijn ons Brein".
  U zit waarschijnlijk niet te wachten hier wéér een reactie op te krijgen maar het is alleen wel zo dat u herhaaldelijk schrijft dat een patient schizofreen kan zijn, tewijl die schizofrenie heeft. Hij is niet zijn ziekte. De titel van uw boek is dus slecht. Jammer want het verkoopt goed natuurlijk.
  
  met vriendelijke Groet,
  
  A.v.D.

• H.M.C. Gadellaa, do 05 januari 2012 23:17 Reageer op H.M.C.

  

  "De Waarheid is Volmaakt Weten en Volmaakte Wetenschap"
  
  Heel het boek, "Wij zijn onze hersenen", wordt er nergens geschreven over De Waarheid, Rechtvaardigheid en Recht-Matigheid, nergens over Volmaakt Bewijs, Volmaakte Onschuld en Volmaakt Onschuldig Zijn. Nergens het verschil tussen Volmaakt Verwekken en onvolmaakt verwekken.
  
  Was ook niet te verwachten want de hedendaags wetenschap doet zijn ontdekkingen van "epileptisch licht", eenmalig of meermalige "stuiptrekkingen" van elektrische ladingen.
  Het was ook niet verwonderlijk omdat het zien/ontdekken/ontsluieren/aan het licht brengen net zo verontreinigd is als een verontreinigd scalpel dat niet juist is gedesinfecteerd!
  Zou men onderzoeken als profeten en heiligen. Zou men als men volmaakt onderzoekt werkelijk Zuiver Zien. Dan leert men verontreinigingen volmaakt te reinigen zodat het Zicht niet vervormd(verbeeld) wordt: Onverbeeld want De Waarheid is Onverbeeld:
  
  maar dan zal ik het gaan hebben over visioenen en openbaringen van de Heer. [2] Ik ken een christenmens die veertien* jaar geleden – in het lichaam of buiten het lichaam, ik weet het niet, God weet het – werd weggerukt naar de derde hemel. [3] Van die mens weet ik dat hij – met het lichaam of zonder het lichaam, ik weet het niet, God weet het – [4] werd weggerukt naar het paradijs en ONZEGBARE WOORDEN vernam, die GEEN mens MAG UITSPREKEN. [5] Op zo iemand wil ik roemen, (2 Kor 12)
  
  Waar Paulus overschrijft is niet verbeeld zien zoals een verschijning van een "geest" of een tunnel. Niet een extase vaan een IN-tase! Het In De Waarheid Zijn en Gelijk De Waarheid Zien! Dan Ziet men Alles:
  
  [5] Oordeel dus niet voorbarig, voordat de Heer gekomen is. Hij zal wat in het duister verborgen is aan het licht brengen, en openbaar maken wat er in de harten omgaat. Dan zal ieder de lof die hem toekomt, ontvangen van God. (1Kor 4)
  
  In De waarheid is Alles ook in Volmaakte Harmonie, nergens strijd en overal tot in oneindig en eeuwig Eén en Al-Eén. Er is geen andere waarheid in De Waarheid dan De Waarheid!
  En als men zo toetst aan De Waarheid dan Ziet men aan Gelijk!
  
  Daarom verstaan velen niet omdat ze niet In De Waarheid Weten te staan! Omdat ze niet De Weg van De Profeten en Heiligen kennen die Onverbeeld Zien!
  En zo ook Prof. Dr. D.F. Swaab en Richard Dawkins. Zij verstaan niet dat de seksualiteit van een kind pas na de verwekking zich tot menselijke volwassenheid ontwikkeld en een kind geheel Onschuldig is aan zijn/haar verwekking. Zij verstaan niet dat er in De Liefde = De waarheid geen dwang is omdat daar een Volmaakte Vrije Keuze en Wil is: Eén en Al-Eén.
  Daarmee is een kind Volmaakt Onschuldig aan de onvolmaakte verwekking van de ouders en heeft ieder kind, op het kind dat met de zonde tegen de H.Geest verwekt wordt, Volmaakte Onschuld. En Die Volmaakte Onschuld is Goddelijk. Kinderen zijn van Oorsprong Joods en Messiaans(Christelijk). Iedereen is in en onder De Volmaakte Wet en Volmaakte Profeten verwekt en geboren!
  
  En door Die Wetmatigheid kan men genezen: Als men Onschuldig is heeft men Recht op een Vrij, niet van consequentie(s), en straffeloos leven! Zo doet een dokter niets anders dan Levende "argumenten"(medicijnen) in een Rechtsproces brengen en bij Vrijspraak geneest de patiënt! Zo gebeurt dat ook met honger stillen!
  Telkens op de Wet-Matigheid:
  
  [12] Dit is mijn opdracht: dat jullie elkaar* liefhebben met de liefde die Ik jullie heb toegedragen. [13] De grootste liefde die iemand zijn vrienden kan betonen, bestaat hierin dat hij zijn leven voor hen geeft. [14] Mijn vrienden zijn jullie, maar dan moeten jullie ook doen wat Ik jullie opdraag.(Joh 15)
  
  Pas als men De Waarheid Volmaakt Onverbeeld Ziet geldt: Volmaakt Objectief = Heilig Subjectief en Volmaakt Object = Heilig Subject!
  
  
  
  De uitspraak van Prof.Dr. D.F. Swaab over Paulus, "een hoogstwaarschijnlijke epilepsie van de temporaalkwab", is daarmee ongepast, zeker als men zelfs met epileptisch licht ziet en onderzoekt.....,
  
  Voor DE Waarheid geldt Volmaakt Vervuld Geloven = Volmaakt Weten en Volmaakte Wetenschap want alles hoort onweerlegbaar bewijs te zijn want anders is er geen Volmaakte Vrije Keuze en Wil. Er is geen Volmaakte Vrije Keuze als niet alles bekent kan zijn en te weten is. Daarom zegt diezelfde Paulus:
  
  [3] Mij is echter weinig gelegen aan uw oordeel, of dat van enige menselijke instantie. Ik oordeel niet eens over mijzelf. [4] Want al ben ik mij van niets bewust, daarom ga ik nog niet vrijuit. Hij die over mij oordeelt, is de Heer. (1Kor 4)
  
  Zo geldt: niet weten doet niet vrijspreken, Volmaakt Weten/Kennen en Volmaakt Vervullen Wel!
  
  En zo geldt ook voor de Nederlandse wet: niet weten doet niet vrijspreken, Volmaakt kennen en vervullen wel!
  
  Hoe weinigen kennen De Weg Der Profeten! Hoe weinigen spreken met Eén Tong! Zouden zij leren Het Wit van de H.Schrift te lezen dan zouden zij Weten en Kennen. Dan zouden zij leren dat geen letter, cijfer, woord, getal, vers, zin, tekst, verhaal los van elkaar en Het Wit gelezen mag worden want De Waarheid is Eén en Al-Eén in Alles en daarmee hoort Alles in Volmaakte Harmonie te zijn!
  Dan zou men ook Het Scheppingsverhaal Naar De Waarheid Kennen!
  
  +PAX

• Mimi Hartung, vr 09 september 2011 22:40 Reageer op Mimi

  

  Even afgezien van de geweldige neurowetenschappen van dr Swaab, waar hij volkomen gelijk in heeft en prachtig heeft omschreven, kunnen we ook kijken naar de onmogelijkheid van het bestaan van een hoger macht in de vorm van een onzichtbare oude man met een baard ergens in de wolken.
  Ik denk dat elk mens instinctief heel goed weet en beseft dat er GEEN God bestaat. Waarom worden gelovigen anders zo boos en zelfs gewelddadig als je hun God ontkent (cq beledigd). Als een gelovige voor 200% zekerheid zou hebben dat hun God werkelijk zou bestaan waarom zou hij/zij zich dan druk maken?
  Als iemand tegen jou zegt dat je eigen biologische vader niet bestaat maar je hem van morgen nog bij het ontbijt hebt zien langskomen dan is dat toch een lachertje en hoon je deze 'vaderontkenner' toch gewoon weg. Je weet wel beter, dat weet je zeker, laat maar kletsen, die spoort niet!
  Maar niet bij een gelovige.. die schieten meteen in de verdediging, voelen zich tot op het bot beledigt en vernederd en zouden je het liefst direct naar de hel sturen (zie de geschiedenisboeken).
  En dat verklaart mijn theorie dat ieder mens instinctief weet dat er geen God kán bestaan, je hoeft maar om je heen te kijken om dat te beseffen. Hoe meer een religieus persoon dit beseft hoe meer hij/zij gekwetst is als je zijn God ontkent of beledigd. En daarom in bijv. extremisme schieten om hun denkbeeld koste wat kost te verdedigen.
  
  Bovendien, een gelovige wil zijn/haar wereld creëren zoals hun eigen plaatje het wil doen geloven. Iedereen heeft een visie van hoe de wereld er volgens hen uit zou moeten zien. Moslims dulden geen Christenen omdat zij hun visie bezoedelen.. en andersom. Er staat nergens in de Bijbel dat er overal islamieten in hun achtertuin zouden rondlopen met hun bruine hoofdjes, dus hun visie wordt bezoedelt, het correspondeert niet met hun Bijbel. Hun wereld zou er volgens hun heilige boek uit moeten zien, maar dat doet het nooit en dat beseffen ze zelf heel goed. Het zou ze tenminste aan het denken moeten zetten waarom er zoveel verschillende soorten mensen en dieren rondlopen op de aarde en alles anders van samenstelling is (de diversiteit van chaos en structuur en alles wat er tussen zit). Alles wat er in hun heilige boek staat klopt totaal niet met de realiteit..helemaal niks! Er zijn 1 miljoen bewijzen dat God nooit heeft bestaan.. en nul (0) bewijzen dat God wel zou bestaan. Bijv. waarom sneeuwt het in de winter (waarom heeft God sneeuw gemaakt?) Om dat het zo gezellig staat met de kerstdagen soms? Waarom heeft God de zwaartekracht zo gemaakt dat een ieder van de 1e verdieping al dood valt? Als God alles heeft gemaakt waarom dan ook virussen, en muggen, en teken, en ratelslangen, en dodelijke stralingen uit het Universum, en de maan, waarom de maan? Zingt zo leuk met sinterklaas? En zo kan ik nog wel doorgaan.. en geef er maar als gelovige antwoord op. Die hebben ze namelijk niet, staat niet in hun heilige boek. Maar... als je niet in God gelooft en gewoon er van uit gaat dat het Universum dit heeft doen ontstaan en de mens gewoon een dier is als elk ander evolutie-organisme, dan verklaart het deze vragen meteen en kun je er zelfs duidelijk antwoord op geven. Maar een gelovige weet dat instinctief dus ook écht wel!
  
  Maar een gelovige wil gewoon niet geconfronteerd worden met de onmogelijkheid van zijn religie. Gezien de neurowetenschap is het de oorzaak van de hersenen van deze vasthoudendheid aan dit droombeeld en het eigenbelang daar in (want dat is het, puur eigenbelang, ze willen tenslotte naar hun Hemelse hiernamaals.) en overlevingsdrang en niet te vergeten angst(!!). Weg van de onzekerheid die deze planeet met zich mee brengt, een planeet waar je op elk onverwachts moment ten prooi kan vallen aan de elementen. En dat veranderen is een onhaalbare zaak, maar ik zeg altijd:
  
  Geloof wat je wil, de realiteit haalt je uiteindelijk altijd keihard in.

• Jeff Andrews, vr 02 september 2011 16:08 Reageer op Jeff

  

  I was raised a Christian and when I was young I really enjoyed going to Church. All these nice people, singing, eating, cheering. But then, when I was about 12 I asked my father: would I be a Muslim if I was born in an Islamic country. He rationally answered yes and from that point I thought, "wait, this is strange". Either they all believe in the same God or they're all wrong.
  
  It took me some years to seriously doubt the existence of a higher power, an omnipotent creator, invisible and divine. If He does exist, I'm sure He will forgive the fact that I wasn't able to verify his existence and it was probably a brain defect that He caused which prevented me from believing.
  
  I was lucky to have parents who, even though they indoctrinated me, gave me the freedom to explore my own interpretation of 'being'.
  
  I firmly believe spirituality is as healthy as a breakfast. Call it daydreaming, relaxing or prayer. Our mind begs for reflection and contemplation. Although I lack scientific data I'm quite sure those without spirituality (or decreased spirituality) are more prone to depression.
  
  God is arguably the most common placebo in the world. Religion offers people a community as well. It provides social structures to our increasingly individualistic societies.
  
  I am not against religion, I just don't believe in God. I do wonder though what the heck happened before the big bang and what started biological evolution. While these questions remain unanswered, I have all the reasons to be spiritual.
  
  "Science without religion is lame. Religion without science is blind." (A. Einstein)

• Jan Wedeven, di 16 augustus 2011 01:50 Reageer op Jan

  

  Beste Dick Swaab,
  Het kan best zijn dat Paulus en Mohammed werden beinvloed door een epileptische aanval. Bovendien is veel in de godsdiensten gebaseerd op verbeelding en fantasie. Met religie, zoals ik die zie, heeft dat niets te maken.
  U gaat uit van het wetenschappelijk dogma dat tegenwoordig algemeen gangbaar is - de oorsprong van alles is materieel en onze wereld is gebaseerd op toeval. Een nuttig uitgangspunt. Maar ook een bekrompen visie. Zo bekeken is religie een afwijking.
  Maar wat is toeval? Is er niet altijd een ruimer perspectief denkbaar waarin toeval niet bestaat? De mens heeft zichzelf niet uitgevonden en ook de logica niet, al gaat de wetenschap daarvanuit. De materie is ondergeschikt aan de logica, de natuurwetten, de geestelijke werkelijkheid. Dat lijkt me onontkoombaar. Was er uiteindelijk alleen toeval - wat dat ook moge zijn - dan was er slechts chaos. Dat lijkt me logisch.

• J Janssen, zo 14 augustus 2011 14:57 Reageer op J

  

  Onze hersenen hebben twee kerntaken: vastleggen en handelen. Dat vastleggen is ongeclausuleerd en onvoorwaardelijk. Deze ongeclausuleerde opslag is onderdeel van menswording en is met name in de kinderjaren van vitaal belang. Voordat een kind een trap kan oplopen zijn moeten de hersenen eerst geprogrammeerd worden met die vaardigheid. Dat is een proces, letterlijk, van vallen en opstaan. Uiteindelijke vertrouwen we blindelings op het ‘hersencircuit voor traplopen’. Sterker nog, als we het programma gaan ‘bevragen’, als we er over gaan nadenken, is het risico groot dat we van de trap af vallen. De programmering van religie, cultuur, emoties en het zelfbeeld gaat op dezelfde onbetwijfelbare wijze met dezelfde onderliggende bedoeling: Zekerheid geven aan het (individuele) bestaan.
  Swaab onderschat nut en noodzaak van deze programmering. Als wetenschapper overschat hij de betekenis van het kritisch denken voor menswording, en onderschat hij de betekenis van programmering, laten we dat het ‘dogmatisch denken’ noemen voor menswording. Kritisch denken is vol twijfel en onzekerheden. Dogmatisch denken is kritiekloos en van absolute zekerheid. De werkelijkheid van de mens is een onmetelijke zee van prikkels. Zonder een dogmatische ordening in die zee aan te brengen zouden we niet kunnen overleven. Het traploop-circuit is een primitieve zekerheid in ons motorisch handelen. Een religie is een zekerheid van een ‘hogere orde’, maar verder vergelijkbaar met traplopen. Een geloof geeft het bestaan zekerheid. Een mens die gelooft in (zijn vaardigheid tot) traplopen of God schept zijn eigen handelingsruimte. De programmering van onze hersenen is dus geen kritische rationaliteit, het is een geloven. Onvoorwaardelijk, zonder disucssie accepteren dat het zo werkt, op basis waarvan we weer kunnen handelen.
  Een opvoeding ‘zonder dogma’s’ en uitsluitend ‘kritisch leren denken’ is, zo vrees ik, desasstreus voor het welbevinden van het individu. Kinderen die niet geprogrammeerd worden, die niet gevoed worden met absolute zekerheden over gezin, cultuur, religie zullen ongelukkige kinderen worden. Programmering is nodig om een plaats te voelen. Pas als de plaats gegeven is kunnen we de plaats bevragen, kunnen we leren kritisch te zijn op ons dogmatisch denken. We moeten dus beiden doen: eerst kinderen hun plaats in de samenleving geven, en ze daarna het vermogen geven om die plaats te veranderen.
  Swaab is getraind om de werkelijkheid inclusief het geloof systematisch te bevragen. Dat is echter geen genetisch gegeven maar het resultaat van een proces van langdurige scholing, waarbij de regels van denken en taal etc etc worden doorgrond. Marx stelde geringschattend religie gelijk aan ‘opium voor het volk’. Ik denk dat we hier niet geringschattend over hoeven te doen. Zolang een volk arm en ongeschoold is, en moet vechten om te overleven is religie een noodzakelijke bestaanszekerheid. Dat is de reden waarom mensen religieus zijn. Zodra een volk wordt geschoold en de welvaart wordt verdeeld, zoals de laatste decennia in Europa is gebeurd, worden traditionele religeuze dogma’s kritscher beschouwd. Dat zal de religie niet afschaffen, integendeel er zullen velen nieuwe (persoonlijke) religies voor terugkomen. Het kritische vermogen vernietigd geen dogma’s. Ze past ze aan! Er komen andere zekerheden voor in de plaats. Want een mens(wording) in permanente onzekerheid is onmogelijk. Het gaat om het juiste evenwicht tussen kritisch en dogmatisch denken.

