Bio Bekijk alles van Shahenshah Yaqut Word fan

Shahenshah Yaqut

Shahenshah Yaqut student

06 januari 2012 Reageer (11) 396 x bekeken Leven RSS

De lege revoluties

Revoluties via sociale media waren slechts een kinderstapje, het is nu tijd voor het echte werk. Een visie voor de toekomst is essentieel

De openbare aanklager in Egypte heeft de doodstraf geëist tegen Hosni Mubarak. Na het lezen van dit bericht moest ik aan de Canadese Naomi Klein denken. Mevrouw Klein schreef een hedendaagse klassieker, No Logo, over het ruige kapitalisme van multinationals en de ondemocratische globalisering.

Haar boek fungeerde als een bijbel voor de voorlopers van de Occupy-beweging. Maar ook zij wist, zoals dat een goede schrijfster betaamt, haar vinger op het zwakste punt te leggen van de protestbeweging die zij in haar boek steunde: het was massaal, maar massaal ongecoördineerd. Ze hield echter overtuigend vol dat een dergelijke ‘vlooienoorlog’ haar vruchten op den duur af zou werpen. In 2011 waren er massale opstanden geweest in Egypte, en de dictator Mubarak mag binnenkort wellicht aan de galg. Zijn dit de eerste internationale vruchten van de opstanden? 

Vroeger, toen alles nog beter was

Om een opstand te beginnen waren er vroeger drie hoofdingrediënten: een niet-tolereerbare situatie; een significant aantal mensen die er tegen bereid waren te strijden en een ideologisch alternatief. Het laatste ingrediënt is echter uit de mode geraakt. Ideologieën zijn tegenwoordig vies geworden. Wie ideologisch is, is star en stijf. De huidige wereld verlangt naar een groter dynamiek en flexibiliteit in het denken. Elk probleem heeft een op maat gesneden oplossing nodig. Hierbij zijn statische leiders à la Gandhi, Che Guevara en Malcolm X alles behalve gewenst. ‘Democratische opstanden,’ dat is de enige label die getolereerd wordt. We hebben schijnbaar geen ander meer nodig om ons te vertellen dat er iets mis is met de wereld waarin wij leve

Voor velen was het – terecht – fascinerend om de spontane opstanden in de Arabische wereld te zien die naar ons oversloegen in de vorm van de Occupy-beweging. We zongen hen louter lof toe. Tegenwoordig zien we ze eerder aan voor ongestructureerde leeghoofden met te veel vrije tijd. Deze omslag in onze mening is ronduit merkwaardig. Voornamelijk omdat hetgeen waarvoor we ze bejubelden, nu juist onze das om hun nek doet, namelijk: de afwezigheid van autoriteit of enige vormvasthei

Dat brengt ons bij het heikele punt waar we moeten balanceren tussen bespotting van de huidige opstanden en verheerlijking van dode ideeën. Dat de opstanden niet-ideologisch waren wil natuurlijk niet zeggen dat ze zonder ideaal waren. Ze ontbeerden echter wel de samenhang en doelgerichtheid die hun succesvolle voorgangers hebben gekend; een gegeven dat dikwijls gepaard ging met ideologische gedrevenheid. Het is daarom maar de vraag wat voor resultaten we precies als vruchten kunnen zien van deze vormloze bewegingen: Libië is in staat van anarchie; Mubaraks klonen eisen nu zijn doodstraf en de Occupy-beweging zou de wereld veranderen, maar is al ergens blijven haken tussen Occupy-Eindhoven en Occupy-Venl

Is er een toekomst?

Toch zijn ideologieën niet de oplossing om duurzame veranderingen te brengen. De koude oorlog werd mede door het westen gewonnen omdat ze minder ideologisch was dan het communistische oosten. Desalniettemin was er een bepaalde hiërarchie in het verzet tegen het communisme en waren er concrete alternatieven voor het communisme die door ‘denkers’, niet door ‘ideologen’ werden voortgebracht. Het punt is niet of zij het bij het juiste eind hadden, maar dat zij vorm en orde aanbrachten aan hun liberale tegenbeweging. De hedendaagse protestbewegingen hebben zo ook hun zegeningen gekregen van bekende linkse intellectuelen als Slavoj Žižek, Noam Chomsky en Naomi Klein. Maar geen van hen wilde zich eraan wagen om concrete veranderingen voor te stellen, niemand durfde het gezicht van de tegenbeweging te worden. Deze abstracte vorm van protest lijkt bezig aan zijn zelfvernietiging, want stilstand is achteruitgang. 

