Bio Bekijk alles van Frans Verhagen Word fan

Frans Verhagen

Frans Verhagen Journalist, publicist

13 juli 2011 Reageer (34) 882 x bekeken Politiek RSS

De uitvoerende macht moet niet beslissen over de wetgevende macht

Minister presidenten moeten zich niet bezig houden met het beperken van de wetgevende en controlerende macht

Gisteren een (klein) debatje op de opiniepagina van de NRC over de vraag of het aantal Kamerleden terug moet van 150 naar 100 leden zoals Rutte/Wilders voorstelt. Het zou zeker het probleem van recrutering voor de Grote Leider verminderen, maar dat kan niet de bedoeling geweest zijn. Rutte's verhaal over een 'kleinere overheid' deugde niet, was zelfs gevaarlijk. De Tweede Kamer is de wetgever, niet de overheid. Zijn geneuzel over een kleinere overheid slaat nergens op als het om Kamerleden gaat.

Willem Schinkel betoogde terecht dat een tandenloos want te klein parlement zijn functie als controleur van de uitvoerende macht en als vertegenwoordiger van de bevolking niet goed kan vervullen. Hij verzet zich terecht tegen de depolitisering van het openbaar bestuur. Juist deze regering maakt duidelijk dat een zelfstandig denkende volksvertegenwoordiging noodzakelijk is. Anders hebben de pluchezitters, vaak ex-Kamerleden, het voor het zeggen.

En daarmee zijn we ook bij het gelijk van Joost Eerdmans, de zich journalist noemende opiniemaker. Hij claimt dat de Kamer het best met honderd mensen af kan als het maar generalisten zijn die kunnen analyseren, snel kunnen denken en zich snel kunnen inlezen. Zijn stelling dat sociale media het contact met de kiezers kunnen onderhouden laat ik maar terzijde als populistisch geneuzel. Wat het generalisten deel betreft ben ik het met Eerdmans eens. Het zou ook goed zijn als Kamerleden echte volksvertegenwoordigers waren en niet bestuurders in de dop.

Maar zijn conclusie dat je daarom best met 100 mensen toe kunt, volgt niet uit zijn betoog. Mij dunkt dat je eerder meer mensen nodig hebt om als volksvertegenwoordiger weerwoord te kunnen bieden aan de expertise en het pr apparaat van de departementen. Misschien meer staf – zoals ministers hun politieke assistenten hebben – misschien meer Kamerleden. Maar zeker niet minder. Wel andere Kamerleden. Mensen zoals Eerdmans, inderdaad. Hij was als Kamerlid een stuk interessanter dan als Telegraaf-'journalist'.
Minister presidenten moeten zich niet bezig houden met het beperken van de wetgevende en controlerende macht. Juist van een zich liberaal noemende premier als Rutte had je meer mogen verwachten dan zo'n gemakkelijk verhaal. De zoveelste teleurstelling van onze gemakkelijk communicerende maar niets zeggende bestuurder, ex-liberaal.

Dit artikel verscheen eerder op de weblog van Frans Verhagen.

Laatste Reacties (34) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • J van Ginkel, wo 20 juli 2011 16:12 Reageer op J

    J

    Interessant is natuurlijk dat dit een oud plan is .. dat al in de jaren negentig door Wallage (PvdA) me verve werd verdedigd. Vervolgens hebben op andere momenten Van Aartsen en Wiegel (VVD) en Dubbelboer (fractiespecialist bestuurlijke vernieuwing PvdA) iets dergelijks geopperd. Groenlinks had het bij de laatste (tweede kamer)verkiezingen in het partijprogramma staan totdat het op het congres door de leden werd weggestemd.
    Kortom, in plaats van een wilde overval van het kabinet is hier sprake van een partijen wijd verspreide discussie om bepaalde door iedereen geconstateerde problemen in het functioneren van de Tweede Kamer op te lossen. Het bezuinigingselement is relatief nieuw. Hoe dan ook het plan is dus ontsproten (al 15 jaar geleden!) aan de breinen van leden van de Tweede Kamer en Tweede Kamerfracties. Een beetje historische en ideologische context is toch niet te veel gevraagd bij een analyse ..?