• Jan Wedeven, di 16 augustus 2011 20:18 in reactie op J Janssen Reageer op Jan

  

  Beste J.
  We hebben allerlei zekerheden en vaste patronen nodig om orde te scheppen en te kunnen overleven in ons dagelijks bestaan. Religieuze dogma's zijn ook zulke zekerheden. Dat is waar. Daarin is wel een onderscheid noodzakelijk.
  Positieve dogma's zijn bevorderlijk voor de medemenselijkheid in de samenleving, en kwaadaardige dogma's hebben daarop een slechte invloed. Kritisch denken is dus altijd nodig. Niet om dogmatiek te bestrijden, maar om goede en kwalijke dogma's van elkaar te onderscheiden. Slechte lelijke dogma's moeten bestreden worden.

• jHenosch Farrisen, di 26 juli 2011 21:56 Reageer op jHenosch

  

  Je kinderen opvoeden in een bepaalde traditie zou dan dus altijd fout zijn?
  
  Bijvoorbeeld met zang en de piano of de gitaar, en wat dacht je van sporten, is dat wel zo verstandig, met al die blessures en klachten in de rug en gewrichten op latere leeftijd, tja, te veel gesport vroeger.
  
  Toch een foute traditie, evenals het naar school moeten en allerlei dingen leren, tafels en canons leren, waar je niet om gevraagd hebt.
  Allemaal inprentingen die ervoor zorgen dat je later niet goed zelf kunt nadenken en je niet tot eigen keuzen kan komen in je geloofsopvatting, cq levensfilosofie, cq levenswijze?
  
  Of de wereld wel of niet alleen uit toeval is ontstaan is in feite door geen mens te beantwoorden, niet positief en niet negatief, en gevoelsmatig, zijn er mensen die het niet kunnen voorstellen dat het leven zomaar alleen per ongeluk is ontstaan en andersom, hoe rationeel/emotioneel ze ook zijn.
  
  En een kind kan opgevoed worden in een sfeer die wel gelooft in iets meer, of die niet gelooft in een iets meer.
  
  Wat ook nog geen precursor is voor hoe dat kind later gaat denken, hoewel het uiteraard de kansen op een bepaalde richting wel vergroot.
  
  Bovendien, als het zo was dat mensen die met een God zijn opgevoed niet meer zonder God kunnen leven, kun je je afvragen hoe het komt dat er zoveel atheisten zijn ontstaan, terwijl er zo velen daarvan met de Here (waarschijnlijk een te zware fundo here) zijn opgevoed? Een intellectuele vrijheid die vooral voor ex joden en ex christenen voor het eerst naar voren is gekomen.
  
  Kennelijk speelt cultuur, zeitgeist en mode ook een grote rol voor het wel of niet geloven in meer dan alleen evolutie.
  
  De socialistische beweging, het sociale Darwinisme, maar ook de Wiener Schule hebben veel wetenschappelijke relativisme en nuchterheid aangebracht in het moderne denken.
  
  In feite gaven ze filosofisch bewijs voor het feit dat een unieke beste en perfecte beschrijving voor een fenomeen eigenlijk niet bestaat, je altijd met taal als kapstok te maken hebt, je altijd vanuit bepaalde aspecten en ooghoeken zaken bekijkt, met andere woorden dat een pure 1 op 1 waarheid niet te kennen is, we hooguit over bruikbaarheid van onze (wetenschappelijke) taal kunnen spreken, zodat woorden slechts waarACHTIG zijn, in de buurt van de werkelijkheid, zodat ze goed (voorspellend) hanteerbaar zijn.
  
  Fundamentalisten geloven dat niet, en denken dat woorden wel perfect, onverbeterbaar kunnen zijn, iets dat tot onverbeterbare situatie kan leiden, zoals we met de Noorse geschiedenis in Oslo gezien hebben, iets wat in bv Islamia of Mexico op wekelijkse basis gebeurt.
  
  Ook de inquisitie en de Taliban en "broodje" Al Chabaab, gaan en gingen uit van die misvatting, van een soort ongeschapen, zoals moslims zeggen, heilig niet te verbeteren woord.
  
  Gelukkig hebben we die religieuze filosofische misvatting aan het begin van de vorige eeuw al doorprikt. Toch schijnt de fatamorgana van fundamentalisme, of beter gezegd het spook, steeds maar weer terug te keren, als een soort spasme van de menselijke geest.
  
  Laten we vooral voorzichtig en bescheiden blijven in wat we denken te weten, want we leven veel meer in een fuzzy technologie wereld dan we denken. We laveren met de werkelijkheid van het leven, gelukkig wel, dat maakt het nl bijzonder interessant en vooral ook relevant om bij de les te blijven. Dat we ons vooral niets in het hoofd moeten halen of ons iets verbeelden. Want we zijn hele kwetsbare kleine wezentjes met vele gevaren om ons heen, waarvan wij zelf het grootste zijn.

• Alfred J. Bollebakker, ma 25 juli 2011 23:00 Reageer op Alfred J.

  

  Beste Dick,
  
  Jij moet nog veel leren wat betreft conclusies trekken uit gebeurtenissen die je zelf NIET hebt meegemaakt. Als je de wereld wil begrijpen moet je:
  1- Je hersenen gebruiken ( dat doe je wel )
  2- Alle data binnenkrijgen ( geen firewalls dus ) daar je anders incomplete data verwerkt.
  
  Mijn vraag aan jou is: Hoe zeker ben je van 2? Als je niet 100% zeker bent, hoe kan je het dan wel 100% krijgen-> Voordat je conclusies trekt uit incomplete dataverwerking. Je weet dat dat een verkeerd plaatje kan "gene"reren :)
  DataDiscriminatie is een probleem van de mens(heid!). Daar moeten we vanaf en liever vandaag dan morgen. Weet jij hoe?

• Araz Abbas, di 19 juli 2011 10:20 Reageer op Araz

  

  Wat vindt dr. Swaab van dit boek?
  MVG,
  DenHaag

• , di 19 juli 2011 10:46 in reactie op Araz Abbas Reageer op

  

  Wie heeft het stukje geschreven?

• Sylvia Stuurman, ma 11 oktober 2010 14:42 Reageer op Sylvia

  

  Frank Schutte [En als men dan opvoert dat je DNA zich in de loop van tijd aanpast aan de omstandigheden, dan zou je kunnen zeggen dat we daardoor intelligenter zullen gaan worden, en door alle kennis die we daardoor opgebouwd hebben zullen we volgens mij steeds minder gaan geloven in het bovennatuurlijke/buitennatuurlijke]
  
  Ik heb je hier onder al uitgelegd dat het zo niet werkt:
  
  - Het is op geen enkele manier zeker dat de evolutie zal leiden tot een steeds hogere intelligentie, en
  - Het is op geen enkele manier zeker dat een hogere intelligentie zal leiden tot meer atheïsme.
  
  [Want mijn vraag waarom er tegenwoordig veel minder mensen zijn die geloven in het bovennatuurlijke/buitennatuurlijke in vergelijking met vroeger, wordt door niemand beantwoord.]
  
  Het is nog maar de vraag of dat zo is.
  Mensen die de wereld op een wetenschappelijke manier benaderen zijn er altijd al geweest. Kijk naar het klassieke Griekenland bijvoorbeeld.
  
  En als je nu mensen vraagt of ze geloven, zeggen heel veel mensen dat ze niet in een god geloven, maar wel in "iets". Plasterk was dat meen ik, die dat het "ietsisme" noemt.
  Je vraag houdt dus een stelling in waarvan op geen enkele manier duidelijk is of daar iets in zit.
  
  [Maar wat je in vergelijking met vroeger wel kunt waarnemen is dat mensen veel minder sociaal bewogen zijn, en daar zou ik van Dick Swaab wel eens een verklaring voor willen hebben.]
  
  Dat komt vanzelf weer terug. Het zit nou eenmaal in mensen, sociaal gedrag.
  Het is waarschijnlijk juist het groepsgedrag van mensen dat er voor zorgt dat steeds meer mensen zich individualisten noemen; er komt vanzelf weer een tijd dat mensen juist wel weer sociaal bewogen zijn.

• David Bakker, zo 10 oktober 2010 18:23 Reageer op David

  

  Geachte heer Swaab,
  
  1. Kunt u Femke Halsema deelgenoot maken van uw opvattingen. Zij pleit op deze site voor religieus onderwijs.
  
  2. U noemt Richard Dawkins. Vindt u zijn mememtheorie wetenschappelijk goed onderbouwd?
  
  3. U lijkt de gebeurtenissen zoals beschreven in de heilige geschriften als vaststaande feiten te beschouwen.

• Sylvia Stuurman, za 09 oktober 2010 10:28 Reageer op Sylvia

  

  Frank Schutte [Dus dan willen opvoeren dat we misschien zijn gaan geloven, omdat bij mensen stoffen in de hersenen en/of ziektes dit zouden moeten gaan verklaren, dat is nu eenmaal niet goed genoeg.]
  
  Jij legt een simpel oorzakelijk verband, maar het ligt ingewikkelder.
  
  De mogelijkheden die jij hebt tot denken, de geneigdheid tot geloven, of tot het zien van visioenen, zitten hem in de manier waarop jouw hersenen functioneren.
  Die hersenen worden aangelegd volgens het "bouwplan" van je DNA, en de invloed die je hebt ondergaan in de baarmoeder en in de eerste jaren na je geboorte.
  
  Het feit *dat* je DNA zo werkt als het werkt, is het gevolg van evolutie: alle onderdeeltjes van jouw DNA zijn er in geslaagd om zich steeds weer te reproduceren in een volgende generatie.
  Dat kan alleen als er op de een of andere manier "evolutionair voordeel" aan zit (namelijk, dat hoe dat DNA uitwerkt een wezen oplevert dat zich weer reproduceert).
  
  Uiteindelijk kun je dus zeggen dat als de genen medeverantwoordelijk zijn voor het geloof, er een evolutionair voordeel zit aan geloven.
  *Dat* is de biologische oorzaak van het feit dat mensen geloven.
  
  [En daarom blijft mij vraag recht over eind staan, is door de evolutie van de mens, het mogelijk dat we door een hogere intelligentie/IQ op den duur niet meer zullen geloven in het ongrijpbare, wat het geloof nog steeds is.]
  
  De statistieken die een verband tussen IQ en atheisme leggen vertrouw ik niet zo.
  
  Verder is het natuurlijk ook niet perse voor de hand liggend dat de evolutie van mensen een hoger IQ op zou leveren.
  
  Hoe evolutie van mensen zal uitwerken is lastig te voorspellen. Wat - denk ik - veel invloed heeft, is de uitvinding van de pil.
  
  Waar vóór de pil de partnerkeuze (in dit verband: de man waarmee een vrouw kinderen krijgt) uitviel op het eerste vriendje dat er in slaagde haar zwanger te maken, kunnen vrouwen die partnerkeuze nu heel bewust maken, op een veel latere leeftijd (na het afmaken van de studie, en het begin van een carriere).
  
  Partnerkeuze zal veel meer gebaseerd zijn op hoe een vrouw de betreffende man inschat als vader, en als langdurige partner.
  
  Een hoger wordend EQ in het verdere verloop van de menselijke evolutie ligt dus veel meer voor de hand. Maar ook dat is een slag in de lucht.

• Ernst Anepool, zo 10 oktober 2010 11:40 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Ernst

  

  Sterker nog, hoe intelligenter je bent hoe meer je de *voordelen* van de communiteit zult zien, en je dus een hang naar samenbindende spiritualiteit. Dus niet een hang naar een geinstitutionaliseerd "geloof"dat je opgedrongen krijgt van je ouders, maar een vrijzinnig gekozen samenspel.
  
  Zelfs als je niet intelligent bent zul je al snel merken dat je in je *eentje* niet veel voor elkaar krijgt, en juist als zonderling door de wel tot een of ander groepsmechanisme (geloof) bekeerden.
  
  
  Je ziet die hang naar een gezamelijk groepsgeloof heel mooi gedemonstreerd op schoolpleintjes, daar zie je allerhande min of meer zelfgekozen geloven , de soms zelfs radicale aanhangers van de Commercieel Grieks Orthodoxe Nikeverering. De Devote Zusters van Oilili, en de Fransciscaner met hun Houtje Touwtje jassen, die net als de Hare Krishna's weer terug zijn in het straatbeeld.
  
  En natuurlijk zie je ook wat ongelovigen die dan vooral door de Extremisten van de Orthodoxe Nike verering de keuze krijgen zich te bekeren danwel uitgestoten te worden, met alle gevolgen van dien...
  
  
  Ik hoop dus dat dit kabinet met zijn destructieve bezuinigingen op het onderwijs snel de rekening voor hun roekeloos besturen van het schip van Staat gepresenteert krijgen, en we eindelijk eens dat Onderwijs gaan verbeteren, niet *weer* helemaal anders, maar gewoon zorgen dat de aandacht weer komt te liggen bij de leraren en niet langer bij managers die op de beurs willen speculeren met gald dat voor lesmiddelen bedoeld was.
  
  
  Al het geld moet weer op de werkplekken van onderwijzers terecht komen !

• Ernst Anepool, zo 10 oktober 2010 15:14 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Ernst

  

  Hierbij mijn visie op de superieur inzichtelijk makende bovenstaande analyse van Dhr. Swaab (wat een superieure aanwinst voor Joop btw)
  
  En de moeilijkheden die zulks een term op kan leveren als we hem niet in zijn waarde laten, zoals in onderstaande reactie.
  
  Waarin we imho de kern van het ontsporen van het debat vinden.
  Wat zeer educatief, en verheldernd weergeeft hoe de groepsdruk een begrip een andere bijna religieus bevochte inhoud heeft gegeven.
  
  [q]"Beste To Maat is Links en er trots op!,
  Ik vind het zonde dat u het woord superieur laat vallen in een discussie over invloeden die de hersenen zouden kunnen beïnvloeden.
  Dit woord zal ten alle tijden elk wetenschappelijk onderzoek in een negatieve sfeer willen trekken."[/q]
  
  
  Dus als ik zeg dat u dit op een superieur tactvolle manier gebracht heeft voelen uw hersenen dat als iets negatiefs?
  
  
  Kunt u me uitleggen waarom een positieve kwalificering, bij u ten alle tijden een negatieve conontatie krijgt?
  
  Want ik vind dat in het geheel geen negatieve kwalificatie in dit geval, ik wil er juist mijn enorme waardering mee uitspreken, want u heeft me op een werkelijk sup[erieur inzichtelijke wijze mee laten zien hoe u over anderen denkt, voorwaar een onnavolgbaar superieure prestatie.
  
  Want u geeft mij nu het gevoel dat ik op superieur onnavolgbare wijze heb kunnen laten zien dat het woord superieur als je er gewoon objectief wetenschappelijk tegenaan kijkt, in het geheel niet ten alle tijde ene negatieve conontatie bezit.
  
  
  Ergo dat het slechts uw eigen gevoel van superioriteit is dat er voor zorgt dat u het imho juist uit dat perspectief als negatief opvat, maar dat geheel en al te maken heeft met een onwetenschappelijk vooringenomen positie tegenover het begrip superieur.
  
  Mag ik u hartelijk danken vanuit de grond van mijn hart voor dit superieur alles verhelderende inzicht in uw kijk op de wereld en de waarde van objectieve begrippen in het bijzonder?
  
  Mag ik u hierbij hierbij virtueel uitnodigen voor een goed glas
  Château d'Yquem Premier Cru Supérieur '69
  
  P.S. ook weer een mooi voorbeeld van een uitermate wetenschappelijk onderbouwd juist gebruik van de term superieur btw.
  