Het zou zonde zijn om deze unieke mondiale opstanden zo te laten verwateren en verdwijnen. Maar het is nog niet te laat. Er kunnen nog altijd leiders opstaan, manifesten worden opgesteld, vormvaste bewegingen tot stand komen, etc. Wij zouden dat niet op voorhand moeten veroordelen omdat het doet denken aan oude ideologieën. Een revolutie via Twitter ontketenen was spannend, maar slechts een kinderstapje. Een visie voor de toekomst is essentieel en dat bereik je niet via de oppervlakkige social media. Een oude, maar wijze citaat uit The Battle of Algiers (1966) herinnert daar nog aan: ‘It's hard to start a revolution. Even harder to continue it. And hardest of all to win it. But, it's only afterwards, when we have won, that the true difficulties begin. In short, Ali, there's still much to do.’

Mis niets: Volg Joop op Twitter, vind Joop leuk op

Laatste Reacties (11) Reageer Reacties in wachtrij: 0

  • vanessa s., ma 09 januari 2012 13:50 Reageer op vanessa

    vanessa

    Een beetje onzin, Yaqut. Als je eerst de discussie begint hoe het wel moet verdrink je in een proces van onderlinge conflicten. Eerst de bestaande macht eruit, en dan hopen dat je er daarna op een vreedzame manier uitkomt.

  • Plexus van der Neut, zo 08 januari 2012 23:29 Reageer op Plexus

    Plexus

    Wees antidemocratisch!
    Vecht voor vrije media!
    Uw vijanden zijn zeer zeker de elite, maar zij die u graag lynchen behoren tot het domme gepeupel.

    Laat het landsbestuur over aan vertegenwoordigers uit de wetenschap.

    Bankiers, spuculanten, grootgondbezitters, en vertegenwoordigers van het oude geld mogen wat mij betreft direct worden ontheven.
    Maar maak niet de fout om het volk de macht te geven of toe te dichten. Wij zijn echt toe aan een verlicht despoot.

  • Evert van Vliet, zo 08 januari 2012 09:57 Reageer op Evert

    Evert

    Iedere toekomst'visie' gebaseerd op overerfde 'rechten' en 'plichten' komt voor de val.

    Wie daadwerkelijk richting toekomst blikt huivert en laat die democratie van historisch gegroeide nonsens varen.
    De meeste mensen beseffen dat heus wel maar men wíl d'r niet aan, hoe ledig het excuus ook moge zijn.

  • Michiel Online, za 07 januari 2012 10:16 Reageer op Michiel

    Michiel

    "Ideologieën zijn tegenwoordig vies geworden. Wie ideologisch is, is star en stijf. De huidige wereld verlangt naar een groter dynamiek en flexibiliteit in het denken."

    Die ideologie krijgen we ons straks opgelegd: duurzaamheid.