    PS: voor wat het waard is, ik ben tegen omdat het de druk op de kamerleden te veel verhoogd, maar het `detaillistisch geneuzel' van de kamer blijft een probleem waarvoor een oplossing gevonden moet worden - juist volgens verschillende vooraanstaande (ex-)kamerleden!

  • Kees Gelijkhebber, vr 15 juli 2011 16:20 Reageer op Kees

    Kees

    Tja als 150 kamerleden per 16,5 miljoen inwoners een norm is dan krijgen de VS een Huis van Afgevaardigden van dik 2700 leden. Het Europese parlemet wordt dan uitgebreid naar 4500 leden. 6 x zoveel als nu. Als je de huidige omvang van Huis en Europarlement beschouwt als norm krijgt Nederland een parlement van 25 leden. Honderd leden is dan weer niet te weinig.

  • Frits Guevara, do 14 juli 2011 18:39 Reageer op Frits

    Frits

    Ik heb geen idee wat Rutte precies heeft gezegd (ik geef ook eerlijk toe dat ik te ongeïnteresseerd ben om me erin te verdiepen) maar als het niet expliciet over de wetgevende macht gaat, dan gaat het ook over andere zaken van de overheid.
    We hebben ook ooit de scheiding kerk en staat bewerkstelligd als maatschappij. Linkse mensen zijn daar maar wat blij mee. Nu nog de scheiding staat en economie, want het is in de moderne situatie nog altijd zo (of kan eventueel ernstige vormen aannemen) dat de linkse kerk zich té zeer met het economische leven wil bemoeien. Ik bepleit dus ook graag een kleinere overheid, in die zin van een scheiding tussen staat en economie, zodat je net als in religieuze zaken (zolang het nog duurt...) ook vrij kunt zijn van de dwang van de lange arm van de wet op economisch gebied, anders kom je te zeer richting het communisme en dat is hoogst onwenselijk.

  • Kees Gelijkhebber, vr 15 juli 2011 22:29 in reactie op Frits Guevara Reageer op Kees

    Kees

    Nou links was blij met scheiding tussen kerk en staat. De PvdA denkt er op lokaalniveau nu toch wel anders over. Religie als middel voor integratie.

  • de heer Meijerink, do 14 juli 2011 11:34 Reageer op de heer

    de heer

    De volgende stap is dan: het parlement opheffen, want de oligarchen uit Bruin 1 weten toch veel beter dan wij zelfs wat goed voor ons is!

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 15:15 in reactie op de heer Meijerink Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Wie zegt dat?

  • El Che, wo 13 juli 2011 19:13 Reageer op El

    El

    24 zetels kunnen zowie zo opgeheven worden. Die hebben toch geen functie. Cabaret kun je ook opvoeren buiten de tweede kamer.

  • Marcel Stuart, wo 13 juli 2011 20:23 in reactie op El Che Reageer op Marcel

    Marcel

    Idd en die 1.6 miljoen telegraaf lezende, sbs6 kijkende zwakbegaafde kiezers gewoon negeren! En de zetels verdelen onder de linkse partijen. Dan komt alles vanzelf weer goed met dit land....toch

  • El Che, wo 13 juli 2011 21:01 in reactie op Marcel Stuart Reageer op El

    El

    Juist hef dan gelijk de telegraaf en sbs6 op.

  • El Che, wo 13 juli 2011 21:55 in reactie op El Che Reageer op El

    El

    Dat wilde je toch horen?