  P.P.S. Let op het is slechts een filosofische parabel. Niemand hoeft zich erdoor aangesproken te voelen, en gezien mijn tekortkomingen en beperkingen kan ik me in het geheel niet superieur *voelen* dat zou immers nogal een Gotspe zijn geestelijk gehadicapt zijnde als ik nu eenmaal Ben.

• Ernst Anepool, zo 10 oktober 2010 15:14 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Ernst

  

  Hierbij mijn visie op de superieur inzichtelijk makende bovenstaande analyse van Dhr. Swaab (wat een superieure aanwinst voor Joop btw)
  
  En de moeilijkheden die zulks een term op kan leveren als we hem niet in zijn waarde laten, zoals in onderstaande reactie.
  
  Waarin we imho de kern van het ontsporen van het debat vinden.
  Wat zeer educatief, en verheldernd weergeeft hoe de groepsdruk een begrip een andere bijna religieus bevochte inhoud heeft gegeven.
  
  [q]"Beste To Maat is Links en er trots op!,
  Ik vind het zonde dat u het woord superieur laat vallen in een discussie over invloeden die de hersenen zouden kunnen beïnvloeden.
  Dit woord zal ten alle tijden elk wetenschappelijk onderzoek in een negatieve sfeer willen trekken."[/q]
  
  
  Dus als ik zeg dat u dit op een superieur tactvolle manier gebracht heeft voelen uw hersenen dat als iets negatiefs?
  
  
  Kunt u me uitleggen waarom een positieve kwalificering, bij u ten alle tijden een negatieve conontatie krijgt?
  
  Want ik vind dat in het geheel geen negatieve kwalificatie in dit geval, ik wil er juist mijn enorme waardering mee uitspreken, want u heeft me op een werkelijk sup[erieur inzichtelijke wijze mee laten zien hoe u over anderen denkt, voorwaar een onnavolgbaar superieure prestatie.
  
  Want u geeft mij nu het gevoel dat ik op superieur onnavolgbare wijze heb kunnen laten zien dat het woord superieur als je er gewoon objectief wetenschappelijk tegenaan kijkt, in het geheel niet ten alle tijde ene negatieve conontatie bezit.
  
  
  Ergo dat het slechts uw eigen gevoel van superioriteit is dat er voor zorgt dat u het imho juist uit dat perspectief als negatief opvat, maar dat geheel en al te maken heeft met een onwetenschappelijk vooringenomen positie tegenover het begrip superieur.
  
  Mag ik u hartelijk danken vanuit de grond van mijn hart voor dit superieur alles verhelderende inzicht in uw kijk op de wereld en de waarde van objectieve begrippen in het bijzonder?
  
  Mag ik u hierbij hierbij virtueel uitnodigen voor een goed glas
  Château d'Yquem Premier Cru Supérieur '69
  
  P.S. ook weer een mooi voorbeeld van een uitermate wetenschappelijk onderbouwd juist gebruik van de term superieur btw.
  
  P.P.S. Let op het is slechts een filosofische parabel. Niemand hoeft zich erdoor aangesproken te voelen, en gezien mijn tekortkomingen en beperkingen kan ik me in het geheel niet superieur *voelen* dat zou immers nogal een Gotspe zijn geestelijk gehadicapt zijnde als ik nu eenmaal Ben.

• Frank Schutte, vr 08 oktober 2010 20:09 Reageer op Frank

  

  Beste To Maat is Links en er trots op!,
  Ik vind het zonde dat u het woord superieur laat vallen in een discussie over invloeden die de hersenen zouden kunnen beïnvloeden.
  Dit woord zal ten alle tijden elk wetenschappelijk onderzoek in een negatieve sfeer willen trekken.
  Zo zouden we dan meteen moeten gaan stoppen met stamcelonderzoek door de medische wetenschap, die zeker niet tot doel hebben om superieure mensen voort te brengen, maar puur gericht onderzoek is naar het vervaardigen van de juiste medicijnen voor tot nu toe ongeneeslijke ziektes.
  Ook mensen die geboren zijn met een hogere intelligentie/IQ kunnen beperkingen hebben, zowel geestelijk of lichamelijk, denkt u hierbij aan Stephen William Hawking die als theoretisch natuurkundige wereldwijd bekend is, maar ook mensen die aan autisme lijden kunnen bijzonder intelligent zijn en kunnen een hoog IQ hebben, voorbeelden genoeg, maar ik wil geen vergelijk maken met een hoge of lage intelligentie/IQ heden ten dagen.
  Mijn vraag gaat over de evolutie tussen de eerste mens en de mensen heden ten dagen, daar gaat mijn vraag over.
  Ik neem dan ook afstand van u insinuatie dat het hier niet over zou gaan.

• Censuur Joop, vr 08 oktober 2010 23:29 in reactie op Frank Schutte Reageer op Censuur

  

  Om de discussie iets te vergemakkelijken herhaal ik even mijn woorden waar u op reageert: "Andere mensen? Wat voor soort mensen? Mensen die zich superieur wanen of de zelfbenoemde deskundigen? Of echte wetenschappers die het geval generatieslang bestudeerd hebben.
  
  Met fruitvliegjes ongetwijfeld, want die verversen zich dagelijks. "
  
  Neem me niet kwalijk meneer Schutte, maar ik denk dat u er niets van begrijpt. Laten we de discussie maar netjes houden en het hierbij laten. Ik heb namelijk geen zin in dit soort beschuldigingen terwijl ik u alleen maar een antwoord gaf. Want: U wilde per se weten of u een hoog IQ heeft omdat u niet gelooft of u wilde per se weten of u een laag IQ heeft omdat u wel gelooft. U zoekt het maar zelf uit, want erg duidelijk in wat u nu echt voor antwoord wilt bent u niet.
  
  Als u alleen maar wilt horen wat in uw straatje past, zit er maar één ding op en dat is uw eigen vragen voortaan zelf beantwoorden.

• Censuur Joop, vr 08 oktober 2010 23:31 in reactie op Frank Schutte Reageer op Censuur

  

  Citaat: "over invloeden die de hersenen zouden kunnen beïnvloeden."
  
  En dan nog even dit: Ik denk dat ik daar meer van af weet dan u vermoed. Maar even goede vrienden, hoor.

• Sylvia Stuurman, zo 10 oktober 2010 15:09 in reactie op Frank Schutte Reageer op Sylvia

  

  [Mijn vraag gaat over de evolutie tussen de eerste mens en de mensen heden ten dagen, daar gaat mijn vraag over.]
  
  Die evolutie heeft geleid tot wie we nu zijn, genetisch gesproken.
  
  Mensen *met* een genetische aanleg tot religie dus.
  Mensen met een uitgesproken aanleg voor sociaal gedrag.
  Mensen met een hoog IQ. Of dat IQ veel hoger is dan de eerste mens weten we niet; alleen dat het IQ nog een stuk hoger is dan de huidige mensapen.
  
  Dat gedeelte van de evolutie kan je dus niets vertellen over het verband tussen IQ en atheisme of religie, en ook niets over hoe de evolutie vanaf nu zal verlopen.

• Jack Daniels, vr 08 oktober 2010 16:43 Reageer op Jack

  

  Nou moet meneer Swaab niet denken dat hij alles al weet. Goed, het geloof in een god met een baard en een wolk zoals gelovigen die voorstellen is natuurlijk kolder, maar er zijn heel veel dingen die de moderne wetenschap nog niet kan verklaren.
  Swaab's veronderstelling dat bewustzijn een produkt is van de hersenen is verre van onomstotelijk bewezen. Sterker nog, het lijkt erop dat we aan de vooravond staan van grote ontdekkingen op dit gebied.
  Ik raad iedereen aan het boek "Eindeloos bewustzijn" van cardioloog Pim van Lommel te lezen of diverse boeken van Matthieu Ricard, een Franse moleculair bioloog die boeddhist is geworden.
  En wie zonder vooroordeel en complottheorieen kan kijken naar programma's als Char, Derek Ogilvie, Uri Geller of het Zesde Zintuig moet toch wel concluderen dat het op zijn zachts gezegd heel merkwaardig is wat mensen daar vertonen...

• Ger Rorist, za 09 oktober 2010 08:25 in reactie op Jack Daniels Reageer op Ger

  

  Vor dat we weer met namen als Pim van Lommel en vage dingen gaan gooien als dat wat Char, Ogilvie etc. doen dat daar wel iets in zou moeten zitten omdat je ze tijdens de shows dingen ziet doen......
  Eerst even deze site: http://logates.com/ helemaal doorlezen (ja, helemaal) en even op internet de naam James Randi googlen.
  Verder wil ik er op wijzen dat bovenstaand artikel niet gaat over het wel of niet bestaan van god(en) en/of andere bovennatuurlijke verschijnselen, maar over de ontvankelijkheid ervoor.
  Dat er dingen zijn die we (nog) niet kunnen verklaren zegt niet dat we die verklaringen nooit gaan vinden, en al helemaal niet dat wanneer we iets nog niet kunnen verklaren er dus een bovennatuurlijke verklaring zou zijn. Tenzij jij kan verklaren dat er überhaupt iets bovennatuurlijks is en dat kunt definieren en bewijzen. Er zijn in het verleden al zo veel dingen aan het bovennatuurlijke (goden, geesten) toegekend, het bleken allemaal misvattingen. Kennis vergaren is een kwestie van geduld en veel onderzoek, niet van de makkelijkste weg kiezen en maar een aanname doen.

• Jack Daniels, za 09 oktober 2010 13:21 in reactie op Ger Rorist Reageer op Jack

  

  Hallo Ger, de wetenschap weet steeds meer, maar weet feitelijk nog geen 1% van wat er te weten valt over het universum en alles daarbinnen. Die James Randi doet hard zijn best mensen onderuit te halen, maar slaagt daar slecht in voor wie kritisch kijkt. En Pim van Lommel heeft wel degelijk baanbrekend onderzoek verricht, vergeet niet dat die man wetenschapper is, opgevoed met het idee dood=dood, maar door gedegen onderzoek zijn mening heeft bijgesteld.

• Ger Rorist, zo 10 oktober 2010 10:00 in reactie op Jack Daniels Reageer op Ger

  

  De zgn. "bijna dood ervaringsonderzoeken" van Pim van Lommel word door de meerderheid van de wetenschappers gehakt van gemaakt. Ik kan u o.a. het boek "Wat een onzin" van Herman de Regt en Hans Dorremalen aanbevelen. Dat de wetenschap nog niet 1% zou weten van het ons universum is een holle frase (nog steeds niet op Logates gekeken, vooral niet doen, blijven schreeuwen zonder je kennis te vergroten dat is slim). Nogmaals ook al wisten ze er helemaal niets van betekent dat nog niet dat er dus iets bovennatuurlijks is.

• Jack Daniels, zo 10 oktober 2010 15:19 in reactie op Ger Rorist Reageer op Jack

  

  Ger, je roept van alles zonder onderbouwing. Het boek van Pim van Lommel is gebaseerd op tientallen jaren onderzoek. En natuurlijk is er geen bewijs voor het bestaan van het bovennatuurlijke, net zomin als er bewijs is dat het allemaal niet bestaat. Van Lommel's conclusie is na zoveel jaren onderzoek dan ook dat het zeer onwaarschijnlijk is dat met de dood alles ophoudt.
  En voor wat betreft James Randi en de website Logates... Feitelijk zeggen ze alleen dat het werk dat Char, Derek Ogilvie, Uri Geller c.s. doen "trucs" zijn, maar leg mij maar eens uit hoe de trucs werken.
  Ook ik ben wars van zweverigheid en gruwel van de geldklopperij als een Astro TV bijvoorbeeld. Feit is en blijft dat er een aantal lieden is, Derek Ogilvie, Char en bijvoorbeeld Peter van de Hurk, die zulke specifieke en unieke kennis naar voren brengen tijdens "reading" die ze simpelweg nooit zouden kunnen weten en waar de kandidaten stijl van achterover slaan. Of denk jij dat die ook in het complot zitten?
  
  En neem bijvoorbeeld de "truc" die Uri Geller diverse keren in televisie-interviews heeft gedaan bij bv. Jeroen Pauw en Robert Jensen. Hij geeft ze opdracht een tekening te maken voor de uitzending en die aan niemand te laten zien. Tijdens de uitzending tekent hij de tekening, die nog diep in de binnenzak van de ander zit, exact, dus vaak op de millimeter nauwkeurig, na.
  James Randi probeert dit te verklaren door te zeggen dat Uri Geller een spiegeltje gebruikt!! Dat is pas naief en onzinnig!!
  En Jeroen Pauw en Jensen zouden natuurlijk niets liever willen dan die Geller af te zien gaan. Bekijk het anders even op youtube.
  
  Begrijp me goed, ik ben een ontzettende nuchtere gozer en niet een of andere naieveling die iets graag wil geloven. Maar met een onbevoordeelde blik en door zaken van beide zijden te bekijken heb ik toch moeten concluderen dat er meer is tussen hemel en aarde.

• Greet Wilders, vr 08 oktober 2010 15:11 Reageer op Greet

  

  Geachte heer Swaab,
  Een bijzonder interessant stuk. In verband met Marx haal ik een opmerking van mijzelf aan uit een ingezonden brief:
  [Marx postuleerde al: “Religion ist das Opium des Volkes.” Je verstrekt ze wat godsdienst zodat mensen als het ware zo stoned als een otter in de hoek liggen, en intussen kun je de zaak blijven besodemieteren. { Ik kwam destijds op het idee om te onderzoeken of de stelling van Marx ook andersom geldigheid bezit. Dat is het geval. Onze Geert begon na een pijpje O spontaan verzen uit de koran te reciteren. }]

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 22:58 Reageer op Sylvia

  

  Swaab zit bij P&W!

• Greet Wilders, vr 08 oktober 2010 17:41 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Greet

  

  Bedankt voor de tip!

• G.B. Piranesi, do 07 oktober 2010 21:12 Reageer op G.B.

  

  "De hemel laten wij intussen
  aan de engelen en de mussen"
  
  Freud
  
  Geloof gerust maar laat mij van uw geloof onbewust.
  
  Piranesi

• Frank Schutte, do 07 oktober 2010 22:12 in reactie op G.B. Piranesi Reageer op Frank

  

  Beste G.B. Piranesi,
  Weet u of deze mensen ook een hogere intelligentie/IQ hadden.

• Frank Schutte, do 07 oktober 2010 19:33 Reageer op Frank

  

  Beste Dick Swaab,
  Ik moet van de moderator mijn vraag waarschijnlijk anders gaan stellen.
  Heeft de hoogte van je intelligentie/IQ die mensen bezitten, invloed of ze wel of niet gelovig zullen worden in hun leven.
  
  De tekens of schilderingen op wanden, of de tekst op een grafmonument uit de ijzertijd gevonden in Zuidoost-Turkije tonen aan dat mensen altijd een hang naar geloven in iets ongrijpbaars hebben gehad.
  Was het in die tijd niet gewoon dat iedereen ergens in geloofde, en zien we dat in deze tijd afnemen?
  
  Want psycholoog Satoshi Kanazawa, beweert namelijk dat atheïsten, een hogere intelligentie/IQ hebben dan gelovige mensen.
  Is dit volgens u ook zo, en zou dat kunnen gaan betekenen dat door de evolutie van de mens, met het daaraan gekoppelde effect van doorontwikkelen, namelijk gaan betekenen dat steeds minder mensen in de toekomst zullen gaan geloven in iets ongrijpbaars?

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 20:35 in reactie op Frank Schutte Reageer op Sylvia

  

  Biologen (dus geen mensen die aan een school for Economics verbonden zijn) vegen er hun reet mee af, om het zo maar te zeggen:
  http://scienceblogs.com/pharyngula/2010/02/stop_patting_yourselves_on_the.php
  
  En dit is een heel mooie verklaring (waaraan je kunt zien dat je er niet bent met alleen statistieken, zelfs als de statistieken kloppen):
  http://www.psychologytoday.com/blog/sex-murder-and-the-meaning-life/201004/atheistic-liberals-are-smarter-funny-reason

• Frank Schutte, do 07 oktober 2010 21:21 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Frank

  

  Beste Sylvia,
  Dus het is ook niet waar dat mensen met een hogere intelligentie/IQ, vaker linkse sympantisanten zullen zijn, en dat ze vaker psychische problemen zullen ontwikkelen, want die wijsheid wordt altijd verkondigd door veel mensen.
  Volgens mij zijn er zelf gezegdes die dat ons willen doen geloven.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 21:53 in reactie op Frank Schutte Reageer op Sylvia

  

  Ik heb geen idee: ik zou de statistieken moeten zien, en dan vooral de aantallen, de foutmarges en dergelijke.
  