  • Le Chat Botté, za 07 januari 2012 01:34 Reageer op Le Chat

    Le Chat

    Meer dan 10% van de Europese en Noord-Amerikaanse bevolking is culturele veranderaar. Dit betekent dat er op dit moment al voldoende momentum is voor een maatschappelijke omwenteling. Een omwenteling die onder meer drastische gevolgen zal hebben voor ons huidige economische systeem, dat de meeste vruchten toebedeelt aan 1% van de bevolking en dat er niet in slaagt en ook niet de intentie heeft om de meerderheid van de wereldbevolking te voorzien in hun universele, menselijke behoeften aan voedsel, veiligheid en onderdak.
    Het probleem is dat de culturele veranderaars nog niet beschikken over voldoende convergentie om hun potentie om te zetten in gerichte energie. Dat hiervoor leiders nodig zijn betwijfel ik. Het is meer een kwestie van een gistingsproces waarin het groeiend verzet tegen het flagrant falende en doelloze systeem van winstmaximalisatie sublimeert in een gedeelde visie op de toekomst en het best mogelijke pad naar die toekomst.
    In plaats van leiderschap is er meer behoefte aan katalyse. Denk hierbij aan - bijvoorbeeld - de Zeitgeist beweging. Dit is een beweging die steeds meer focus en gaandeweg meer aanhang krijgt. Zeitgeist kent geen leiders, maar wel aansprekende personen en goed uitgewerkte ideeën.
    Occupy is een nog zeer ongerichte, onvoldoende gekatalyseerde beweging. Maar Occupy licht wel een klein tipje van de sluier op van de ongekende veranderingen die onafwendbaar op ons afkomen. Het piramidale systeem van de westerse economieën gaat in steeds rapper tempo ten onder aan wat aanvankelijk haar free ride to succes was: fossiele brandstoffen. Hoe meer uitputting van de olie- en gasvoorraden voortschrijdt, des te meer het systeem wankelt. En hoe wankelbaarder het systeem, des te meer bereidheid om het een laatste zetje te geven.
    May it be for the better.

  • Anonimus Hekkers, za 07 januari 2012 22:06 in reactie op Le Chat Botté Reageer op Anonimus

    Anonimus

    Goed stukje Vincent. Dank!

  • Joop Schouten, vr 06 januari 2012 23:05 Reageer op Joop

    Joop

    Lijders zoeken leiders.

    Waar lijden we aan ?

  • Evert van Vliet, zo 08 januari 2012 10:06 in reactie op Joop Schouten Reageer op Evert

    Evert

    Een vacuüm van aangeleerde excuses.

    Wie daar de leiding over wenst te nemen is op z'm zachtst gezegd een primitieveling e/o een barbaar zonder schroom voor klinkklare nonsens.

    En dan dienen de 'stille' revolutionairen daar invulling aan te geven?

    Anti-politiek heeft de toekomst, net als kleinschaligheid waar politiek wel een uitkomst kan bieden.
    Maar op grote schaal is het toch echt rottend fruit bestaande uit appels en peren die niet te pruimen zijn.

  • Timo van Esch, vr 06 januari 2012 22:42 Reageer op Timo

    Timo

    De 'winnaars' zijn op voorhand al zichtbaar: banken en multinationals. Wie anders geven 'democratie' vorm?
    Niet de 'vormloze' massa die hun rechten tot individualiteit opeisen: zij komen niet verder dan individuele ontwikkeling, which is chaos (Monthy Python, The Life of Brian: "You're ALL individuals! -I'm not!-").

    Ook niet de politieke kaste; democratie is op zichzelf tot een lege huls geworden; zelfs Amerika bewijst dat verkiezingen te koop zijn. Als je maar genoeg poen hebt, mag je meedoen. Soort van X-factor for President, met een minimum inleg van 100.000.000 dollar.

    Wie dan wel?

  • Timo van Esch, vr 06 januari 2012 22:25 Reageer op Timo

    Timo

    "De huidige wereld verlangt naar een groter dynamiek en flexibiliteit in het denken."

    Is dat niet juist de mainstream vorm van het huidige "liberalisme" (lees: opportunistisch zelfbelang)? De vrijheid om van mening te veranderen, als dat betere kansen biedt? Darwin, op en top :-)

  • Nieuw!: Veldman, zo 08 januari 2012 12:14 in reactie op Timo van Esch Reageer op Nieuw!:

    Nieuw!:

    De huidige wereld verlangt naar rechtvaardigheid en eerlijkheid en niet naar idioten met een verhaal over flexibiliteit
    mensen willen geen flexibiliteit en steeds een veranderende wereld op dit moment
    de waarheid van gister is morgen de leugen
    in die wereld moeten wij onze kinderen opvoeden
    daar worden mensen compleet gestoord van
    mensen willen zekerheden .
    en dat is juist wat de huidige wereld ons niet bieden kan .
    zelfs in de donkerste tijden van europa had men meer zekerheden dan nu

    en DAT is wat politici maar niet willen inzien .

 

Reageren

opiniemakers

Populair

Scroll naar boven Scroll naar boven