  • kees kortekaas, wo 13 juli 2011 21:06 in reactie op Marcel Stuart Reageer op kees

    kees

    u bedoeld zoals in Cuba.. nee daar zijn de mensen veel gelukkiger.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 12:31 in reactie op El Che Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Waarbij we misschien de PvdD het voordeel van de twijfel moeten geven. Dan hoeven er slecht 22 zetels opgeheven te worden: SP, CU en SGP.

  • Aert Willem d'Holbach, wo 13 juli 2011 17:48 Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Volgens mij was het idee van de premier om zijn idee ter besluitvorming voor te leggen aan de wetgevende macht. Dat wil zeggen, op het moment dat het idee vaste vormen krijgt. Hoe het verkleinen van de kamer gaat, inclusief de grondwetswijziging, dat weet de premier maar al te goed. Dus waar hebben we het over? De uitvoerende macht komt regelmatig met voorstellen aan de wetgevende macht.

    En dan hebben we ook nog art. 81 en 89 van de Grondwet.

  • Rob Geurtsen, wo 13 juli 2011 21:25 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Rob

    Rob

    De uitvoerende macht komt regelmatig met voorstellen aan de wetgevende macht. En dan hebben we ook nog art. 81 en 89 van de Grondwet.

    Dus waar hebben we het over?

    Best Aert, we hebben het over de uitvoerende macht die de domheid heeft om degenen die hem moeten controleren te vertellen hoe ze zich zouden moeten organiseren. Die man had dat kunnen doen toen hij in het parlement zat, als onderdeel van de wetgevende macht.

    Of zou er toch een ideologische strijd achter zitten... die hij voordat rechts een dik vet blok in het parlement vormde (zoals nu PVVD) niet kon uitventen, maar nu wel.

    Een kleinere overheid... da's toch hartstikke goed... de overheid is onze vijand, en de controlerende tweede kamerleden ook. Want controle met een positieve intentie maakt beter...

    Jammer dat jij als VVD-er laat zien dat je de ideologisch gedreven agenda niet doorhebt...

    Tweede zwakke momentje van Rutte sinds tien dagen...

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 12:36 in reactie op Rob Geurtsen Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Die man heeft dat toen ook al eens voorgesteld. En gelukkig mogen we in Nederland vrij onze gedachten uiten. Dat geldt ook voor een premier. Vooral omdat die premier ook onderdeel uitmaakt van de wetgevende macht (zie Van Leeuwen). Het was een idee, geen dictaat.

  • Hein van Leeuwen, wo 13 juli 2011 14:44 Reageer op Hein

    Hein

    Jein is het woord: ja en nee. Wat je zegt deugt wel maar klopt natuurlijk niet helemaal. De trias politica gaat in eerste aanleg uit van de scheiding der machten, in grote lijnen de wetgevende en de uitvoerende macht. Kort gezegd is dat de Tweede en Eerste Kamer als wetgevend en het kabinet als uitvoerend wordt beschouwd.

    Montesquieu verdeelt de overheid in wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht, en deze kunnen nooit bij één en dezelfde persoon of instantie berusten:

    De wetgevende macht.
    In Nederland zijn dat de Staten Generaal (Eerste en Tweede kamer) en de regering. In Nederland bestaat de regering uit de koningin en de ministers.
    De uitvoerende macht
    In Nederland de regering
    De rechterlijke macht: de rechters

    Er is geen hierarchie tussen de machten. Daarmee is overigens het betoog dat het Kabinet alleen uitvoerend is overigens wel van tafel en is het voorstel van Rutte legitiem, maar daarmee nog niet goed:) en ik denk dat ook het voorstel van een minderheidskabinet geen 2/3e meerderheid krijgt in de Tweede Kamer.

    Ik deel de visie dat een compactere overheid niet zoveel te maken heeft met de omvang van de Tweede Kamer, ik maak mij wel zorgen over een kamer waarin steeds minder voldragen wetsvoorstellen en moties worden aangenomen. Dat houdt in dat het volwassen juridisch gehalte van de Kamer aan het afnemen is.