  Wanneer die cijfers er zouden zijn, en er zou een statistisch significant verschil zijn, is de volgende vraag wat het verband is, want aan een verschil zonder enige betekenis heb je niets.

• Frank Schutte, do 07 oktober 2010 22:41 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Frank

  

  Beste Sylvia,
  Mag ik zo vrij zijn, om u een hypothese voor te leggen.
  Als we nu zouden weten dat er over tienduizend jaar vanaf nu, nog maar 40% van de wereldbevolking een geloof zouden aanhangen, dan zouden we het verband met doorontwikkelen wel als een mogelijkheid moeten gaan zien, en dan zou het verhaal van Dick Swaab naar het land van de fabelen moeten worden verwezen.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 22:57 in reactie op Frank Schutte Reageer op Sylvia

  

  Een doorontwikkeling?
  
  Ten eerste kun je niets zeggen over de vraag of het alleen een kwestie van cultuur is of van een afname van de genetische component.
  
  Ten tweede is er geen vorm van "doorontwikkeling" in de evolutie.
  
  Het is alleen "doorontwikkeling" als jij dat perse zo wilt zien, maar met biologie of evolutie heeft dat niets te maken.

• Frank Schutte, do 07 oktober 2010 23:12 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Frank

  

  Beste Sylvia,
  Daaraan kun je zien dat alleen maar lagere school niet voldoende is om de goede vragen te stellen, laat staan je goed uit te drukken.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 23:27 in reactie op Frank Schutte Reageer op Sylvia

  

  Sorry dan: het is beslist niet m'n bedoeling om je "op je plaats" te zetten op zo.
  
  Evolutie, de genen en wat je er van ziet, en dan vooral ook hoe dat bij mensen in elkaar zit, is een hele ingewikkelde materie.
  Eén reactietje is niet voldoende om dat uit te leggen!

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 23:41 in reactie op Frank Schutte Reageer op Censuur

  

  Citaat:"Daaraan kun je zien dat alleen maar lagere school niet voldoende is om de goede vragen te stellen, laat staan je goed uit te drukken. "
  
  Onzin!
  
  Iedere vraag is een goede vraag behalve als je naar de bekende weg vraagt. Opleiding of een vermeend gebrek daaraan heeft niets met de mogelijkheid tot het stellen van vragen te maken, wel met een grote mate van nieuwsgierigheid en een 'willen weten'.
  
  Er zijn vragen die niet altijd even gemakkelijk te beantwoorden zijn omdat er soms (even) geen afdoende woorden voorhanden zijn. Andere vragen hoeven alleen maar met een ja of nee beantwoord te worden. Maar dat zijn de minst interessante vragen, i.m.o.
  
  Elke vraag heeft wel de bedoeling er iets van op te steken. Daarom is vragen altijd goed. Daarvan wordt men wijs. :)

• Frank Schutte, vr 08 oktober 2010 13:26 in reactie op Censuur Joop Reageer op Frank

  

  Beste To Maat is Links en er trots op!,
  Natuurlijk begrijp ik dat zelf ook wel, domme vragen bestaan niet, alleen domme antwoorden.
  En daar wil ik Sylvia zeker niet van beschuldigen hoor, alleen hoor ik in haar antwoorden vaak het eigen gelijk doorklinken.
  En dat is hellemaal niet erg, want zij heeft doorgestudeerd op dit terrein.
  
  Maar waarom zou je andere conclusies willen uitsluiten, want ook Dhr. Swaab heeft het doorslaggevende bewijs niet kunnen leveren, of we nu door een schepping, of door een toevalstreffer zijn ontstaan.
  Dus dan willen opvoeren dat we misschien zijn gaan geloven, omdat bij mensen stoffen in de hersenen en/of ziektes dit zouden moeten gaan verklaren, dat is nu eenmaal niet goed genoeg.
  Want is het niet zo dat ook honger en dorst of onderkoeling, of een beet van een insect of ander dier, je visioenen zou kunnen opleveren en tijdelijke lichamelijke ongemakken, maar dat wetenschappelijk ook niet kunt gaan gebruiken bij een verklaring over de visioenen die apostel Paulus en Mohammed hebben gehad.
  Uiteindelijk zou ik kunnen gaan opvoeren dat ze allebei onderweg waren, en dat ze daar slachtoffer van zouden kunnen zijn geweest.
  Als ik zeg dat iets wit is, zou een ander kunnen zeggen dat het zwart is, als het bewijs daarvoor niet bestaat.
  
  En daarom blijft mij vraag recht over eind staan, is door de evolutie van de mens, het mogelijk dat we door een hogere intelligentie/IQ op den duur niet meer zullen geloven in het ongrijpbare, wat het geloof nog steeds is.
  Want gedragsveranderingen worden toch altijd al gemeten door de evolutie van de mens in kaart te brengen van de veranderingen in de hersenen/herseninhoud, binnen dit proces zijn we van het op handjes en voetjes naar het rechtop staan van voortbewegen gegaan.
  Dit wordt toch ook vaak opgevoerd als een ontwikkeling die duit op hogere intelligentie/IQ?
  Zo voer ik op dat er steeds meer mensen zijn die niet meer geloven in verhouding met vroeger, of dat moet een genetische fout zijn of op een andere manier te verklaren zijn.
  
  Nou mag natuurlijk een ieder voor zich, mijn bijdragen niet bijster intelligent vinden, en misschien is dat ook wel zo, maar een logisch antwoord overtuigd mij eerder, dan het verwijzen naar mensen die elkaars meningen aan het onderuit halen zijn.

• Censuur Joop, vr 08 oktober 2010 14:12 in reactie op Frank Schutte Reageer op Censuur

  

  Beste Frank, er zullen altijd mensen zijn die een houvast zoeken, iets om zich achter te verschuilen, iets om de schuldgevoelens te verzachten, iets waar men het hart bij uit kan storten en iets om in te geloven. Mensen falen daarin vaak dus zal er gezocht worden in iets ongrijpbaars. Immers, als iets ongrijpbaar is, is het makkelijker om te geloven, omdat datgene je nooit teleurstelt, je nooit tegenspreekt en nooit afwezig is.
  
  Dat mensen het geloof uit hun eigen geest halen en eigenlijk tot zichzelf bidden en eigenlijk ook zichzelf de antwoorden op de door hun gestelde vragen geven, dat is iets wat de meeste mensen niet in de gaten hebben, maar dat ook niet willen hebben.
  
  Een hogere macht is zo makkelijk om achter de hand te hebben als een soort rookgordijn, een soort muur om achter te gaan zitten en je eigen onmacht en onkunde en wanhoop aan op te hangen. Om de schuld te geven als je kind sterft, als je oogst mislukt, als je een examen niet haalt, als je ziek bent.
  
  Er zullen dus altijd mensen zijn die iets willen hebben als een strohalm om aan vast te klampen als de kansen en mogelijkheden van het leven hen dreigen te ontglippen.
  
  En dat heeft niets met IQ te maken maar wel heel veel met EQ.
  
  Ik geloof ook niet dat het IQ langzamerhand veel hoger wordt, er is een boven- en ondergrens. Was het IQ van de man die het wiel uitvond maar in de oertijd leefde, lager dan dat van Einstein in deze moderne tijd? Volgens onze maatstaven wel maar volgens die van zijn medemensen toen, niet.
  
  IQ is uitgevonden door mensen door een testje te ontwikkelen waarvan zij dachten dat het een aardig beeld gaf van wat mensen weten en kunnen zodat daardoor de mogelijkheden van een ieder optimaal benut kunnen worden. Maar voor hetzelfde geld had een IQ van 80 het gemiddelde geweest en had daar de grens gelegen.
  
  Dat iemand meer weet dan een ander en meer mogelijkheden tot het oplossen van problemen heeft en het uitvinden van nieuwe problemen, heeft m.i. helemaal niet zoveel met intelligentie te maken maar alles met de mogelijkheid om iets te overzien, te leren van fouten, consequenties te aanvaarden en het elimineren van ongewenste zaken plus een helder en leergierig verstand. En vreemd genoeg zie ik dat regelmatig bij mensen waarvan wordt gezegd dat zij een laag IQ hebben. Terwijl ik sommige mensen met een hoog IQ uitermate dom vind. En dat komt m.i. dus door dat EQ.
  
  In mijn ogen is een vuilnisman net zo intelligent als een wiskundige. Ze zijn allebei goed in hun eigen vak, kunnen in hun eigen omgeving hun woordje zeggen, hebben hun eigen mogelijkheden en hebben verder geen kaas gegeten van iets anders. Dat de één dure woorden gebruikt en de andere straattaal, maakt niets uit.
  
  Ik weet dat mensen vallen over mijn opvatting, vooral mensen die van zichzelf denken dat ze een hoog IQ hebben, maar toch... intelligentie is niet bepalend tot het hebben van een volwaardig leven. EQ wel.
  
  IQ is altijd een moment opname. Morgen kan het weer enkele punten verschillen met vandaag en over een uur kan je dommer of slimmer zijn dan op dit moment.
  
  Maar Frank, dat is slechts mijn filosofie, jij hebt misschien een andere, en een neuro-biologisch wetenschapper misschien een heel andere filosofie of kunde.

• Frank Schutte, vr 08 oktober 2010 14:54 in reactie op Censuur Joop Reageer op Frank

  

  Beste To Maat is Links en er trots op!,
  Bedankt voor je antwoord, die laat zien dat je heel betrokken bent bij alle mensen.
  Alleen zou ik je er wel op willen wijzen dat de verklaring voor het minder gaan geloven, door een hogere intelligentie/IQ niet uit mijn eigen koker komt maar dat andere mensen daar op wijzen.

• Censuur Joop, vr 08 oktober 2010 16:57 in reactie op Frank Schutte Reageer op Censuur

  

  Andere mensen? Wat voor soort mensen? Mensen die zich superieur wanen of de zelfbenoemde deskundigen? Of echte wetenschappers die het geval generatieslang bestudeerd hebben.
  
  Met fruitvliegjes ongetwijfeld, want die verversen zich dagelijks.

• Ernst Anepool, zo 10 oktober 2010 16:11 in reactie op Frank Schutte Reageer op Ernst

  

  Tsja ik ben ook beperkt in mijn ontwikkeling (Asperger) maar om me daar nu achter te gaan verschuilen?
  
  Ik vind niet dat je opleiding ook maar iets zegt over de vorming van je intellect, integendeel, het heeft meestal slechts iets te maken met je mazzel in het juiste nest "geworpen" te zijn.
  
  Dus dat je je nu verschuilt achter gebrek aan algemene ontwikkeling vind ik niet echt een sterk argument, immers had je ook levenswijsheid op kunnen doen buiten school.
  
  Immers heb ik ook niet gestudeerd in de zin van , een academische titel behaald (Bachelor (uitgebreide Propedeuse) is wel het minste wat een werkelijk gestudeerd iemand dient te overleggen (en dan niet zo eentje uit de mail...)) maar ben toch ondanks mijn beperkte neurologoische competenties door scholing en reflectie inmiddels heel wel in staat om wetenschappelijke verhandelingen te volgen.
  
  Ik ken zelfs heel wat boeren die heel wat slimmer zijn dan ik, als ik kijk naar de enorme bedrijven die ze op weten te zetten en draaiende houden, terwijl ze vaak niet eens de lagere school hebben afgemaakt, maar als kortebroek al bij Pa moesten gaan werken.
  
  
  Opleidingen zijn tegenwoordig qua studie zwaarte dusdanig naar beneden gesteld tegenwoordig, dat lijfelijke aanwezigheid en wat C-P verslagen genoeg zijn om je een Bul te bezorgen, zie de recentelijke Hogeschool Zwendel, waar de Bachelor Bulletjes als warme broodjes over de counter gingen om de Hogeschool overeind te houden met de financiele vergoeding die tegenwoordig op basis van *afgestudeerden* word berekend (nog zo'n desastreus effect van de marktwerking in de publieke sector!)
  
  ++ Het behalen van een Studie verteld iets over je mazzel in het leven ++
  
  Pas als je Publicaties *geciteerd* worden, zou je werkelijk kunnen spreken van je intellectuele rijkdom, immers je bent pas echt rijk als je je kennis ook weet te delen...
  
  Kortom lagere school alleen zegt niet veel meer dan dat de maatschappij je talenten niet herkend heeft, of dat de maatschappij zo verrechtst is dat ze wel je talenten hebben herkend, maar je vanwege je ras, uiterlijk, andere opvallende kenmerken, uitgesloten bent van toelating in het netwerk van strop-en-streepjespakken-dragers.
  
  
  Kortom stap eens over je slachtofferschap heen, en wees gewoon trots dat je met alleen een Lagere School toch je plek hebt weten te vinden, en als je iets niet begrijpt, kun je inplaats van te roepen dat je alleen lagere school hebt en het niet kan begrijpen, natuurlijk veel beter eerst even *vragen* wat er precies bedoeld word.
  
  Want juist als je zelf vind dat je niet veel weet is de beste manier om daar verandering in te brengen, mensen helemaal uit te vragen die denken veel meer te weten, je weet immers maar nooit of die bewering misschien wel eens waar kan zijn, en dan kun je heel veel van iemand opsteken.
  
  Dat is dan weliswaar gewoon "leren" maar dat is feitelijk nog veel belangrijker dan studeren, immers studeren wil alleen zeggen dat je veel boekenwijsheid tot je neemt.
  
  Maar of je daar ook werkelijk iets van leert is maar helemaal de vraag, die theoretische basis is immers slechts het begin van het verwerven van competenties, je moet dus die theorie wel in de praktijk kunnen brengen !
  
  Het al vakerr langsgekomen voorbeeld van Drees en Marrijnissen zegt wat datt betreft genoeg, die hebben dan wel geen universitaire bul behaald door bankjes te drukken, echter zijn ze in de Universiteit van Het Echte Leven (H.E.L.© de Xt dokter) Cum Laudatio geslaagd.
  
  
  Waar veel gestudeerde koppen zoals de vermeede studiebol Geert W., duidleijk nog wat moeite met de deelcertificaten medemenselijkheid, sociale vaardigheden, empathie, basaal beschaafde omgansvormen en niet te vergeten *eigen verantwoordelijkheid*
  
  
  
  Kortom niet zo bij de pakken neerzitten, immers hoe beperkt je gaven ook mogen zijn, je kunt altijd proberen om de mogelijkheden daarvan maximaal uit te buiten !
  
  Kop Op !!!

• Frank Schutte, ma 11 oktober 2010 13:13 in reactie op Ernst Anepool Reageer op Frank

  

  Beste Ernst,
  Ik verschuil me niet achter een beperking die het gevolg is van een ziekte, ik voer hier mijn beperkingen op die ik door gebrek aan kennis bezit, en dat zegt niets over intelligentie/IQ.
  Je kunt als timmerman ook wel eens geschaakt hebben, kan hij het dan gaan opnemen tegen een schaakgrootmeester en zou hij kunnen winnen?
  Maar hij kan ook de schaakstukken maken als timmerman, zou de schaakgrootmeester die wel eens heeft geklust dit weer beter kunnen dan deze timmerman?
  Je mag toch verwachten dat iemand die doorgeleerd heeft binnen een bepaald vakgebied veel meer technische/praktische kennis bezit.
  En dat door de hoogte van je intelligentie daar ook weer onderscheidt in is, dat is volgens mij toch een vaststaand gegeven.
  En de term boerenslimheid wordt bijna altijd gebruikt, als men het heeft over iemand die elke dag op een bepaalde werkplek bezig is, en daardoor met een oplossing komt voor een probleem vanuit opgebouwde kennis die hij op deze zelfde werkvloer heeft opgedaan.
  Daar zijn de voorbeelden, zoals Drees en Marijnissen die je gebruikt misschien wel het levende bewijs van.
  
  
  Je hebt mensen die geloven in een geloof, maar maatschappelijk niet mee kunnen komen, hier hebben we al eerder over gehad, denk aan alle beperkingen die sommige ziektes met zich meebrengt.
  Daar wordt vaak tegen gezegd dat ze het geloof kwijt zijn in hun eigen capaciteiten, daar gaan we in deze tijd met man en macht alle middelen inzetten om ze aan het werk te krijgen.
  Waarom zouden deze mensen wel kunnen geloven in iets bovennatuurlijks/buitennatuurlijks, en zullen ze niet gaan geloven dat ze met één been de beste profvoetballer van deze aardbol kunnen worden?
  Is het geloof in eigen kunnen, zo verschillend van het geloven in iets ongrijpbaars.
  Of wil je nu gaan opvoeren dat die beperkingen wel overwonnen kunnen gaan worden als je maar gaat geloven in je eigen kunnen?
  
  Dat je DNA alle bouwstoffen met de daaraan gekoppelde intelligentie overbrengt daar geloof ik in, en dat die overdracht ook niet altijd goed verloopt, daar kan ik inkomen, maar dat er stoffen zijn die ons prikkelen om in iets ongrijpbaars te gaan geloven, daar geloof ik niet in.
  En als men dan opvoert dat je DNA zich in de loop van tijd aanpast aan de omstandigheden, dan zou je kunnen zeggen dat we daardoor intelligenter zullen gaan worden, en door alle kennis die we daardoor opgebouwd hebben zullen we volgens mij steeds minder gaan geloven in het bovennatuurlijke/buitennatuurlijke en steeds meer tot de overtuiging zullen gaan komen dat we hier en vandaag leven, en dat we steeds meer gaan geloven in het eigen kunnen, zodat je ook niet gaat geloven dat we gelijk zijn, maar dat we uniek zijn.
  En zoals niemand ons kan vertellen waarom dit alles om ons heen bestaat, kan dat ik ook niet verklaren.
  En wil ik de logische verklaring in de vorm van een verhaal zonder wetenschappelijke bewijzen niet zomaar tot me door laten dringen omdat daar stoffen in mijn hersenen wel eens om zullen kunnen vragen.
  
  Want mijn vraag waarom er tegenwoordig veel minder mensen zijn die geloven in het bovennatuurlijke/buitennatuurlijke in vergelijking met vroeger, wordt door niemand beantwoord.
  Maar wat je in vergelijking met vroeger wel kunt waarnemen is dat mensen veel minder sociaal bewogen zijn, en daar zou ik van Dick Swaab wel eens een verklaring voor willen hebben.
  
  
  Lou de palingboer is niet mijn buurman geworden, en ik kan niemand die hem wel als buurman heden ten dagen heeft.
  Maar dat mensen het licht in elkaars ogen niet meer gunnen zie ik steeds vaker om mij heen.

• Dik Brix, do 07 oktober 2010 18:45 Reageer op Dik

  

  Mooi artikel.
  Met de laatste alinea, ‘Jonge kinderen hebben nog geen geloof… etc.’ ben ik het daarom helemaal eens.
  
  De mens heeft blijkbaar spiritualiteit als eigenschap meegekregen in de genen.
  Waartoe de mens met die eigenschap in staat zal zijn, moet nog blijken.
  
  Het probleem is dat de mens in ontwikkeling nog in de kinderschoenen staat:
  Evolutionair gezien, als je het eerste ontstaan van leven op een jaar geleden stelt, bestaat de mens in verhouding hooguit een paar minuten.
  Dat is een beetje kort om conclusies te trekken over ‘universele waarheden’, zoals de diverse religies nu pretenderen in hun bezit te hebben.
  
  Mijns inziens is die spiritualiteit 1 van de meest positieve eigenschappen die de mens bezit en daardoor onderscheidt van andere levende wezens.
  Waardoor wij in staat zijn tot creativiteit in welke vorm dan ook, anderen te helpen, ideeën te ontwikkelen over welzijn voor iedereen, voor dieren, voor milieu, etc.
  Waardoor wij in staat waren om in de wiskunde vergelijkingen tot in de n-de macht te verzinnen, zonder te weten waartoe die zouden kunnen dienen. Dat bleek pas later.
  Spiritualiteit is de kracht van de verbeelding, de kracht van de mens.
  Zonder die ingebakken eigenschap zouden wij niet meer zijn dan een sprinkhanenplaag.
  
  Maar zoals gezegd: wij bestaan in verhouding pas een paar minuten.
  Waardoor misbruik van die spiritualiteit nog steeds hoogtij viert door de primitieve uitleg die daaraan vaak wordt gegeven, omdat de mens nog steeds dicht bij het primitieve dier staat. Zoals in religies.
  
  Dat religie in verleden heeft bijgedragen aan de evolutie van de mens kan heel goed zijn: per slot van rekening is het vormen van overheersende religieuze groepen die andere onderwerpen het recht van de sterkste geweest.
  Maar nu beperken religies de ontwikkeling van de mens in positieve zin, door de archaïsche, remmende restanten uit het verleden.
  
  Want we weten nu dat Wodan niet over de wolken rijdt als het onweert, we geloven niet meer in de menselijke goden van de Grieken, Romeinen, Azteken of Egyptenaren ooit. Toch houden we nog steeds vast aan de nieuwe heersende religies.
  Die nog steeds uitgaan van exclusiviteit, van uitsluiting van niet-gelovigen, van eigen grenzen, wetten en hiërarchie, van dreiging met hel en verdoemenis voor niet-gelovigen, zij het nu of in het hiernamaals.
  Van onderwerping aan de dictatuur van de religie.
  
  Het is het nog steeds regeren op basis van angst. Zoals elke staatsdictatuur. Daar waar staatsdictatuur en religie samengaan, is de onderwerping het ergst.
  Door de staat gesubsidieerd religieus onderwijs mag daarom niet bestaan.
  Onze toekomstige wereldburgertjes behoren niet te worden opgevoed in de exclusiviteit van welk religieus denken dan ook. Net zo min als kinderen mogen worden opgevoed als toekomstige soldaatjes met speelgoedgeweertjes tegen een denkbeeldige vijand.
  
  Maar er is hoop denk ik:
  Juist die spiritualiteit als eigenschap heeft geleid tot de oprichting van de VN, hoe gebrekkig ook, tot internationale verdragen voor de rechten van de mens en kind, tot bewustwording van de gevolgen van menselijk handelen voor milieu, tot nadenken over de gevolgen voor anderen door eigen handelen.
  Tot ons eigen rechtssysteem, ons eigen sociaal stelsel.
  Tot verzet, steeds opnieuw, waar ook, tegen onderwerping en onderdrukking.
  Tegen afbraak van verworvenheden.
  Dus wie weet: misschien komen we nog ergens over een paar honderd of duizend jaar. Het zal wel nog even duren. Dat wel.
  Zeker met Rutte, Verhagen en Wilders.

• Pieter Pan, do 07 oktober 2010 20:15 in reactie op Dik Brix Reageer op Pieter

  

  De vorm van spiritualiteit waarover U het heeft in de laatste alinea's heeft een naam:
  
  Humanisme
  
  Misschien wel veel mooier dan al die religies.
  
  Het komt vanuit de mens, en het is gericht op de mens.
  
  Prachtig toch?

• Dik Brix, do 07 oktober 2010 21:14 in reactie op Pieter Pan Reageer op Dik

  

  Klopt. :-))
  Maar ik beschouw humanisme dan ook niet als een religie ;-)

• Sjiek Ismigdat, do 07 oktober 2010 18:08 Reageer op Sjiek

  

  Swaab: "Het per religie gescheiden onderwijs voor jonge kinderen is niet alleen funest voor zo’n kritische ontwikkeling, maar vergemakkelijkt bovendien een afwijzende houding ten opzichte van andere geloven."
  ===
  Funest? Dat lijkt me toch zwaar overdreven. Er zijn genoeg religieus opgevoede kinderen die kritisch hebben leren denken. Als het inderdaad funest was voor een kritische ontwikkeling zou u dit niet hebben kunnen schrijven.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 16:00 Reageer op Jan

  

  Goed stuk van Dick Swaab en de reden dat we dit soort dingen vaak niet zeggen tegen gelovigen, maar wel tegen 12-jarigen die nog in sinterklaas geloven is dat we gewoon bang zijn voor al die gelovigen die in de meerderheid zijn en soms erg korte lontjes hebben wanneer je over hun waanideen begint.

• YggY ..., do 07 oktober 2010 15:39 Reageer op YggY

  

  Waar is mijn bijdrage gebleven ?
  
  Het zal de voorzienigheid wel wezen.

• Isis Maät, do 07 oktober 2010 15:30 Reageer op Isis

  

  Voor mij staat het geloof gelijk aan uitbuiting en onderdrukking.
  Katholicisme, protestantisme, hindoïsme, islam, allemaal hebben ze zich hieraan in het verleden en tot op de dag van vandaag aan bezondigd en daarom houd ik mij er verre van.

• Mw. Oeverloos, do 07 oktober 2010 15:39 in reactie op Isis Maät Reageer op Mw.

  

  Inderdaad, en zo af en toe een jehova's getuige aan de deur en je blijft lekker scherp.
  
  Wat zullen ze op hun neus kijken, die gelovigen, als ze na hun dood zien dat er echt niets is!

• Isis Maät, do 07 oktober 2010 16:17 in reactie op Mw. Oeverloos Reageer op Isis

  

  ;-))
  Hele grote grijns
  -----------------------------------
  Deze was bedoeld voor Mw. Oeverloos

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 17:03 in reactie op Mw. Oeverloos Reageer op Zjen

  

  Dat hangt er maar helemaal vanaf Oeverloos.
  Als uiteindelijk de inhoud/bewustzijn bepaalt wie we zijn dan is de vorm niet interessant meer.
  Welke vorm je dan aanneemt , ja dat weet ik ook niet.
  In ieder geval is het een vorm die we met onze zintuigen zoals de ogen niet kunnen zien.
  Soi.

• Isis Maät, do 07 oktober 2010 16:12 in reactie op Isis Maät Reageer op Isis

  

  ;-)))
  Hele grote grijns.

• Afshin Kamiar, do 07 oktober 2010 16:22 in reactie op Isis Maät Reageer op Afshin

  

  Je hoeft niet per se gelovig te zijn om aan uitbuiting of onderdrukking te doen. Er zijn ook mensen die nu of in het verleden een wereldbeeld voor zichzelf hebben geschept waarin de abstracties ver verwijderd zijn van de werkelijke dagelijkse ervaring zonder tussenkomst van een God. Denk daarbij aan de nazi’s of fascisten of zelfs dichter bij huis.

• bo campman, do 07 oktober 2010 14:08 Reageer op bo

  

  Mogelijk, maar dat staat los van het mogen onderzoeken en meten.

• Ton evertsen, do 07 oktober 2010 13:59 Reageer op Ton

  

  is religie tot een waanvoorstelling of geestelijk probleem benoemen niet net zo beledigend als het een politieke ideologie noemen?

• bo campman, do 07 oktober 2010 14:11 in reactie op Ton evertsen Reageer op bo

  

  Mogelijk, maar dat staat los van het mogen onderzoeken en meten.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 14:16 in reactie op Ton evertsen Reageer op Jan

  

  "is religie tot een waanvoorstelling of geestelijk probleem benoemen niet net zo beledigend als het een politieke ideologie noemen?"
  
  Ja, al zijn beide benoemingen waar, maar dat maakt niet uit voor degenen die in Nederland de wetten hebben gemaakt, die laten een beetje logica echt niet hun "goedbedoelde" wetten in de weg zitten.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 14:17 in reactie op Ton evertsen Reageer op Aert Willem

  

  Zolang het een hypothese is...
  
  En daarna mag het van mij ook.

• Rouane Rabbit, do 07 oktober 2010 14:59 in reactie op Ton evertsen Reageer op Rouane

  

  ---[is religie tot een waanvoorstelling of geestelijk probleem benoemen niet net zo beledigend als het een politieke ideologie noemen?]----
  
  Het is niet beledigend om een religie ideologie te noemen. De vraag is of het waar is.
  Een politieke ideologie kenmerkt zich door politieke invulling en streven.
  
  Zo is het Christendom in Nederland een politieke ideologie, in verschillende andere Europese landen ook. Het zionisme is een politieke ideologie in Israël. De Islam in veel Arabische landen.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 15:25 in reactie op Ton evertsen Reageer op Sylvia

  

  Waarom wil je dat weten? Wil je religie graag zo noemen maar weet je niet zeker of je daar wel of geen mensen mee beledigt?
  
  Of heb je het idee dat Swaab dat gezegd heeft, en vraag je je af of Swaab mensen heeft beledigd?
  
  Swaab laat zien dat hersenen een rol spelen bij religie, en noemt evolutionaire voordelen van hersenen die gevoelig zijn voor religie.
  
  Bij alles wat mensen doen spelen de hersenen een rol.
  En toch is niet alles wat mensen doen een "waanvoorstelling" of een "geestelijk probleem".
  
  Als je dus gelooft dat Swaab dit heeft gezegd, en je vraagt je af of hij daar mensen mee heeft beledigd, kan ik je aangeven dat Swaab dat niet heeft gezegd.
  Lees nog maar eens over.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 15:57 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Jan

  

  "Bij alles wat mensen doen spelen de hersenen een rol.
  En toch is niet alles wat mensen doen een "waanvoorstelling" of een "geestelijk probleem"."
  
  Geloven in dingen die er niet zijn is een klassiek voorbeeld van een waanidee, maakt niet uit of je het nou het alziende oog van god noemt of je achtervolgers van de cia.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 16:10 in reactie op Jan Bakker Reageer op Sylvia

  

  Geloven dat alle gelovigen alles letterlijk nemen is ook zo'n waanidee ;-)
  
  En wat het geloof in "dingen die er niet zijn" betreft:
  
  Bestaat er een "ding" als rechtvaardigheid? Bestaat er een "ding" als vrijheid?
  
  Er zijn zoveel "dingen die niet bestaan" die je toch gebruikt bij het nadenken over van alles en nog wat.
  
  Oftewel: veroordeel anderen niet op wat ze in jouw ogen geloven...

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 13:22 Reageer op Censuur

  

  Citaat: "Kinderen zouden niet moet leren wat ze moeten denken, maar hoe ze kritisch moeten denken, en in volwassenheid hun eigen levensbeschouwelijke keuzes moeten kunnen maken.`
  
  Heldere en goede conclusie.
  
  Zelf ben ik religieus opgevoed maar gelukkig ben ik niet zo vreselijk vatbaar voor indoctrinatie en mijn "geloof" heeft, toen ik zelf zeer bewust de keuze kon maken, mij verlaten. Er schemert op de achtergrond zo nu en dan nog wel eens iets van een lichte onzekerheid, dat ongeveer gaat van: Maar áls... stel dat... áls, je weet nooit, áls God nou toch zou bestaan... tja, dan kom ik vast in de hel ondanks alle goede dingen die ik ook gedaan heb, want ik geloof niet, ik bid niet en ik vloek als een ehh... ketter. En ga daarna weer gewoon door met ongeloven. Ik kan namelijk niet anders. Ik heb het in mijn thirties écht een tijdje geprobeerd omdat ik dacht dat ik maar weer eens moest gaan geloven, want ja, zo was ik toch opgevoed? Maar het lukte niet. En ik heb het daarna nooit weer geprobeerd. Zinloos. Je hebt het of je hebt het niet.
  
  Mijn kinderen heb ik heel bewust niet gelovig opgevoed en daardoor ook letterlijk de kerk uit gesodemieterd omdat ik mijn oudste toentertijd niet wilde laten dopen. De vader had een buitenlandse religie en ik was NH gedoopt. Ik wilde dat mijn kind later zelf zou kunnen kiezen in alle vrijheid om wel of niet te geloven. En koos het voor geloof, dan kon het zelfs kiezen wat voor soort geloof.
  
  En het is allemaal goed gekomen met die zo min mogelijk gehersenspoelde oir van mij. Maar of ze in de hemel komen...? ;) (knipoogje)

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 13:47 in reactie op Censuur Joop Reageer op Sylvia

  

  [En het is allemaal goed gekomen met die zo min mogelijk gehersenspoelde oir van mij. Maar of ze in de hemel komen...? ;) (knipoogje)]
  
  Zoveel goden, zoveel hemels, dus er is er altijd wel eentje te vinden die vindt dat precies jij je perfect hebt gedragen ;-)

• YggY ..., do 07 oktober 2010 13:59 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op YggY

  

  Zoveel goden, zoveel hemels, dus er is er altijd wel eentje te vinden die vindt dat precies jij je perfect hebt gedragen ;-)
  ==============
  Ieder mens zijn eigen hemel ?
  
  http://www.youtube.com/watch?v=1pHCtLzmras

• keroman ikop, do 07 oktober 2010 14:36 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op keroman

  

  ' Zo veel goden, zo veel hemels', dat zou mooi zijn want hoeft nooit er nooit meer een proces te worden gevoerd over 'groepsbelediging, haatzaaien enz.' Dan is iedere overtuiging er namelijk één van een individu en daarmee is kritiek op religie niet langer 'fascistisch, xenofoob, racistisch'. Ik kan niet wachten tot het zo ver is!

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 17:04 in reactie op keroman ikop Reageer op Sylvia

  

  Juist omdat iedereen een individu is, is het afgeven op een religie fascistisch, xenofoob en racistisch.
  