  • Ine Sessink, wo 13 juli 2011 16:06 in reactie op Hein van Leeuwen Reageer op Ine

    Ine

    Er zijn de laatste weken door de oppositie juist heel veel moties ingediend, de meeste over het herzien van de bezuinigingen of over het ontzien van de zwakkeren. Alle moties zijn verworpen met de kleinst mogelijke meerderheid, 76 tegen 74. En die 76 waren de VVD, het CDA en de PVV. Ook alle drastische bezuinigingsmaatregelen worden met deze uiterst kleine meerderheid gehaald, ook weer alleen door de VVD, het CDA en de PVV. De partijen van het kabinet zetten de tweede kamer wel buiten spel.

  • Aert Willem d'Holbach, wo 13 juli 2011 17:51 in reactie op Ine Sessink Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Ach mevrouw, wat is het nieuws? Meerderheidskabinetten en minderheidskabinetten met gedoogsteun hebben eigenlijk altijd al een meerderheid in de kamer. Al decennia, al van oudsher. Dus waar hebben we het over?

    Dat de meerderheid nu minimaal is, dat kan zuur aanvoelen, dat begrijp ik best wel. Maar al met al is het wel de realiteit. Of eigenlijk is de realiteit dat het kabinet zijn stinkende best moet doem om meerderheden te vergaren en dat brengt wel het debat weer terug in de kamer.

    Maar het blijft zuur, voor communisten.

  • Rob Geurtsen, wo 13 juli 2011 21:26 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Rob

    Rob

    Naïef Aert. Kom met voorbeelden en bewijzen dat er bij dit kabinet een scherper debat gevoerd wordt in de 2e Kamer dan voorheen.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 00:45 in reactie op Rob Geurtsen Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Dat hoef i niet te bewijzen, het is gewoon mijn mening. Zoals ik ook een mening over u heb die ik niet hoef te bewijzen. En de voorbeelden daarvan geeft u zelf in voldoende mate.

  • Piet de Geus, do 14 juli 2011 03:21 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Piet

    Piet

    "Dat hoef i niet te bewijzen, het is gewoon mijn mening."

    1+1=3. Dat hoef ik niet te bewijzen, het is gewoon mijn mening.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 08:46 in reactie op Piet de Geus Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Nee want daar hadden we immers afspraken over gemaakt: 1 + 1 = 2

    Over de meerderheid in de tweede kamer overigens ook: de helft plus 1 is de meerderheid maar daar gaat het niet om.
    Ik heb de mening dat de kamer al heel lang gedomineerd wordt door de (gedoog)coalitie, in welke samenstelling dan ook. Dat zou zelfs een feit kunnen zijn maar dat hoef ik toch niet aan te tonen?

    En dat naar mijn mening het debat weer terugkeert in de kamer, tja, dat is mijn mening. Dan ga je toch niet zo'n lullige vraag stellen om dat maar eens aan te tonen? Zeker als Geurtsen dan ook nog vraagt om aan te tonen dat het debat scherper is terwijl ik het daar niet eens over gaat.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 08:52 in reactie op Rob Geurtsen Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Naïef Geurtsen, ik zal het wat begrijpelijker proberen te formuleren:

    "Ik heb de indruk dat een kabinet dat op de grens van een meerderheid meer zijn best moet doen om een meerderheid te verkrijgen, dat daardoor ook regelmatig een beroep gedaan moet worden op partijen uit de oppositie die wél de maatregel op hun merites wil beschouwen en dat dat leidt tot meer debat in de kamer"

    Is het zo wel te volgen?

    Het hele Kunduz-debat én het debat om het onverdoofd slachten alsmede de maatschappelijk discussie daarover moge een voorbeeld daarvan zijn hoewel het slachtdebat natuurlijk niet door het kabinet is aangeslingerd. Dat laatste even voor de duidelijkheid anders geef ik u weer een argument om uw gebruikelijke opening uit de la te halen.