  Verder hindert het mij dat het woord "kritiek", waar ik van hou, nogal eens wordt misbruikt om er "beledigen, afgeven op, schelden op, beschimpen" mee aan te duiden.
  
  Dat is niet wat het woord kritiek inhoudt; integendeel.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 17:47 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Censuur

  

  Het is verdrietig hoe Wilders (want die wordt er ongetwijfeld mee bedoelt) toch zelfs in een kleine bijna persoonlijk stukje discussie over een hemel, naar binnensluipt.
  
  Ik denk dat ik zelfs in de hel niet van hem afkom. :(

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 18:13 in reactie op Censuur Joop Reageer op Sylvia

  

  [Ik denk dat ik zelfs in de hel niet van hem afkom. :(]
  
  Ik heb zo het idee dat zijn hel jouw hemel is en andersom, dus volgens mij zit dat wel goed ;-)

• Wouter Zwart, do 07 oktober 2010 13:18 Reageer op Wouter

  

  Als we geconditioneerd raken door onze omgeving, en dus ook als kind 'geindoctrineerd' worden met religieuze ideeën, dan geldt dit toch voor alles wat bij ons binnen wordt gebracht (voor christendom inderdaad, maar ook voor liberalisme, socialisme, consumentisme, wetenschap etc)? Dat is een manier van argumenteren die religie niet ondermijnt, maar alleen bevestigt dat er meerdere manieren zijn om het leven te duiden.
  
  Waar komt het dan op aan? Op het onderzoeken van die waarheidsclaims. Op hun feitelijkheid, historische betrouwbaarheid. Zijn alle duidingsmanieren even waar?
  
  "But you cannot go on "explaing away' for ever: you will find that you have explained explanation itself away. You cannot go on 'seeing through' things for ever. The whole point of seeing through something is to see something through it. It is good that the window should be transparent, because the street or garden beyond it is opaque. How if you saw through the garden too? ... a wholly transparent world is an invisible world. To 'see through' all things is the same as not to see." CS. Lewis - The Abolition of men, p. 46
  
  Zie ook: Tim Keller - The Reason for God

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 13:25 in reactie op Wouter Zwart Reageer op Zjen

  

  http://www.integralhealthresources.com/wp-content/uploads/2009/07/quadrants31.gif
  
  Ze zijn in alle 4 de kwadranten waar.
  Zaak is hoe je die 4 kwadranten met elkaar in balans brengt.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 13:30 in reactie op Wouter Zwart Reageer op Aert Willem

  

  Jaja, dus met andere woorden: religie mag niet verder worden onderzocht op waarheid want als er geen schimmigheid meer is, hebben we niets meer?
  
  Zo kan ik zelfs Sinterklaas in het zadel houden.

• Pieter Pan, do 07 oktober 2010 13:51 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Pieter

  

  Het is een kwestie van geloof, geloof ik , Aert,

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 12:59 Reageer op Aert Willem

  

  Wat mij wel benieuwt Dick, is of er een leeftijd te geven is vanaf welke een jong mens wel in staat kritisch naar zijn omgeving te kijken.
  
  Dat zou de minimum leeftijd moeten zijn waarop religieus maar uiteraard ook politiek en ander maatschappelijk geëngageerd onderwijs gegeven zou mogen worden. Daar beneden zou het uiteraard bij feitelijkheden kunnen blijven want een mens mag van zo vroeg mogelijk beginnen met zijn ontwikkeling.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 13:23 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Een kind neemt waar vanaf de conceptie.
  
  Die ontwikkeling begint al in de baarmoeder.
  De vorm waarin dat gebeurt, die evolueert.
  Ergo; evolutie gaat over de vorm. Nooit over de inhoud.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 13:44 in reactie op Zjen Zen Reageer op Aert Willem

  

  Joh!
  
  Toch hoor ik liever een antwoord van Dick Swaab, die is wetenschapper.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 13:59 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Ik dacht dat je wetenschappelijke antwoorden zocht?

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 14:19 in reactie op Zjen Zen Reageer op Aert Willem

  

  Dat zeker maar dan is het wel aardig als de antwoorden corresponderen met de vragen die ik heb.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 14:23 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Hahahahaaa...ik moet alweer hartelijk lachen Aert. Bedankt man.

• Koen Guiking, do 07 oktober 2010 13:32 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Koen

  

  Ik zou het juist precies andersom doen. Basisscholen mogen wel op ideologische grondslag hebben, maar daarna alles openbaar. Dan groeit een kind op met een mooi, maar eenzijdig wereldbeeld en daarna gaat het ontdekken dat het allemaal toch wat genuanceerder ligt en dat je alles wat je leert in twijfel mag trekken. Kleine kinderen moet je dat niet aan doen.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 13:59 in reactie op Koen Guiking Reageer op Aert Willem

  

  Kleine kinderen mag je best wel een leuk leven geven maar wat mij betreft zonder al teveel leugens.

• Koen Guiking, do 07 oktober 2010 16:11 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Koen

  

  Dat zijn geen leugens Aert. Het is een andere waarheid dan de jouwe. Ieder zijn eigen kijk op de wereld.
  Als jij kinderen hebt vertel je ze ook graag de waarheid zoals jij die ziet. Hetzelfde geldt voor iemand die religieus is.
  Jij lijkt me zeer overtuigd van je eigen gelijk. Da's je goed recht, maar mij iets te fundamentalistisch.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 14:40 in reactie op Koen Guiking Reageer op Jan

  

  Dan kun je 't beter andersom doen: jonge kinderen zijn veel kneedbaarder dan oudere kinderen, dus dat ideologische daar moet je zo lang mogelijk mee wachten.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 11:52 Reageer op Joop

  

  Doet me ineens aan een uitspraken denken.:
  
  'Er zin meer erfelijk dan bewust gelovigen'.
  (Gaby vanden Berghe)
  
  'Geloven en weten zijn twee rails, die evenwijdig lopen en ekaar nooit ontmoeten, behalve bij het kind.'
  (Godfried Bomans)
  
  'Geloven is verstand verliezen om God te winnen.'
  ( Lew Sjestow)
  
  ; )

• bo campman, do 07 oktober 2010 11:47 Reageer op bo

  

  In dit verband zou ik wel eens een onderzoek willen zien naar de mate van religieuze programmering onder aanhangers van de Linkse kerk.
  Ik heb het vermoeden dat die namelijk bovengemiddeld hoog is, daar ik het idee heb dat veel 'Linkse kerkgangers' een bovengemiddelde mate van religieuze ( lees: christelijke) indoctrinatie in hun jeugd hebben ervaren, zoals ik ook vaak van die-hard Joopers lees hier.
  De hypothese zou dan zijn dat christelijke impregnering in de vroege jeugd, die weliswaar in de adolescentie verworpen wordt, toch een nieuwe invulling zoekt en dit vindt in de Linkse kerk.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 12:07 in reactie op bo campman Reageer op Zjen

  

  Je formuleert hier een grappige hypothese.
  Ik zou zeggen; zoek wetenschappers die dit ook vinden en een groot onderzoek opzetten.

• bo campman, do 07 oktober 2010 14:17 in reactie op Zjen Zen Reageer op bo

  

  Een klein steekproefje op Joop zou als pilot kunnen dienen.
  Van 4 echte Joop-ers is de Christelijke achtergrond al zelf genoemd.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 13:46 in reactie op bo campman Reageer op Censuur

  

  Wat let je? Misschien kan je er nog op promoveren ook. Ik meld me wel aan aan als afstudeerobject en dan zul je zien dat het veel genuanceerder en ingewikkelder in elkaar zit dan jij zal vermoeden. En je conclusie zou daarom ook niet eenduidig en afdoende zijn maar nog meer vragen oproepen dan je al had.
  
  En tenslotte zou je merken dat er helemaal geen Linkse Kerk bestaat. Maar dat het een term is die de rechtse rakkers gebruiken om hun minachting, hun onbegrip, hun wrok, hun gal te spuien.

• bo campman, do 07 oktober 2010 16:20 in reactie op Censuur Joop Reageer op bo

  

  Ik kan je verder geen antwoord geven, helaas, het komt niet door de moderatie heen.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 16:35 in reactie op bo campman Reageer op Censuur

  

  Probeer het eens in wat andere bewoordingen.
  Maar hoe dan ook, ik vind het fijn dat je de moeite wilt nemen mij te antwoorden.

• cor mol, do 07 oktober 2010 14:38 in reactie op bo campman Reageer op cor

  

  Zou dat ook gelden voor de rechtse kerk? Maar geen subsidie naar dat soort onderzoek zou ik zeggen. Waar de rechtse kerk toe leidt zien we bij Verhagen.

• Kordotium -, do 07 oktober 2010 11:29 Reageer op Kordotium

  

  Aardig stukje.
  
  Normaalgesproken wordt bij verwijzingen overigens de oorspronkelijke bron aangehaald: de quote van Dawkins komt van Robert Pirsig...

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 11:46 in reactie op Kordotium - Reageer op Mostafa

  

  O

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 12:11 in reactie op Kordotium - Reageer op Aert Willem

  

  "Gelooft" u dat zelf?

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 12:15 in reactie op Kordotium - Reageer op Aert Willem

  

  Inleiding, pagina 14 ;-)

• Kordotium -, do 07 oktober 2010 13:24 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Kordotium

  

  Van het boek van Pirsig?

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 13:51 in reactie op Kordotium - Reageer op Aert Willem

  

  Neenee, in "god als misvatting" verwijst Dawkins inderdaad naar Pirsig, als volgt:
  
  "...Het eerste stuk van die definitie is een perfecte verwoording van het begrip 'godsdienstig geloof. Met betrekking tot de vraag of het een symptoom van een psychiatrische aandoening betreft, ben ik geneigd Robert M. Pirsig te volgen, de auteur van Zen en de Vunst van het motoronderhoud: 'Als één persoon lijdt aan waanvoorstellingen, dan heet dat "krankzinnigheid". Als veel mensen tegelijk lijden aan waanvoorstellingen, dan noemt men dat "religie"...".
  
  Maar dat is verder niet erg, in de context van het geschrevene doet het er niet echt toe wie de schrijver was.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 13:52 in reactie op Kordotium - Reageer op Joop

  

  Da's lang geleden dat Robert M. Pirsig's naam heb gelezen Kordotium!
  
  Ik was 20 toen ik 'Zen en de kunst van het motoronderhoud' voor het eerst las. Geweldig boek. Ik ga het weer eens lezen.
  
  Bedankt voor de deze toevallige reminder.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 13:58 in reactie op Joop Schouten Reageer op Zjen

  

  Ik heb Zen en de kunst van het motoronderhoud een paar keer gelezen in de loop van mijn leven.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 14:15 in reactie op Zjen Zen Reageer op Joop

  

  Weer zoiets. Je kan bij mij echt niet meer stuk Zjen (...)
  : ))))))
  
  ff een vraagje. Ik zocht later heel lang in zijn boek naar het juiste woord van de beweging die nodig is voordat iets echt kan bevriezen. Kou op zich is onvoldoende. (in zijn uitleg over kristallisatie).
  
  (Een zetje die nodig is zodat alles op z'n plaats valt. Net als met denken.)
  
  Weet je dit toevallig?

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 14:25 in reactie op Joop Schouten Reageer op Zjen

  

  Nee, dat kan ik zo niet opduikelen uit mijn parate kennis. Dan moet ik ook weer gaan lezen. Oke..ik ga weer lezen :::))))

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 14:30 in reactie op Zjen Zen Reageer op Joop

  

  : ))))))
  
  x

• x x, do 07 oktober 2010 23:07 in reactie op Joop Schouten Reageer op x

  

  translatiesymmetrie?
  
  Was zomaar een helmgedachte... (KLL code)

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 16:02 in reactie op Zjen Zen Reageer op Sylvia

  

  Ik ook!
  Dat boek heeft heel veel voor mij gedaan.

• Harold Prost, do 07 oktober 2010 11:22 Reageer op Harold

  

  Kan ik nu ook concluderen dat een zeker degeneratieproces wellicht ten grondslag ligt aan het ongeloof van steeds meer mensen?

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:28 in reactie op Harold Prost Reageer op Aert Willem

  

  Integendeel, de ratio overtreft de twijfel.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 14:24 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Joop

  

  Als 'de ratio' op verkeerde inzichten stoelt is twijfel te prefereren...
  ; )

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 15:22 in reactie op Joop Schouten Reageer op Aert Willem

  

  Verkeerde inzichten zeggen niets over het denkvermogen. Kritiek op de zuivere rede?
  
  ;-)

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 16:35 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  De zuivere rede is van de atheïstische kerk. :))

• Koen Guiking, do 07 oktober 2010 11:19 Reageer op Koen

  

  Jammer van die conclusie. Verder een goed verhaal. Mensen zoeken naar antwoorden en velen vinden die in het spirituele. Of in zogenaamde religieuze boeken. Prima toch. Laat ze daar toch vrij in. Volwassenen die dankzij die religie het leven aangenamer vinden of beter begrijpen (althans, denken te begrijpen, maar dat is niet belangrijk, zij hebben in ieder geval gevonden wat ze zochten) willen hun kinderen dat ook bijbrengen. Lijkt me nogal logisch. Dat betekent niet dat zo'n kind vanaf zijn geboorte gedoemd is. Ieder kind hoort een bepaalde versie van de waarheid (religieus of niet) en neemt die voor waar aan. Zo zijn kinderen. Die geloven alles. Het is dus wel zo overzichtelijk (en ik denk ook goed voor het kind) om ze consistente dingen te leren (thuis en op school), en geen tegenstrijdige boodschappen die ze alleen maar in de war brengen.
  Ik ben blij dat ik met fabeltjes ben groot gebracht en pas later ben gaan inzien dat het allemaal heel anders ligt. Als tiener heb ik mij alsnog kritisch ontwikkeld. Dat is toch vroeg genoeg. Je hoeft toch niet op vierjarige leeftijd al alles in twijfel te trekken wat je hoort.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:27 in reactie op Koen Guiking Reageer op Aert Willem

  

  Zoeken naar antwoorden kun je wat mij betreft beter in een encyclopedie doen of middels wetenschappelijk onderzoek.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 16:38 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Overigens is alle zoeken de oorzaak van het lijden Aert, met of zonder rede, zuiver of niet.

• Sjaak Trekhaak, do 07 oktober 2010 15:57 in reactie op Koen Guiking Reageer op Sjaak

  

  Ik vind het prima als mensen veel te simpele antwoorden aanvaarden voor veel te belangrijke vragen, al vind ik het jammer. Ik ben bereid ze 'te laten' en ze mogen hun antwoord van mij als absoluut beschouwen, al kost het moeite.
  
  Waar ik mee zit is dat mensen geen antwoorden 'vinden', om de eenvoudige reden dat er geen sprake van vinden kan zijn als er geen sprake is van zoeken. Het 'antwoord' lag al op de plank voordat men zich bewust was dat er een vraag was.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 11:02 Reageer op Sylvia

  

  Ik heb het grote voordeel dat ik sterk anti-religieus ben opgevoed.
  Daarom is het voor mij waarschijnlijk makkelijker dan voor anderen om de positieve kanten van religies te zien.
  
  Als je kijkt naar de "grondwaarden" die in elke religie zitten, dan zijn het zaken als "heb je naaste lief," oftewel "geef om een ander", en alles wat daarmee samenhangt.
  
  Een religie is een soort gemakkelijke manier om er voor te zorgen dat mensen die waarde hooghouden. Die waarde zit biologisch gezien ingebakken in mensen, maar er zijn andere mechanismen (denk aan jaloezie, angst) die nogal eens in de weg zitten dat die ene kernwaarde goed tot uiting komt.
  
  Helaas leent het mechanisme van religies (een hogere autoriteit die vertelt wat je moet doen) zich ook tot machtsmisbruik.
  Dat machtsmisbruik is in feite precies waar religies mensen tegen proberen te beschermen, maar mensen zijn mensen, en je ziet het overal.
  
  Tegelijkertijd zijn er ook altijd mensen die uit zo'n religie *wel* halen waar hij voor bedoeld is: een extra steun om niet bang te zijn, niet jaloers, maar werkelijk om anderen te geven.
  
  En met "is bedoeld voor" bedoel ik dan het evolutionaire voordeel zoals Swaab het hier beschrijft: het feit dat mensen biologisch gezien geneigd zijn tot religie is te verklaren doordat het een evolutionair voordeel heeft.
  
  Met andere woorden:
  Ik zal nooit kritiek hebben op het feit dat iemand religieus is, wat voor religie het dan ook is.
  
  Ik ga in discussie over standpunten en daden.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 11:23 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Zjen

  

  ---Helaas leent het mechanisme van religies (een hogere autoriteit die vertelt wat je moet doen) zich ook tot machtsmisbruik.----
  
  Daar zit de kern van het hele gedonder Sylvia.
  
  Het volgen van de guru.
  
  Guru's zijn in mijn opvatting diegenen die het klaarspelen om zo te overtuigen van hun waarheid dat je daarvoor je eigen waarheid niet meer herkent.
  Je eigenheid en je eigen waarheid niet kennen maakt iemand heel gevoelig voor guru's.
  Je vindt ze in alle levensgebieden...(financiële wereld is een mooi voorbeeld van hoe fout dat kan gaan)
  Het grappige is dat autonomie en soevereiniteit geen woorden zijn die kinderen onderwezen worden , laat staan dat ze ruimte krijgen om ermee te spelen of te experimenteren.
  Daar wel mee mogen spelen en experimenteren eist van de opvoeder dat ie weet wat autonomie en soevereiniteit betekent voor hem/haar.
  
  Zelfstandig leren denken is een goede uitdrukking daarvoor en dat leren we onze kinderen veel te weinig.
  Gehoorzamen..dat leren we ze veel makkelijker. Dat hebben we zelf ook geleerd.
  Dat is wat we doorgeven; hoe te gehoorzamen.
  
  Helaas.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 11:34 in reactie op Zjen Zen Reageer op Sylvia

  

  [Zelfstandig leren denken is een goede uitdrukking daarvoor en dat leren we onze kinderen veel te weinig.
  Gehoorzamen..dat leren we ze veel makkelijker. Dat hebben we zelf ook geleerd.
  Dat is wat we doorgeven; hoe te gehoorzamen.
  Helaas.]
  Dat vind ik zo mooi gezegd dat ik het even citeer, Zjen!

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:26 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Aert Willem

  

  Het lijkt mij dat je, als je anti-religieus geïndoctrineerd bent, juist meer moeite hebt met het zien van de positieve kanten van religie. Dit alles in analogie met het religieus geïndoctrineerd zijn.
  
  Ik ben met vrije keuzes opgevoed en daarom vind ik dat ik de grote expert mag zijn op het beoordelen van religies.
  
  Nee mevrouw Stuurman, zo gemakkelijk kan een mens zich niet op het schild der deskundigheid hijsen. Waarom zegt u niet gewoon dat dit uw mening is in plaats van de autoriteitskaart uit te spelen? Uiteraard trek ik mijn bovenstaande autoriteitskaart weer in, deze was uitsluitend exemplarisch.
  
  Zorg, angst, liefde, jaloezie, leiderschap, volgzaamheid zijn gewoon dierlijke instincten en aspecten die in elk mens zitten zoals die ook in apen en koeien zitten. Religie is anno 2010 niets meer of minder dan een manier om mensen te onderdrukken en om macht te behouden.
  Zou u hard kunnen maken dat niet religieuze mensen per definitie minder zorgzaam zijn en hoe kunt u dat dan rijmen met de seculiere gedachte die ook bij socialistisch partijen van groot belang is. Als religie de zorgzaamheid hoog wil houden, dan is het secularisme een a-sociaal instituut, is de atheïst een egoïst en is de ongelovige koe of aap verre van sociaal.
  
  Dan nog even de nuance: Dick Swaab zegt: "lijkt een evolutionair voordeel te hebben gehad". Dat is toch net even wat anders dan uw formulering.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 11:33 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Religie is een mentale constructie van mensen en derhalve zeer onvolledig.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:41 in reactie op Zjen Zen Reageer op Aert Willem

  

  Kunt u dat nader duiden?

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 12:08 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  Je hebt toch een encyclopedie???

• YggY ..., do 07 oktober 2010 12:11 in reactie op Zjen Zen Reageer op YggY

  

  :-)))

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 12:54 in reactie op Zjen Zen Reageer op Aert Willem

  

  Een onvolledige constructie kan overeind gehouden worden door maatregelen die geen onderdeel uitmaken van de oorspronkelijke constructie maar die de transparantie van de oorspronkelijke constructie in belangrijke mate ondermijnen.
  Kunt u nagaan hoe kunstmatig religie (en ook spiritualiteit) overeind gehouden moeten worden.

• Patrick Jak, do 07 oktober 2010 12:18 in reactie op Zjen Zen Reageer op Patrick

  

  Onvolledig met betrekking tot wat?
  
  Religie en spiritualiteit mogen constructies zijn (hoewel; als ze voortkomen uit causale, biochemische processen in hoeverre zijn ze dan geconstrueerd? Constructie veronderstelt een doel/plan; God is zo weer binnen, desnoods in de vorm van "Evolutionaire Fitness".), maar ze ZIJN er gewoon en daarmee basta.

• Pieter Pan, do 07 oktober 2010 12:50 in reactie op Patrick Jak Reageer op Pieter

  

  They are out there...
  
  But we don't care..

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 13:19 in reactie op Patrick Jak Reageer op Zjen

  

  De menselijke geest en verbeeldingskracht is in principe idealiter misschien oneindig maar de mentale , bedachte, constructies zullen nooit meer zijn of meer omvatten dan die mentaliteit zelve vermag.
  
  Nou, hier zeg ik met zoveel woorden dat mentale constructies niet meer zijn dan wat mijn geest vermag. Of wat de academische wetenschap zegt dat mogelijk is.
  
  Dat is mij te weinig.

• Patrick Jak, vr 08 oktober 2010 12:58 in reactie op Zjen Zen Reageer op Patrick

  

  Kumba-jaaaa my lord kumba-jaaa....
  
  Ook zo'n kampvuur-klassieker

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 11:36 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Sylvia

  

  Wat een wantrouwen spreekt er uit je woorden...
  
  Ik kan me op geen enkele manier vinden in wat je uit mijn woorden gehaald denkt te hebben, en heb eerlijk gezegd weinig zin om te proberen duidelijker te krijgen wat ik dan wel bedoel.
  
  Ik heb het naar mijn idee duidelijk genoeg gezegd.
  
  Wie wil kan overal spoken achter zien...

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 11:35 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Mostafa

  

  De meeste mensen geloven omdat ze bang zijn dat God hen gaat straffen als ze weer opstaan na hun dood, maar niemand op aard kan ze gerust stellen met de zekerheid dat ze niet bang hoeven te zijn, want dood is dood en je hoeft niet op te staan voor God, je blijft liggen waar je ligt.
  Ooit zei iemand tegen mij: '' Ik geloof in God omdat ik het als enige oplossing zie, want, als ik dood ga en ik blijf lekker in mijn graf liggen heb ik niets verloren, maaaaar als ik in mijn graf lig en toevallig komt iemand met een stok en zegt tegen me: ''hé jij! opstaan! je moet naar het kantoor van God nu, God wil met je babbelen en afrekenen, dan heb ik ook geen probleem, omdat ik in hem heb geloofd, maaaaaaaaaaaaaaaaar als ik niet in God geloof en er komt zo'n iemand bij mijn graf langs en verzoekt mij naar God te lopen, dan krijg ik problemen en spijt en dan is het te laat'''.
  Ik merk het ook bij sommige Nederlanders als je hen vraagt of ze gelovigen zijn en die zeggen"''Ja, ik geloof dat er is iets maar wat en waar dat iets is weet ik niet''. Ik ook.
  Vriendelijke groeten.

• Sylvia Stuurman, do 07 oktober 2010 12:00 in reactie op Mostafa Mouktafi Reageer op Sylvia

  

  Ik vind het eigenlijk juist een veel mooiere gedachte dat er helemaal niets is na de dood.
  
  Als je dat echt beseft, besef je ook hoe ongelofelijk mooi en bijzonder het feit is dat je leeft. Dan wil je er alleen nog maar aan bijdragen dat het voor iedereen nog mooier en bijzonderder wordt.
  
  En wat die god betreft, als er eentje zou bestaan en die kan niet waarderen hoe ik heb proberen te leven, dan vind ik het een god van niks ;-)

• I Amsterdam, do 07 oktober 2010 12:47 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op I

  

  Voor sommigen is het ook te hopen dat er geen "instantie" is die je na de dood afrekent op je daden tijdens je leven (denk bijv. aan Hitler).
  Of dat er überhaupt een vorm van leven is na de dood. Stel dat je 1 vd 72 maagden bent die is beloofd aan een terrorist. Na je leven ben je veroordeeld tot seksslaaf.
  De dood onder ogen zien als in volledig ophouden te bestaan, is het moeilijkste wat er is.

• Mw. Oeverloos, do 07 oktober 2010 13:05 in reactie op I Amsterdam Reageer op Mw.

  

  Nou, ik ken een paar "ouwe vrijsters" ...daar is die terrorist mooi klaar mee!

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 13:09 in reactie op I Amsterdam Reageer op Mostafa

  

  Die zijn niet gek, die nemen voor de zekerheid een opblaaspop uit Amstardam. Ik zie het voor me: Bin laden samen met een opblaaspop in één graf liggen en die dacht: Ja! als God toch niet bestaat ga ik toch aan de slag met mijn ''grafgenoot''!

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 13:04 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Mostafa

  

  Mooi betoog, Sylvia.
  Ik ben gek op je logica!
  Bedankt.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 15:18 in reactie op Sylvia Stuurman Reageer op Censuur

  

  In vroeger tijden, toen men nog niet in lucht- en winddichte kisten begraven werd maar gewoon in een katoenen doek gewikkeld in de aarde werd gestopt als een veelbelovende bloembol, kwam je ook echt terug. Als humus, of aardolie en als je geluk had als een diamant. Dus er was een leven na het leven.
  
  Nu denkt men wel dat men terugkomt, maar de aarde neemt jouw verteerde resten niet op en de wurmen mogen niet aan je knabbelen, kevers en torren mogen niet aan je knagen... wat heeft begraven worden en geloven in een leven na de dood nu nog voor zin?
  
  Dan kan je net zo goed volop genieten van de schamele tijd die je rest in de eeuwigheid. En die tijd niet verdoen met meestal voor jezelf bidden, nadenken of iets wel of niet goed is in de ogen des heere, of je in de hel of hemel komt en of God wel of niet bestaat.

• Christiaan E., do 07 oktober 2010 10:57 Reageer op Christiaan

  

  De vraag blijft natuurlijk nog wel WIE er dan afwijkt: degene met dat gen, dus de gelovige, of juist degene zonder dat gen, de ongelovige. Als bijvoorbeeld 95% van de Amerikanen gelooft en 5% niet, dan zou de conclusie juist kunnen zijn dat on-gelovigen een afwijking hebben ... Toch voel ik me wel gezond ... :)

• kees van eck, do 07 oktober 2010 11:15 in reactie op Christiaan E. Reageer op kees

  

  De auteur negeert inderdaad de overheersende rol van cultuur. Het is onzin dat hersenen van Amerikanen anders zouden werken dan die van andere aardbewoners...

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 11:17 in reactie op Christiaan E. Reageer op Joop

  

  We hebben allemaal deze geloof-veroorzakende-genen in onze hersenpan Christiaan.
  ; )

• Kingfisher XL, do 07 oktober 2010 10:51 Reageer op Kingfisher

  Blij te horen dat datgene wat ik eigenlijk al heel lang wist nu ook wetenschappelijk aangetoond is.
  Onbegrijpelijk dat religieuze indoctrinatie van jonge kinderen nog steeds van Staatswege wordt toegestaan, aangemoedigd en gesubsidieerd.

• YggY ..., do 07 oktober 2010 10:41 Reageer op YggY

  

  Een vrije keuze ?
  
  Ik ben Nederlands Hervormd opgevoed, nou schijnt dit een vrij gematigde vorm van religie te zijn, in ieder geval niet zo dwingend als andere geloven. Ik werd als kind thuis dagelijks geconfronteerd met het geloof door meerdere kleine dingen zoals bidden voor en na het eten. Maar bidden voor het slapen gaan was er bijvoorbeeld niet bij, daar was je sowieso al te moe voor.
  
  Ik ben in mijn jeugd naar de toen nog bestaande zondagsschool geweest en op latere leeftijd zelfs nog een poosje naar de Jeugdkerk maar ook ik maakte een ontwikkeling door.
  
  Toen ik in ruime mate was ontwikkeld en zelfstandig begon na te denken begreep ik al vrij snel dat het concept van een God van een omni-presente entiteit natuurlijk absolute flauwekul is.
  
  Natuurlijk bestaat er geen God, dat weet ik en ik denk dat iedereen dat wel weet maar voor sommigen is het hebben van een geloof wel handig, je kunt je eigen fouten erop afschuiven en je kunt door de week de grootst mogelijke flauwekul uithalen om vervolgens op Zondag verschoning te vragen en natuurlijk te verkrijgen.
  
  Als ik doodga dan is het einde verhaal en met einde bedoel ik ook einde verhaal, ik weet me na mijn einde niet opgenomen in een of andere heerlijkheid, als ik tijdens mijn leven die heerlijkheid niet heb gevonden dan heb ik of niet goed gezocht of ik heb het niet gevonden.
  
  Maar omdat ik dus niet geloof in een God heb ik wel een andere gave ontwikkeld, ik gun namelijk iedere gek zijn gebrek. Ik laat qua geloof iedereen zijn eigen Goddelijke gang gaan. Iedereen heeft wat mij betreft het recht om ergens in te geloven, God, Allah, Sinterklaas of de Kerstman en zelfs door een poster hier verbasterde Allod. Iedereen gelooft maar lekker raak maar val mij er niet mee lastig.
  
  Als iemand beweert dat de Islam een achterlijk geloof is dan val ik hem of haar bij maar breng tegelijk de broodnodige nuance aan door aan te vullen dat ik ieder geloof achterlijk vind. Het is trouwens wel frappant dat de grootste Islam-haters zich bevinden bij de gelovige Christenen die toch geleerd zouden moeten hebben dat ieder mens er één is.
  
  Wanneer Christenen weer eens uitgebreid wijzen op de bestaande haat jegens homo's vergeten ze er voor het gemak er maar even bij dat de Christenen zelf de grootste homo-haters zijn.
  
  Als Christenen ons erop wijzen dat de Islam vrouw-onvriendelijk is vergeten ze voor het gemak maar even bij dat Christenen bij wijze van spreken de uitvinder zijn van die vrouw-onvriendelijkheid.
  
  Het is op dit moment de Christelijk overheersende gedachte die het de Islam in Nederland onmogelijk wil maken en daar heb ik dus wel bezwaar tegen, ik gun iedereen zijn of haar geloof, Christen, Jood of Moslim het is mij allemaal om het even.
  
  Zoals ik al eerder zei, iedere gek zijn gebrek.

• Peter van Dijk, do 07 oktober 2010 11:33 in reactie op YggY ... Reageer op Peter

  

  In jouw reaktie proef ik een vrij algemeen voorkomende kromme redenatie. Dit doordat er met twee maten wordt gemeten, namelijk: het beeld van gelovigen van vijftig jaar terug en dat van de huidige (`linkse´) ontzuilde.
  
  Inderdaad werd in de vijftigger jaren in Protestante en Katholieke kring nog een archaisch wereldbeeld uitgedragen. Ondertussen is de samenleving echter ontzuild geraakt. De `gesloten´ Zuilen hebben plaats gemaakt voor een `open´ christelijk religieuze samenleving. De archaische christelijke maatschappij is door voortdurende kritiek gemoderniseerd; homo´s, vrouwen en andersdenkenden worden algemeen als gelijkwaardig beschouwd (voor de wet).
  
  De Ontzuiling heeft (naast de harde kern religieuzen) niet één, maar twee groepen ontkerkelijkten doen ontstaan. Een groep die zich op basis van het gemoderniseerde wereldbeeld van het christendom heeft afgekeerd en een groep die je het best `cultuur-christenen´ kunt noemen. Deze laatste groep behoorde tijdens de Verzuiling tot de `niet-harde kernleden´. Zij hebben het gemoderniseerde wereldbeeld weten te combineren met geloof. Tot deze laatste groep hoor ook ik. Zo was het voor mijn ouders geen probleem dat ik tijdens mijn jeugd wel met andersdenkenden mocht spelen, terwijl ik wel naar de kerk en de Zondagschool ging (zie ook mijn reaktie van do 07 oktober 2010 09:37).
  
  Je kritiek als dat nu archaische Christenen de Islam buiten spel zou zetten en dan ook niet juist. Op die enkele Urker en Staphorster dan na. We denken hetzelde, maar we formuleren het geheel anders, waardoor we tegen over elkaar lijken te staan.

• YggY ..., do 07 oktober 2010 11:59 in reactie op Peter van Dijk Reageer op YggY

  

  In jouw reaktie proef ik een vrij algemeen voorkomende kromme redenatie.
  =============
  Duidelijk

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 17:51 in reactie op Peter van Dijk Reageer op Censuur

  

  Citaat: "In jouw reaktie proef ik een vrij algemeen voorkomende kromme redenatie. "
  
  Waarom krom? Een redenatie is een redenatie en die is in de ogen van degene die redeneert meestal niet krom, maar wel in de ogen van degene die daarop een reactie geeft, waarvan dan ook weer gezegd kan worden dat zijn redenatie een kromme redenatie is.

• Peter van Dijk, do 07 oktober 2010 19:02 in reactie op Censuur Joop Reageer op Peter

  

  Sommige mensen hebben de zaken liever `krom´ dan recht ...

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 10:33 Reageer op Aert Willem

  

  Jezus was een hippie en religie is de trip.
  
  Dank Dick, ik heb genoten van uw theorie en kan niet anders dan u voordragen voor de P.H.T. d'Holbach trofee. Een gebedsdienst is niets meer dan een massapsychose, een gebedshuis feitelijk een gekkenhuis.
  
  Ik ga uw boek kopen!

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 10:29 Reageer op Mostafa

  

  Geachte heer Swaab, U noemde alle religies behalve de grote moeder van alle reliogies, het Jodendom.
  U snapt de gelogvigen niet en de religie is niets voor u, maar wat vindt u van Israel die namens het geloof en de Thora moet bestaan op de grond waar de Palastijnen wonen?
  Zonder geloof bestaat Israel niet, bent u hier de Thora en God niet dankbaar?
  Bedankt.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 10:47 in reactie op Mostafa Mouktafi Reageer op Jan

  

  Alleen de moeder van het Christendom en de Islam. Het Hindoeisme is ouder dan het Jodendom en het Boeddhisme is er niet door beinvloed.

• Mostafa Mouktafi, do 07 oktober 2010 11:04 in reactie op Jan Bakker Reageer op Mostafa

  

  Ik heb het over de religies met heilige boeken en profeten, het Jodendom, het christendom en de islam. Maar als iemand zijn God in koe ziet moet hij of zij zef weten en ik respecteer het.

• Harold Prost, do 07 oktober 2010 10:18 Reageer op Harold

  

  Wat als een religieus leider zich eens zou uitlaten over neurobiologie? Wat dan? Het zou voor de maatschappij, voor heel veel mensen, bepaald geen gewenst resultaat opleveren. Het zou een "hoezo? je weet helemaal niet waar je het over hebt!" reactie opleveren. Een tunnelvisie zou de schrijver hebben.
  
  Zo ook hier. Heeft Swaab enige ervaring met, of kennis van bovennatuurlijke zaken? Heeft hij geloof in God? Natuurlijk zal er dan een redenatie uit rollen die het tegenovergestelde probeert aan te tonen dan datgene wat er in de heilige boeken staat. Logisch. Maar is het wenselijk? Is het een goed idee hier meteen overheidshandelen uit te verlangen?
  
  Wat is het gevolg van de redenatie dat wij onze hersenen zijn? De dingen waar Jezus over gesproken heeft? Hoe we met de ander horen om te gaan? Misschien moesten we daarvoor dan toch maar eens nog een kijkje nemen in het voormalige Rusland, in China of in Noord Korea. O nee, dat kan niet. Daar zit een slot op. Dan de getuigenverklaringen er eens op nalezen: http://www.cip.nl/nieuwsbericht_detail.asp?id=13852

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:07 in reactie op Harold Prost Reageer op Aert Willem

  

  De strijd tussen het creationisme en de wetenschap is al zo oud als de weg naar Rome(!)
  
  Mijn opvatting is dat geloof slechts een excuus is voor alles wat we nog niet weten. Naarmate de wetenschap vordert, zal er steeds minder behoefte zijn aan religieuze sprookjes. Vroeger kwam de donder van Thor, tegenwoordig gewoon uit de wolken. Vroeger was de aarde en zo...
  
  Weet je: al die goden bemoeien zich helemaal niet zo met de mensen en ze hebben liever dat de mensen zich niet met hun bemoeien.

• Zjen Zen, do 07 oktober 2010 11:26 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Zjen

  

  ----Weet je: al die goden bemoeien zich helemaal niet zo met de mensen en ze hebben liever dat de mensen zich niet met hun bemoeien.----
  
  Welke goden? En hoe weet je dat?
  Ben je aan het channellen Aert?
  http://nl.wikipedia.org/wiki/Channelling_%28new_age%29

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:34 in reactie op Zjen Zen Reageer op Aert Willem

  

  Dat heb ik van mijn grote leider, inspirator, psychopompos (zijn er nog meer superlativen te verzinnen?) geleerd.
  
  Oftewel: het is een uitspraak van de filosoof Epicurus (342 - 271 b.c.) die ik natuurlijk blind volg.

• Harold Prost, do 07 oktober 2010 22:42 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Harold

  

  "Naarmate de wetenschap vordert, zal er steeds minder behoefte zijn aan religieuze sprookjes."
  
  Moet je Swaab nog eens goed lezen: het gaat om het defect raken van genen waardoor mensen minder in staat zijn te geloven. Dat heeft blijkbaar met een geschapen gen te maken, die je op God zou moeten wijzen maar die in onbruik raakt. Dat is toch hoe 'jullie' evolutie definieren? Evolutie is toch de mutatie van/in een levend wezen? Dat heeft dus niets met kennis te maken, blijkbaar. Wat dit stuk dus ook meteen volslagen onbruikbaar maakt voor welke stelling dan ook. Hierin wordt wel degelijk een link gemaakt tussen genetische bagage en de drang om te zoeken naar een hoger wezen.
  
  Dus cut the crap en laat ieder zijn leven leiden naar zijn eigen waardes. Op deze manier is het net of je uit bent op een volledige dictatoriale regering die het volk voorschrijft wat normaal doen is. En dat is nou net wat je zelf op geloof tegen hebt, dus je moet dit argument op z'n minst voelen.

• Aert Willem d'Holbach, vr 08 oktober 2010 10:19 in reactie op Harold Prost Reageer op Aert Willem

  

  Ik zou zeggen: ook.
  
  Dick Swaab beschrijft de manier waarop mensen op religie reageren door allerlei scripts en schemata die ze krijgen ingeprent. Ik beschrijf geloof op zich. Geloof als houvast, als strohalm... als smoesje.

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 10:08 Reageer op Jan

  

  Kijk maar uit Dick: zeggen dat Mohammed gewoon aan epilepsie lijdde en die quote van Richard Dawkins aanhalen kan je zo in de rechtbank doen belanden in dit koude kikkerlandje wegens "beledigen van groepen" en "haatzaaien".

• Harold Prost, do 07 oktober 2010 09:56 Reageer op Harold

  

  En wat is de volgende stap? Het verbieden van bijzonder onderwijs?

• Jan Bakker, do 07 oktober 2010 10:40 in reactie op Harold Prost Reageer op Jan

  

  Laten we hopen van wel. En laat dat eufemisme "bijzonder" maar zitten. Het is gewoon religieus onderwijs (een contradictio in terminis). Het is nog niet zo erg als de madrassa's in Pakistan maar het idee is hetzelfde: zieltjes winnen voor het leger van de heer wanneer ze nog het meest naief en kneedbaar zijn.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 11:42 in reactie op Jan Bakker Reageer op Aert Willem

  

  Laat die term "onderwijs" dan ook maar zitten. Het is pure indoctrinatie.

• Harold Prost, do 07 oktober 2010 22:33 in reactie op Jan Bakker Reageer op Harold

  

  Zo heet dat:'bijzonder onderwijs'. Weer wat geleerd ;)

• Peter van Dijk, do 07 oktober 2010 09:37 Reageer op Peter

  

  Onlangs kwam in een gesprek met mijn vader (75 jaar) zijn jeugd ter sprake. Hij haalde (mede op mijn verzoek) herinneringen op aan de beurt waarin hij opgroeide en de kinderen in de straat. Met zijn buurjongen en meisjes mocht hij niet spelen want die waren Katholiek. Met de overkant viel ook niet te spelen. Die waren Socialist. Vriendjes waar hij mee kon spelen woonden een straat verderop.
  
  Inmiddels woont hij aan de andere kant van het land. In zijn straat is toevalligerwijs ook een Katholiek buurmeisje terecht gekomen(!). Ze zeggen mekaar goeiendag en met streng winters weer hebben ze elkaar een keer geholpen. Hij lacht erom. En desondanks gaat het moeilijk.
  
  Zoiets is onbegrijpelijk voor mij en voor jongeren vandaag.
  
  Nu, het integratiedebat heeft decennia lang op twee sporen gezeten: `integreren´ of `assimileren´. Naarmate de ontkerkelijking vorderde en de Verzuiling verder terug kwam te liggen, verschoof de `eis´ van de autochten bevolking van `integreren´ naar `assimileren´. De gesloten moslim gemeenschap blijft echter (onbewust) een integratiemodel voorstaan van de Islam als Zuil binnen de samenleving. Nederland heeft geen trek meer aan een `Koude Oorlog´ tussen nu Atheisten, Christenen en Islamieten. Assimileren dus en stopzetten van het paternalistische gesubsidieerde emancipatiebeleid.

• Afshin Kamiar, do 07 oktober 2010 09:33 Reageer op Afshin

  

  Interessant artikel. In ieder geval is dit een extra pleidooi voor het afschaffen van gesubsidieerd onderwijs in godsdienst.

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 10:34 in reactie op Afshin Kamiar Reageer op Aert Willem

  

  Dat zou een goed begin zijn.

• Henri Koopman, do 07 oktober 2010 09:15 Reageer op Henri

  

  De vraag is dus hoe krijg je ouders zover deze inzichten tot zich te nemen en er naar te handelen juist in werelddelen waar religie elke vezel van het leven beheerst over overheerst. Opleiding is de sleutel tot emancipatie en dat kun je niet afdwingen. De kern van waarom missies als die in Afganistan niet kunnen slagen, anders leren denken door scholing duurt generaties en tientallen jaren, dat kun je met geweren niet versnellen.

• Ton evertsen, do 07 oktober 2010 08:56 Reageer op Ton

  

  men heeft het wel over drugs maar religie (en ideologie want zoek de 7 verschillen) is het grootste gif van allemaal.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 08:52 Reageer op Joop

  

  Alweer zo'n interessant stuk...
  Bedankt.
  
  Het heeft vanaf m'n 12e jaar nog zo'n 7 jaar geduurd om de aangeprate onzin uit m'n hoofd te krijgen.
  Religie vind ik daarom schadelijk.
  
  Spiritualiteit is een ander verhaal...

• Aert Willem d'Holbach, do 07 oktober 2010 10:34 in reactie op Joop Schouten Reageer op Aert Willem

  

  Spirituelen zijn slecht licht psychotisch ;-)

• Rob van Koot, do 07 oktober 2010 12:03 in reactie op Joop Schouten Reageer op Rob

  

  [Religie vind ik daarom schadelijk.]
  
  Ik denk het niet. Ik denk dat mensen er elkaar mee beschadigen. Maar het mes is niet de dader van de moord. Eenieder heeft er ervaringe mee. jij slechte, andere mensen juist heel goede. Een waarheid is er niet.

• Joop Schouten, do 07 oktober 2010 16:21 in reactie op Rob van Koot Reageer op Joop

  

  Hersenspoeling is altijd schadelijk.

• Rob van Koot, do 07 oktober 2010 08:51 Reageer op Rob

  

  Wilders zegt het veel minder genuanceerd maar we begrjipen wat u bedoelt.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 17:48 in reactie op Rob van Koot Reageer op Censuur

  

  U reageert met z'n allen op uzelf? Grappig.

• Ronald Hendriks, do 07 oktober 2010 08:50 Reageer op Ronald

  

  Dit bevestigt wel wat ik altijd al heb gedacht. Ik ga dit boek zeker aanschaffen. Dit moet gewoon gevolgen hebben voor het beleid in ons land en moet zeker leiden tot het afschaffen van religieus onderwijs en de manier waarop we met religie omgaan veranderen.

• Piet de Geus, do 07 oktober 2010 08:43 Reageer op Piet

  

  En wat betekent dit alles voor het takenpakket van Jeugdzorg?

• Sjiek Ismigdat, do 07 oktober 2010 17:30 in reactie op Piet de Geus Reageer op Sjiek

  

  Inderdaad. Goeie vraag. Zou er ook een gen zijn dat de hoogte van de eigen bijdrage regelt?

• , do 07 oktober 2010 08:42 Reageer op

  

  Leuke man die Dick Swaab. Het klopt natuurlijk wat hij zegt.
  Ik ben ook reformatorisch opgevoed, geindoctrineerd en vooral vreselijk bang gemaakt. Want daar draait het om in het geloof : angst.
  Toen ik klein was werd me al gezegd dat baby's die niet bekeerd zijn naar de hel gaan, vanwege de erfzonde. Ik ben nu 35 jaar en heb nog steeds dagelijks last van angst. Maar ik ben mijn hersenen gaan gebruiken en geloof niet meer in die onzin. Als ik kinderen zou hebben, zou ik ze nooit het angstaanjagende geloof wat ik van mijn ouders heb meegekregen leren. Een afwijzende houding heb ik ook, maar alleen tegen de islam en niet tegen andere religies, dat is wel opmerkelijk.

• Pieter Pan, do 07 oktober 2010 10:37 in reactie op Reageer op Pieter

  

  Misschien komt dat wel doordat de oud gereformeerde geloofsbeleving niet eens zoveel verschilt van de Islam.
  
  Het draait om intimidatie. 'Als je liegt krijg je een kruis op je voorhoofd ' en ' God ziet alles' zijn woorden die ook in mijn geheugen gegrift staan.

• Censuur Joop, do 07 oktober 2010 13:35 in reactie op Pieter Pan Reageer op Censuur

  

  Citaat: "God ziet alles"
  
  Vooral dat 'God ziet alles' vond ik een helse belemmering toen ik voor het eerst mijn eigen lichaam en de lekkere plekjes ervan ging ontdekken. Ik werd opgevoed met handjes boven de dekens en denk erom God ziet alles en hoort alles!
  
  Als kind zijnde durfde ik bijna niet meer te denken, bang dat hij ook nog mijn gedachten kon lezen. Om gek van te worden. Ter compensatie heb ik heel, heel erg veel gelezen. De enige manier om niet zelf te denken. Maar of alles nou zo stichtelijk was...? ;)
  
  Gelukkig mocht, nee, moest ik zelfs Pietje Bell en Kruimeltje en Boefje en meer van dat soort 'ondeugende kinderliteratuur' lezen. Zo waren mij ouders dan gelukkig wel. Ook zij hebben jarenlang tevergeefs geprobeerd zich aan de leiband van geloof en dominee te ontworstelen. Maar dat is nooit goed gelukt en toen ze oud werden heeft hun geloof hen toch vele mooie momenten van vertrouwen en berusting gegeven.
  
  Maar toch vind ik: Geloven is voor goedgelovigen die geleid willen worden in woord en daad en gedachte. Het is niets voor vrije geesten die zelf willen doen en laten en denken wat ze willen.

• I Amsterdam, do 07 oktober 2010 08:41 Reageer op I

  

  De conclusie van je betoog is dus het afschaffen van scholen met een religieuze inslag. Ik ben helemaal voor. Laat de school onvooringenomen aandacht schenken aan alle religies. Blijft overeind dat mogelijk thuis nog steeds een bepaald geloof wordt gepredikt.
  Je beschrijft ook precies de reden waarom ik zelf ongelovig ben. Iemand die in Polen is geboren, is zeer waarschijnlijk christelijk/katholiek, in India hindoe, in Iran moslim, etc. Als je dat feit onderkent, wat maakt jouw geloof dan beter dan de ander of nog erger de enige waarheid? Een kind op jonge leeftijd zo indoctrineren vind ik crimineel.

• hans detorenkraai, do 07 oktober 2010 08:18 Reageer op hans

  

  U schrijft: Jonge kinderen hebben nog geen geloof, maar het wordt er bij hen door de christelijke, islamitische of joodse ouders ingeprent in een vroege ontwikkelingsperiode waarin ze zonder enige vorm van discussie of twijfel alles voor waar aannemen wat van de ouders komt. Zo worden de religieuze ideeën van generatie op generatie overgedragen en vastgelegd in onze hersencircuits. Jammer, want je hoeft kinderen niet te indoctrineren met religie. Prachtig! mooi! super! jammer, ik hoor het zelden.