  • Marc Schouten, do 14 juli 2011 01:02 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Marc

    Marc

    Laat ze vooral zo doorgaan dan stemt over3 jaar Jan splinter gewoon weer, zoals het hoort, op een links van het midden liggende partij. Marktwerking in de politiek duurt slechts 4 jaar.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 15:17 in reactie op Marc Schouten Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Dat zou zomaar kunnen, ik ken Jan Splinter niet.

  • Censuur Joop, do 14 juli 2011 18:35 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Censuur

    Censuur

    Kinderachtig zwaktebod-reactie van jou.

    Feit is en dus niet eens een mening dat je pas van een democratie kunt spreken als de meerderheid rekening houdt met de minderheid. Een democratie is het volk, dat beslist, niet een gedeelte van het volk! En zeker niet als we het over een minieme meerderheid hebben. Dat is schofferen en negeren en kleineren van diezelfde burgers die je bij een volgende verkiezing weleens hard nodig zou kunnen hebben!

    Maar jouw PVVD gedraagt zich als oppermachtig. Rutte gedraagt zich als de Zonnegod, en is duidelijk de premier van een kleine rechtse meerderheid, waarbij hij de andere helft van de bevolking met de grootst mogelijk minachting aan de kant schuift.

    Ik wil een echte premier,
    geen onderdeurtje dat zich zonnegod waant. En als die ECHTE minister-president een VVD-er is kan ik daar heel goed mee leven. Mits hij er ook voor mij is, en de zwakkeren in de samenleving, en voor links en voor iedereen! Maar dat is hij niet. Hij is te bang voor zijn 'lolmaatje' Wilders.

    Men kan zich wel als een 'Vader des Vaderlands' opwerpen, maar als je de helft van de bevolking als stiefkind behandelt, mag je er op rekenen dat je die nota eens gepresenteerd krijgt en betalen moet!

  • Aert Willem d'Holbach, vr 15 juli 2011 09:23 in reactie op Censuur Joop Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Nederland wordt bestuurd volgens de regels van de indirecte democratie, zoals wettelijk vastgelegd door een tweederde meerderheid. Dat de regering momenteel niet naar uw zin is, of kennelijk alleen het door u bedachte imago van de regeringsleider, wil nog niet zeggen dat we in Nederland geen democratie hebben.

    En op het moment dat een meerderheid van de volksvertegenwoordiging vindt dat de regering uitgeregeerd is, dan komt er wel weer een nieuwe regering die ook weer naar (nipte) meerderheden streeft. Dat gaat allemaal vanzelf, sinds de Luxemburgse kwestie.

    Maar goed, uw opvatting wil nog niet zeggen dat u mijn bijdrage als kinderachtig zwaktebod kunt afdoen. Ik beschrijf gewoon de gang van zaken in de Nederlandse parlementaire democratie. Anderzijds kan ik me die fixatie op een "sterke" openingsregel enigszins voorstellen hoor. Geurtsen heeft dat ook. Ik troost me dan maar met de gedachte dat zoiets ontstaat bij gebrek aan argumenten.

  • Hein van Leeuwen, wo 13 juli 2011 18:45 in reactie op Ine Sessink Reageer op Hein

    Hein

    Ja, maar uw analyse deel ik niet, ook al zijn er moties en wetsvoorstellen bij waar ik mijn twijfels over heb. Het gaat mij om de kwaliteit van wetgeving en de kwaliteit van moties. Klein voorbeeld is natuurlijk de motie van de PVV over het draaien van Nederlandstalige muziek op Radio 2. Iedereen weet dat de Kamer daar niet over gaat en toch wordt hij aangenomen. Ik ben daar dan wel klaar mee hoor.

    Dat er meerderheden worden gevonden zit nu eenmaal besloten in het karakter van onze democratie. CDA, VVD en PVV hebben nu eenmaal de meerderheid in de kamer, dus als die partijen zich achter de indiener van wetsvoorstel of motie scharen dan is er een meerderheid, het zij zo. Maar dat er onvoldoende wordt nagedacht over de gevolgen blijkt wel uit het gedrag van PvdA en PVV en CDA toen het ging over ritueel slachten.

  • Tsjeard Aidoo, wo 13 juli 2011 14:28 Reageer op Tsjeard

    Tsjeard

    Elk logisch denkend mens begrijpt dat als je bevolking met meer dan de helft toeneemt, de vertegenwoordiging van die bevolking in het parlement ook nodig moet toenemen, wil je de kwaliteit van het werk van de parlementariërs handhaven. Begrijpt dus ook waarom deze regering het aantal juist verminderen wil.

  • Aert Willem d'Holbach, wo 13 juli 2011 19:07 in reactie op Tsjeard Aidoo Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Dat ben ik niet met u eens. Als de bevolking toeneemt terwijl de hoeveelheid regels die zo nodig moeten worden verzonnen afneemt, kun je best wel met minder volksvertegenwoordigers toe. Uiteindelijk gaat het toch maar om een relatieve vertegenwoordiging.

  • Tsjeard Aidoo, wo 13 juli 2011 22:32 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Tsjeard

    Tsjeard

    Zo had ik het nog niet bekeken. Ik dacht echter niet dat de hoeveelheid regels zou verminderen als je met meer mensen komt te zitten. Eerder meer.

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 00:47 in reactie op Tsjeard Aidoo Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Hoe minder gezever, hoe minder geregel, denk ik altijd maar.

    Wat nu als het socialistische smaldeel van Joop in de kamer zat? Dan zou je dagelijks nieuwe regels krijgen.

  • Marc Schouten, do 14 juli 2011 01:12 in reactie op Aert Willem d'Holbach Reageer op Marc

    Marc

    Hmmm, Aert, niet vals spelen.

    Het aantal zetels is toentertijd (1848) gekoppeld aan het aantal inwoners van Nederland. Ik meen zelfs stemmers, en dat waren er nog minder. Ze bonen met 100 zetels die in de jaren 50 naar 150 zijn gegaan door de toegenomen bevolking, stemmers.

    Het is één politieke stroming die het aantal regels wil laten afnemen...het liberalisme (helaas overleden in de jaren tachtig) en het neoliberalisme, de nieuwe orde.

    Hoe meer zetels in de kamer hoe meer verspreide democratie (het mooiste zou zijn 10 miljoen zetels voor de directe democratie maar dat is niet te doen, klapstoelen politiek).

    Met minder regels minder zetels geef je eigenlijk toe dat je de democratie wil beperken. ¿¡¿of niet?!?

  • Aert Willem d'Holbach, do 14 juli 2011 09:05 in reactie op Marc Schouten Reageer op Aert Willem

    Aert Willem

    Je hebt twee keuzes: de directe democratie en de vertegenwoordigende democratie. Zolang die representatieve democratie de politieke stromingen in de juiste verhouding een plaats geeft, is er niets aan de hand. De verhouding tot de bevolking is slechts relatief. Wat mij betreft zou je zelfs per partij één kamerlid kunnen hebben die met zijn pakketje stemmen (de aandelen in de besluitvorming) een bepaald invloed heeft.
    Hoe die vertegenwoordiger dat stemgedrag met zijn achterban regelt, zoekt hij vervolgens maar zelf uit. Maar goed, het nadeel is dan dat het debat weinig verheffend zal zijn in de kamer. Daarbuiten wellicht des te meer.

    Maar puur getalsmatig gezien is het aantal zetels in termen van stemmen belangrijker dan het aantal personen dat in de kamer zit. En 50 kamerleden met dito persoonlijke medewerkers, dat scheelt de schatkist toch al snel een miljoen of tien. Er zijn dagen dat ik met minder moet doen.

 

Reageren

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven